Τελευταία Άρθρα

Νωπογραφία από άγνωστο καλλιτέχνη στην Εκκλησία της Μονής Moldoviţa απεικονίζει την άλωση της Κωνσταντινούπολης, 1537.

Ο Μακιαβέλι, η αναγκαιότητα του εθνικού στρατού και «πώς πήρε ο Τούρκος την Πόλη»

Ο Νικολό Μακιαβέλι (1469-1527) γεννήθηκε στη Φλωρεντία· ήταν γιος του νομομαθούς Μπερνάρντο Μακιαβέλι και της Μπαρτολομέα Νέλι. Ο Μπερνάρντο καταγόταν από παλιά αριστοκρατική οικογένεια και οι πρόγονοί του αναδείχτηκαν σε υψηλά αξιώματα της πόλης κατά τον 14ο αιώνα· ωστόσο, η παλαιά γενιά είχε ξεπέσει και ο ίδιος δεν ήταν πλέον «αριστοκράτης» αλλά ούτε και «ποπολάρος»· εργάστηκε ως απλός δικηγόρος.

Διαβάστε περισσότερα ›
Γκυστάβ Κουρμπέ (Gustave Courbet). «Οι κοσκινίστρες του σιταριού.» Νάντη, Μουσείο Καλών Τεχνών, 1854.

Ο Αριστοτέλης και ο ορισμός της ψυχής

Κι όπως το χέρι δεν υφίσταται στερούμενο της τελεολογικής του αποστολής όταν αποκόπτεται από το σώμα, έτσι και η ζωή δεν υφίσταται όταν το σώμα χάσει την ψυχή, αφού χωρίς ψυχή παύει κάθε ελπίδα εντελέχειας: «Και αυτό που έχει τη δυνατότητα να ζήσει δεν είναι το σώμα που έχει χάσει την ψυχή, αλλά εκείνο που την έχει. Το σπέρμα, έτσι, και ο καρπός, έχουν τη δυνατότητα να γίνουν ένα τέτοιο σώμα»

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναμνηστικό μετάλλιο της αντι-οθωμανικής συμμαχίας (1684). Βαρσοβία, Εθνικό Μουσείο

Οι Τούρκοι στην Ευρώπη: Η δεύτερη πολιορκία της Βιέννης (1683)

Η οθωμανική πολιτική των κατακτήσεων στο Αιγαίο μετά το 1500 συνεχίστηκε και στη Βόρεια βαλκανική χερσόνησο. Στις 24 Ιουνίου του 1522, αποβιβάστηκαν στη Ρόδο τα πρώτα οθωμανικά στρατεύματα· επικεφαλής των Δυνάμεων ήταν ο ίδιος ο Σουλεϊμάν, ο επονομαζόμενος και Νομοθέτης (Kanuni) ή Μεγαλοπρεπής (στους δυτικοευρωπαίους ιστορικούς). Η πολιορκία της Ρόδου κράτησε περίπου πέντε μήνες· η φρουρά, γύρω στους 5.000 άνδρες, ανάμεσά τους 600 στρατιώτες και ιππότες του τάγματος του Αγίου Ιωάννη, 400 Κρητικοί, ξένοι ναυτικοί, ντόπιοι Ροδίτες και άλλοι νησιώτες που κατέφυγαν στο κάστρο, αναγκάστηκε να συνθηκολογήσει την 1η Ιανουαρίου του 1523.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η ανάγκη να κρύβουν τα μυστικά του επαγγέλματος και η ευνόητη επιθυμία τους να συνεννοούνται χωρίς να τους αντιλαμβάνονται οι εκάστοτε «ξένοι» ώθησε τους χτίστες να δημιουργήσουν μια συνθηματική «γλώσσα» της συντεχνίας, άγνωστη στους πολλούς.

Το μυστικό λεξιλόγιο των παλαιών χτιστών της Ηπείρου

Η ανάγκη να κρύβουν τα μυστικά του επαγγέλματος και η ευνόητη επιθυμία τους να συνεννοούνται χωρίς να τους αντιλαμβάνονται οι εκάστοτε «ξένοι» ώθησε τους χτίστες να δημιουργήσουν μια συνθηματική «γλώσσα» της συντεχνίας, άγνωστη στους πολλούς. Άλλωστε, η συμπεριφορά του κόσμου απέναντι στους μαστόρους ήταν συχνά διφορούμενη και μάλλον αρνητική· οι πετράδες μιλούσαν με πίκρα «για μια περιφρόνηση που συναντούσαν απ’ τους ντόπιους πληθυσμούς.

