Κατηγορία: Ιστορία

Ο Αριστοτέλης (384 π.Χ. - 322 π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος και επιστήμονας που γεννήθηκε στα Στάγειρα της Χαλκιδικής. Άγαλμα στη φερώνυμη πλατεία της Θεσσαλονίκης.

Αριστοτέλης: Ο σχηματισμός της πόλεως

Είναι λοιπόν φανερό ότι η πόλη υπάρχει εκ φύσεως και προηγείται του ατόμου. Διότι, αν ο καθένας, όταν χωριστεί από το σύνολο, δεν είναι αυτάρκης, θα είναι στην ίδια κατάσταση, όπως όλα τα μέρη προς το σύνολο. Όποιος δεν είναι ικανός να συμμετέχει σε μια κοινότητα ή δεν του χρειάζεται επειδή είναι αυτάρκης, σε καμιά περίπτωση δεν αποτελεί μέρος της πόλης, και κατά συνέπεια είναι ή άγριο ζώο ή θεός.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θολωτός τάφος Θορικού στο Λαύριο. Vaulted tomb at Lavrion, Attica, Geece.

Ο Θολωτός τάφος Θορικού στο Λαύριο

Ένας από τους τρεις μυκηναϊκούς θολωτούς τάφους της Αττικής (Ο δεύτερος είναι στο Μαραθώνα (Αρνό) και ο τρίτος στις Αχαρνές – Μενίδι). Βρίσκεται πίσω από το γνωστό θέατρο του Θορικού στο λόφο Βελατούρι (από το Βιγλατούρι = παρατηρητήριο) μαζί με ακόμη ένα θολωτό τάφο ελλειψοειδούς κάτοψης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αθήνα, ο Παρθενώνας στα 1821. Edward Dodwell: Views in Greece, London 1821

Η ποίηση του Παν. Σούτσου

Η Αθήνα απετέλεσε την νέα πρωτεύουσα του μικρού ελληνικού βασιλείου. Από την εποχή του Όθωνα, άρχισαν να εγκαθίστανται στην πόλη αυτή λόγιοι, οι οποίοι ασχολήθηκαν με την λογοτεχνία και, οι περισσότεροι εξ αυτών κατάγονταν από το Φανάρι της Κωνσταντινούπολης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Αγία Σοφία ή Αγια-Σοφιά (τουρκικά: Ayasofya, λατινικά: Sancta Sophia ή Sancta Sapientia), γνωστή και ως ναός της Αγίας του Θεού Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη.

Μια δραματική ιστορία: τα τελευταία πενήντα χρόνια της χριστιανικής Κωνσταντινούπολης

Μια δραματική ιστορία: τα τελευταία πενήντα χρόνια της χριστιανικής Κωνσταντινούπολης  Γράφει ο Χρήστος Μπαρμπαγιαννίδης  Σε ένα παλαιότερο άρθρο (Οι κατακτήσεις των Οθωμανών Τούρκων ως την άλωση της Κωνσταντινούπολης) καταπιαστήκαμε με την τρομερή άνοδο των Οθωμανών και τις κατακτήσεις τους ως […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Λιβίσι. Ο θρύλος της Λυκίας.

Λιβίσι. Ο θρύλος της Λυκίας.

ο Λιβίσι ποτέ δεν ξανακατοικήθηκε, αφού οι τουρκοκρητικοί νέοι οικιστές του αμέσως και αυτοί το εγκατέλειψαν, θεωρώντας, λέγεται, πως είναι ένα «καταραμένο χωριό» κι από τότε έζησε για πολλές δεκαετίες τυλιγμένο σε μια νεκρική σιωπή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Μασσαλιώτιδα (γαλλικά La Marseillaise - Λα Μαρσεγιέζ) είναι ο εθνικός ύμνος της Γαλλικής Δημοκρατίας. Η σύνθεση του ύμνου ανήκει στον αξιωματικό του γαλλικού στρατού (του μηχανικού) Ρουζέ ντε Λιλ (Claude Joseph Rouget de Lisle) ή, ελληνοποιημένα, Κλαύδιου Ιωσήφ Ρουζέ Ντελίλ. Γράφτηκε στο Στρασβούργο την νύκτα της κήρυξης του πολέμου μεταξύ Γαλλίας και Αυστρίας 17 Απριλίου 1792.