Διαβάστε περισσότερα ›
«Δει δη χρημάτων.» Κάντε μια μικρή «δωρεά» στον «Ερανιστή»!

«Δει δη χρημάτων.» Κάντε μια μικρή «δωρεά» στον «Ερανιστή»!

«Δει δη χρημάτων.» Κάντε μια μικρή «δωρεά» στον «Ερανιστή»!

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Νικολό Μακιαβέλι (ιταλικά: Niccolò di Bernardo dei Machiavelli) (3 Μαΐου 1469 – 21 Ιουνίου 1527), ήταν Ιταλός διπλωμάτης, πολιτικός στοχαστής και συγγραφέας.

O Μακιαβέλι για την «ουδετερότητα» στον πόλεμο, τα εθνικά στρατεύματα και τις συμμαχίες

«Οι καλοί θεσμοί που δεν έχουνε στήριγμα στρατιωτικό ξεφτίζουνε το ίδιο μ’ ένα περήφανο, βασιλικό αρχοντικό, καταστόλιστο με πετράδια και χρυσάφι, που όμως είναι ξέσκεπο και δεν έχει τίποτα να το φυλάξει απ’ τη βροχή.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αχιλλέας επιδένει το τραύμα του Πάτροκλου (Ερυθρόμορφη Κύλιξ του 500 π.Χ., Άλτες Μουζέουμ, Βερολίνο)

«Άχθος αρούρης»

«Μα τώρα, μια και στην πατρίδα μου πια δε διαγέρνω πίσω, και μήτε γλίτωσα τον Πάτροκλο και μήτε τους συντρόφους / τους άλλους, που απ’ το θείο τον Έχτορα πολλοί στο χώμα έπεσαν, / μον᾿ φόρτωμα της γης ανώφελο πλάι στα καράβια οκνεύω…»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Κωνσταντίνος Καβάφης (Αλεξάνδρεια, 29 Απριλίου 1863 (17 Απριλίου με το π.η.) - Αλεξάνδρεια, 29 Απριλίου 1933) ήταν ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες ποιητές της σύγχρονης εποχής.

Καβάφης, ο ποιητής της Ιστορίας

Καβάφης, ο ποιητής της Ιστορίας

Διαβάστε περισσότερα ›
Τα δάνεια του Αγώνα της Ανεξαρτησίας

Τα δάνεια του Αγώνα της Ανεξαρτησίας

Η στροφή της αγγλικής εξωτερικής πολιτικής απέναντι στην οθωμανική αυτοκρατορία και τη Ρωσία είχε εν τέλει θετικό αποτέλεσμα για τον ηρωικό αγώνα των Ελλήνων· στους υποστηρικτές της ελληνικής ανεξαρτησίας προστέθηκαν τώρα και όσοι περίμεναν να πάρουν πίσω τα χρήματά τους ή να κερδοσκοπήσουν με τα ελληνικά χρεόγραφα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ιωάννης Κωλέττης (1773 ή 1774 - 31 Αυγούστου 1847) ήταν Έλληνας πολιτικός την εποχή της Επανάστασης του 1821

Το «σύστημα» του Ιωάννη Κωλέττη (1844-1847)

Ο πρώτος κοινοβουλευτικός πρωθυπουργός της Ελλάδας υπήρξε ο Ιωάννης Κωλέττης, ο οποίος ανέλαβε τα καθήκοντά του στις 6 Αυγούστου 1844. Έχοντας επικρατήσει στις αιματηρές εκλογές του 1844, με την συνδρομή του Ανδρέα Μεταξά ηγέτη του ρωσικού κόμματος, θα μείνει στην εξουσία μέχρι τον θάνατο του, τον Αύγουστο του 1847.