Η Γαλλική Επανάσταση (1789-1815)

Το δεύτερον μέγα γεγονός είναι η Γαλλική Επανάστασις. Η επανάστασις αύτη επέφερε ριζικάς μεταβολάς εις την κατάστασιν όχι μόνον της Γαλλίας, άλλα και της Ευρώπης όλης. Το κίνημα ήρχισε κατά το 1789 και διήρκεσε μέχρι του 1815· διά τούτο ανήκει εις την ιστορίαν και των δύο αιώνων και είναι τρόπον τινά σύνδεσμος μεταξύ αυτών.

Διαβάστε περισσότερα ›
Βενετός νομισματοκόπος (αριστερά)· παράσταση σε λιθογραφία. Αθήνα. Γεννάδειος Βιβλιοθήκη. Βενετός τραπεζίτης μετράει τα νομίσματά του. Μικρογραφία του 1754. Βενετία, μουσείο Correr.

Η Ευρώπη τις παραμονές του 19ου αιώνα

Όταν λέγωμεν σήμερον Αμερικανούς, εννοούμεν όχι όλους τους κατοίκους της μεγάλης ηπείρου της Αμερικής, αλλά κυρίως τους κατοίκους των Ηνωμένων Πολιτειών της βορείου Αμερικής, οίτινες ιδίως είναι απόγονοι Άγγλων αποίκων και λαλούν την Αγγλικήν, μολονότι ηύξησαν τον αριθμόν των μεγάλαι μεταναστεύσεις εκ των διαφόρων εθνών της Ευρώπης, ιδίως Ιρλανδών και Γερμανών.

Διαβάστε περισσότερα ›
Πίτερ Μπρίγκελ ο πρεσβύτερος. (1525 με 1530 - 1569). Γάμος χωρικών (1568). Ελαιογραφία σε σανίδι βελανιδιάς•1,14 Χ 1,63μ. Αναγράφεται στον κατάλογο του 1659 της συλλογής του Λεοπόλδου Γουλιέλμου.

Η Ευρώπη πριν τον 19ο μ.Χ. αιώνα

Οι Έλληνες κατοικούντες κατά την αρχαιότητα τας ιδίας περίπου χώρας, τας οποίας κατοικούν και σήμερον, υπήρξαν οι αρχηγοί και δημιουργοί του Ευρωπαϊκού πολιτισμού. Ούτοι ανέπτυξαν εις ανώτατον βαθμόν τας τέχνας, την ποίησιν, τας επιστήμας, την φιλοσοφίαν και όλον εν γένει τον πνευματικόν βίον, μετά δε την εμφάνισιν του Χριστιανισμού ούτοι ανέπτυξαν και ετελειοποίησαν την διδασκαλίαν της νέας πίστεως και διέδωκαν αυτήν εις όλην την άλλην Ευρώπην.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η ιατροφαρμακευτική περίθαλψη στη Χαλκιδική κατά την οθωμανική περίοδο

Η ιατροφαρμακευτική περίθαλψη στη Χαλκιδική κατά την οθωμανική περίοδο

Μετ’ ενδιαφέροντος επερωτώ τα της αγαθής υγείας Σας, και μετ’ ευγνωμοσύνης γνωστοποιώ υμίν ότι τα φάρμακα τα οποία μοι εδώκατε το παρελθόν έτος έφερον αίσιον αποτέλεσμα, δηλαδή η γνωστή σας εκείνη ενόχλησις του στομάχου δεν επανήλθε μέχρι τούδε, με ενοχλεί μόνον η κοινώς λεγομένη ξυνάδα μετά και ανευρισμού ή αέρος.

Διαβάστε περισσότερα ›
Το Project Gutenberg (συντ. PG) είναι μια εθελοντική προσπάθεια ψηφιοποίησης, αρχειοθέτησης και διανομής πολιτισμικών έργων. Ξεκίνησε το 1971, και είναι σήμερα η αρχαιότερη ψηφιακή βιβλιοθήκη.