Διαβάστε περισσότερα ›
Σκηνή από αγροτική περιοχή της τουρκοκρατούμενης Ελλάδας. Αθήνα. Γεννάδειος Βιβλιοθήκη

«Η της Γ΄ Σεπτεμβρίου εν Αθήναις Εθνική των Ελλήνων Συνέλευσις»

«… η πλειοψηφία της Συνελεύσεως ήτο κατά το μέγιστον μέρος υπέρ του ενός Νομοθετικού Σώματος, δηλαδή της απλής Βουλής. Αλλ’ η πίεσις των Πρέσβεων των Δυνάμεων εχόντων επιρροήν επί των μελών της Συνελεύσεως επέβαλε την παραδοχήν της Γερουσίας προς ενίσχυσιν της Βασιλείας».

Διαβάστε περισσότερα ›
Κρητικός ορεσίβιος με τόξο και φαρέτρα. DAPPER, Olfert. Naukeurige Beschryving der Eilanden in de Archipel der Middelantsche Zee, en ontrent dezelve, gelegen: Waer onder de voornaemste Cyprus, Rhodes, Kandien, Samos, Scio, Negroponte, Lemnos, Paros, Delos, Patmos, en andere, in groten getale…, Άμστερνταμ, Wolfgangh, Waesbergen, Boom, Someren, Goethals, 1688.

Οι Ξεκουκούλωτοι και οι Χαΐνηδες της Κρήτης

«Οι κλέφτες της άλλης Ελλάδας συνεβιβάζοντο ενίοτε και εγίνοντο αρματολοί και μερικοί ετιμωρούντο μόνον με φυλάκισιν, από την οποία συχνά εσώζοντο. Αλλ’ οι χαΐνηδες της Κρήτης, όταν έπεφταν στα χέρια της εξουσίας ήταν χαμένοι. Η μανία των Τούρκων εναντίον τους δεν έβρισκεν άλλην ικανοποίησιν παρά την διά μαρτυρίων θανάτωσιν.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Νωπογραφία από άγνωστο καλλιτέχνη στην Εκκλησία της Μονής Moldoviţa απεικονίζει την άλωση της Κωνσταντινούπολης, 1537.

Η άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453)

Λίγο πριν την πολιορκία, ο χρονογράφος Φραντζής διαπίστωσε ότι υπήρχαν στην πόλη μόνο τέσσερις χιλιάδες εννιακόσιοι ογδόντα τρεις διαθέσιμοι Έλληνες και λίγο πιο κάτω από δύο χιλιάδες ξένοι. Ο Κωνσταντίνος συγκλονίστηκε με τον αριθμό και διέταξε το Φραντζή να μην τον δημοσιοποιήσει· και Ιταλοί μάρτυρες κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα. Απέναντι στο σουλτανικό στρατό των περίπου ογδόντα χιλιάδων ανδρών και των ορδών του από ατάκτους, η μεγάλη πόλη, με τα δεκατέσσερα μίλια τειχών, έπρεπε να στηρίξει την άμυνά της σε λιγότερους από επτά χιλιάδες άνδρες.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Ρωμαϊκή Σύγκλητος

Ο Μακιαβέλι, η Δημοκρατία και η εκλογή των αρχόντων

Λέω λοιπόν πως ο λαός, όταν έρχεται να διαλέξει, ακολουθεί ότι λέει για κάποιον η δημόσια διάδοση ή φήμη, αν δεν τον ξέρει αλλιώς από γνωστές πράξεις του· ή πάλι, ακολουθεί τις γνώμες και τις εικασίες που ΄χει υφασμένες για τον ίδιο.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Έλληνες Πολίτες στα Γκουλάγκ. Ένα βιβλίο που διαβάζεται δύσκολα.

Έλληνες στα Γκουλάγκ: Το Μαρτυρολόγιο ενός αγνοημένου Ελληνισμού…

Έλληνες στα Γκουλάγκ: Το Μαρτυρολόγιο ενός αγνοημένου Ελληνισμού…

Διαβάστε περισσότερα ›
Ένα πορτραίτο για τον Νίκο Καρούζο

Ένα πορτραίτο για τον Νίκο Καρούζο

Μια προσωπογραφία του Νίκου Καρούζου από τον Γιώργο-Ίκαρο Μπαμπασάκη, οργανωμένη σε κεφάλαια. Οι επιρροές του, η ποιητική του, το χιούμορ, η προσωπικότητά του και ο δημόσιος βίος του παρουσιάζονται στο Αντίφωνο.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η γάτα, με το ένστικτο του θηρευτή να έχει κυρίαρχο ρόλο στη συμπεριφορά της, στεκόταν σαν φύλακας για να δει το ανήμπορο περιστέρι να πετάει. Καθόταν κι αυτή ακίνητη, σε υπερυψωμένη θέση μάλιστα, ώστε να κατοπτεύει τον χώρο.

Αποκτήνωση ή αποανθρωποποίηση;

Ένα πρωί, καθώς περπατούσα έξω από μια πολυκατοικία, είδα κάτι περίεργο… Μια σκούρα μάζα, σαν ένα κουβαράκι… που κινούνταν! Ήταν ένα περιστεράκι, εμφανώς αδύναμο να πετάξει. Σταμάτησα και κοίταξα γύρω.

Διαβάστε περισσότερα ›
Και τι κάνει το κράτος;

Και τι κάνει το κράτος;

Και τι κάνει το κράτος;

Διαβάστε περισσότερα ›
«Θέλουν δ’λειά τα χωράφια... Τέτοια μέρα, χαρά Θεού, κι να κάτσω στο σπίτι; Να πάει χαμένη τέτοια μέρα; Μπα... Εμείς οι παλιοί δε μπορούμε να κάτσουμε με τα χέρια σταυρωμένα... Αφού είμαστε ορθοί, δ’λεύουμε... Ας μας πονούν κι τα ποδάρια... Οι νέοι δε δ’λεύουν σήμερα. Θέλουν λεφτά... κι να κάθονται στον παχύ τον ίσκιο!».

Θεία Ανδριάνα, η ανδρεία σου θα μας εμπνέει….

Θεία Ανδριάνα, η ανδρεία σου θα μας εμπνέει….

Διαβάστε περισσότερα ›
«Αμπέλι όσο μπορείς και σπίτι όσο χωρείς.»

«Αμπέλι όσο μπορείς και σπίτι όσο χωρείς.»

«Αμπέλι όσο μπορείς και σπίτι όσο χωρείς.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Sylvain Fabre- Coursac

Ένας αληθινός ποιητής

Ένας αληθινός ποιητής

Διαβάστε περισσότερα ›
Κωνσταντίνος Τσάτσος: Φιλοσοφία, Αισθητική & Νέος Ελληνισμός, του Σπύρου Κουτρούλη

Βιβλία: Κωνσταντίνος Τσάτσος: Φιλοσοφία, Αισθητική & Νέος Ελληνισμός, του Σπύρου Κουτρούλη

Κωνσταντίνος Τσάτσος: Φιλοσοφία, Αισθητική & Νέος Ελληνισμός, του Σπύρου Κουτρούλη

Διαβάστε περισσότερα ›
Ημερίδα: Το μέλλον των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών στην Ελλάδα (βίντεο)

Ημερίδα: Το μέλλον των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών στην Ελλάδα (βίντεο)

Ημερίδα: Το μέλλον των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών στην Ελλάδα (βίντεο)

Διαβάστε περισσότερα ›
Νεκροταφείο ζώων / Άλλα ερωτικά, Εκδόσεις Νεφέλη.

Ποίηση: Νεκροταφείο ζώων / Άλλα ερωτικά

Στα άλλα ερωτικά στήνεται ένα παιχνίδι για την καύλα και τον έρωτα, για το αίνιγμα της αγάπης και τι κάνουν οι άνθρωποι όταν ζεσταίνονται. Καθώς σβήνουν τα φώτα και τα σώματα αγκαλιάζονται μες στο σκοτάδι, ακούς σιγά σιγά τους ψιθύρους να γίνονται κραυγές και τα χάδια πόνος. Σωρός οι ερωτήσεις ξαπλώνουν στο κρεβάτι. Πώς μπορείς να είσαι μόνος σου και να σου λείπει ο εαυτός σου; Πώς μπορείς να είσαι με τον άλλο και να σου λείπει ο άλλος; Καμιά απάντηση δεν αρκεί για να γεφυρώσει το χάσμα. Στην έρημο όπου παίζεται το παιχνίδι του έρωτα, βαδίζουμε μόνοι μας, με μόνη παρηγοριά τη σιγουριά δυο ξένων πως κάποτε θα συναντηθούν.

Διαβάστε περισσότερα ›