Δωρεάν ελληνικά ηλεκτρονικά βιβλία (free greek ebooks): Project Gutenberg

Στο Project Gutenberg μπορείτε να βρείτε Αρχαίες τραγωδίες, κωμωδίες του Αριστοφάνη, Ιλιάδα και Οδύσσεια, Πλάτωνας και Πλούταρχος, όλα μεταφρασμένα στα νέα ελληνικά, αλλά και μεταφράσεις στα ελληνικά του Γκαίτε, του Σαίξπηρ και του Γκόγκολ, Έλληνες συγγραφείς και ποιητές όπως ο Αργύρης Εφταλιώτης, ο Ανδρέας Καρκαβίτσας, ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, ο Κωστής Παλαμάς κ.α.

Διαβάστε περισσότερα ›
Απαγχονισμός των Ελλήνων προκρίτων της Θεσσαλονίκης στο Καπάνι (1821), Ίδρυμα Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα (imma.edu.gr)

Η μαρτυρική Θεσσαλονίκη κατά το 1821

Κατά την 1η Μαρτίου του 1821 έφεραν στον Λευκό Πύργο, ημιθανή, τον «Παπάζ εφέντη». Ο ιστορικός Παπάζογλου τον ταύτισε με τον Αριστείδη Παππά απεσταλμένο του Υψηλάντη, ενώ ο Ι. Κ. Βασδραβέλης με τον ιερέα Ανανία Μαρκόπουλο. Ο Παππάς γνωρίζουμε πως εκτελέστηκε στο Αντά Κεμπήρ. Αυτός ο οποίος αναφέρεται στην επιστολή του Χαϊρουλάχ, συνελήφθη για μεταφορά επαναστατικής επιστολής του Πατριάρχη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αγροτική ζωή. Ζαν Φρανσουά Μιγέ (Jean-François Millet, 4 Οκτωβρίου 1814 - 20 Ιανουαρίου 1875).

Ο Ντέιβιντ Ρικάρντο και η πρόσοδος των γαιοκτημόνων

Ο Ρικάρντο στο έργο του «Αρχές Πολιτικής Οικονομίας και Φορολογίας», που εκδόθηκε το 1817 και αποτέλεσε σταθμό στην ιστορία της οικονομικής σκέψης, επιχειρεί να θεμελιώσει τη δική του οικονομικοκοινωνική θεωρία ξεκαθαρίζοντας το ζήτημα της προσόδου: «Η πρόσοδος είναι εκείνο το μέρος του προϊόντος της γης που καταβάλλεται στο γαιοκτήμονα για τη χρησιμοποίηση των αρχικών και άφθαρτων δυνάμεων του εδάφους.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η άλλη Επανάσταση του ’21: Ο Καποδίστριας και η πανώλης του 1828

Η άλλη Επανάσταση του ’21: Ο Καποδίστριας και η πανώλης του 1828

«Αν περιστάσεως τυχούσης, πόλις τις ή χωρίον είναι ύποπτα λοιμού, συγχρόνως μετά την περιστοίχησιν των υπό υγειονομικής γραμμής, ανάγκη πάσα να ληφθώσιν ευθέως τα εξής μέτρα: Υποχρεούνται οι κάτοικοι να μένουν εις τα ίδια, εμποδίζεται πάσα θρησκευτική τελετή. Δεν σημαίνονται οι κώδωνες».

Διαβάστε περισσότερα ›
Η πολιορκία της Ακρόπολης, του  Georg Perlberg. Σε αυτή συμμετείχε ο Παναγιώτης και ο αδελφός του Γεώργιος Χριστοδούλου Γραφίδης.

Γεώργιος Χριστοδούλου Γραφίδης. Ένας Ιερισσιώτης ήρωας του 1821

Ο Παναγιώτης Χριστοδούλου Γραφίδης λοιπόν, μαζί με τον αδελφό του Γεώργιο, είναι από τους πολλούς Ιερισσιώτες αγωνιστές που πολέμησαν για την ελευθερία της Πατρίδος προσφέροντας τις στρατιωτικές τους υπηρεσίες δίπλα σε σημαντικούς αξιωματικούς και οπλαρχηγούς του 1821, όπως τον Καραϊσκάκη, τον Καρατάσο, τον Φαβιέρο, κ.α..

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ερντογάν, ο Κεμάλ και η τύφλωση της Ευρώπης

Ο Ερντογάν, ο Κεμάλ και η τύφλωση της Ευρώπης

Η εθνικοποίηση του Ισλάμ και ο εξισλαμισμός του έθνους είναι ταυτόσημες διαδικασίες που στοχεύουν στη δημιουργία ενός υποδειγματικού πολίτη, εθνικά Τούρκου, θρησκευτικά σουνίτη, ο οποίος, εκπαιδευμένος στον στρατώνα ή το τζαμί, είναι βιομηχανικά κατασκευασμένος και ρυθμισμένος με στόχο να διορθώσει την αδικία της ιστορίας και να αποκτήσει εκ νέου τη δύναμη να εξουσιάζει.

Διαβάστε περισσότερα ›
Χολέρα. A Court for King Cholera. Illustration from Punch (1852).

Η χολέρα του 1854

«[…] η Κατοχή του 1854 δεν απέφερε μόνον την ταπείνωσιν, αλλά και τον όλεθρον, αποβιβάζουσα εις Πειραιά την απαίσιον χολέραν, ήτις εθέρισε τόσας υπάρξεις, σκληρώς δεκατίσασα την πόλιν ταύτην και κατόπιν την πρωτεύουσαν και άλλας επαρχίας».

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο νεωτερικός μεσσιανισμός

Ο νεωτερικός μεσσιανισμός

Ο μεσσιανισμός είναι ένα σύστημα ελπίδας. Προσφέρεται στον Δούλο και του υπό­σχεται την απελευθέρωσή του. Αναπτύχθηκε με την έξοδο από την “παραδείσια” πρωτόγονη κατάσταση και με το πέρασμα στους κολεκτιβιστικούς πολιτισμούς. Κάτω από τις βαριές κολεκτιβιστικές πυραμίδες της Αιγύπτου, της Βαβυλώνας, της Ινδίας, της Κίνας, ή των Αζτέκων, η ελπίδα στέναζε παίρνοντας διάφορες μορφές μεσσιανισμού.

Διαβάστε περισσότερα ›
Bonnard: Ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Η θέση της ιατρικής. Ιπποκράτης.

Bonnard: Ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Η θέση της ιατρικής. Ιπποκράτης.

Ο ελληνιστής Ελβετός καθηγητής, τιμημένος με το βραβείο Λένιν για την ειρήνη, στο σπουδαίο τρίτομο έργο του για την αρχαία Ελλάδα αναλύει την πορεία της ιατρικής από τα χρόνια πριν τον Ιπποκράτη μέχρι και τη θεμελίωση της από τον κορυφαίο Κώο γιατρό. Παθολογία, χειρουργική, ψυχοθεραπεία, διάγνωση, γιατρειά, πρόγνωση. Τι έκαναν οι Έλληνες πριν τους ανακαλύψουν οι δυτικοί και σπείρουν την επιστήμη σε όλο τον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα ›
Επιδημίες και λοιμοί στην τουρκοκρατούμενη Κοζάνη

Επιδημίες και λοιμοί στην τουρκοκρατούμενη Κοζάνη

«Εν σχετική ηρεμία όμως της καταστάσεως νέα πληγή αναφανείσα εκράτει την πόλιν εν αθυμία. Οξεία νόσος διφθερίτις, μετά υμενογόνου λαρυγγίτιδος αποδεκάτιζε τον πληθυσμόν, και ιδία τας τάξεις των παιδιών.» Η νόσος παρατάθηκε μέχρι την άνοιξη του επόμενου έτους (1896) και «απέθανον δ’ εκ ταύτης υπέρ τα εξακόσια παιδία.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης γράφει για τον λοιμό της Αθήνας (430 π.Χ.)

Ο Θουκυδίδης γράφει για τον λοιμό της Αθήνας (430 π.Χ.)

Αλλά η λοιμική προκάλεσε και πολλά άλλα κακά που πρώτη φορά αναφάνηκαν στην πολιτεία, γιατί ο καθένας τολμούσε πιο φανερά, τώρα, να κάνει πράγματα που πριν τα έκανε κρυφά, και τούτο επειδή έβλεπαν πόσο απότομη είναι η μεταβολή της τύχης του ανθρώπου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Κάθε τόσο ο Εμμανουέλ Μακρόν ξεστομίζει μια δήλωση πολιτικής ορθότητας: είτε από άγνοια της ιστορίας, είτε από συνήθεια, είτε από την ακατανίκητη επιθυμία να τον αγαπούν. Προπάντων, δεν θέλει να αποξενώσει ακόμα περισσότερο το αριστερό εκλογικό σώμα που βουλιάζει άνετα στη χριστιανική ενοχικότητα.

Δουλεμπόριο, αποικιοκρατία και η ιστορία σε άσπρο-μαύρο

Η Σώτη Τριανταφύλλου σχολιάζει τις δηλώσεις του Εμανουέλ Μακρόν για την αποικιοκρατία κάνοντας μια ιστορική αναδρομή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Μιχάλης Γενίτσαρης (1927)

Ο Μιχάλης Γενίτσαρης εξόριστος στην Ίο (1936-37)

Με πάνε στο νησί, στη χωροφυλακή – όχι στο λιμάνι, στο ύψωμα στο χωριόν, που είχε περίπου εκατό σπίτια. Εκεί μου δώσαν ένα βιβλίο να πηγαίνω από ένα μπακάλη να ψωνίζω δέκα δραχμές την ημέρα τρόφιμα. Αυτό δικαιούμουνα ως εξόριστος. Και να πηγαίνω στη χωροφυλακή δυο φορές την ημέρα να δίνω παρών, οχτώ με τέσσερις τ’ απόγευμα. Φεύγω. Πού να πάω;

Διαβάστε περισσότερα ›
Σταύρος Καλλέργης (1865-1927)

Σταύρος Καλλέργης (1865-1927)

Το πρώτο συνδικάτο ιδρύθηκε στη Σύρο το 1879[2]. Ακόμη, τα πρώτα σοσιαλιστικά «ψήγματα» του λεκανοπεδίου εμφανίστηκαν το 1882, με την ίδρυση του σωματείου των τυπογράφων. Η κίνηση αυτή είχε ως συνέπεια την έκδοση της βραχύβιας εφημερίδας «Σύνδεσμος», το φθινόπωρο του 1882. Φυσικά, στις αρχές της επόμενης δεκαετίας οι κινήσεις αυτές θα ενταθούν, ένεκα της ιδρύσεως του «Συνδέσμου Συντεχνιών».

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία ελληνική αρωγή με ήρωες και προσκυνητές από τη Σπάρτη. γύρω στο 540 π.Χ.

Ο Αριστοτέλης, οι διενέξεις μεταξύ φίλων και η αρετή ως πολιτική πράξη

Οι άνθρωποι, όμως, επειδή λατρεύουν τις τιμές, θέλουν πιο πολύ να αγαπιούνται παρά να αγαπούν· το να αγαπιέσαι εμπεριέχει ένα είδος υπεροχής· διότι σε κάθε περίπτωση αυτός που αγαπιέται υπερέχει στην ευχαρίστηση ή στο κέρδος ή στην αρετή, και όποιος λατρεύει τις τιμές ορέγεται την υπεροχή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η έκβαση των πολεμικών αυτών συρράξεων θα συναρτάται ασφαλώς με την καθαρά τεχνολογική υπεροχή η καθυστέρηση της μιας ή της άλλης πλευράς, αλλά όχι μόνον μ’ αυτήν. Γιατί η ίδια ποιότητα και ποσότητα του υλικού έχει σε κάθε χώρα διαφορετική αξία, καθοριζόμενη από τον πολιτισμικό παράγοντα υπό την ευρύτερη έννοια - και απ’ αυτή τη σκοπιά, λοιπόν, η προτεραιότητα του ανθρώπινου παράγοντα παραμένει ακέραια. Φωτό: Έλληνες καταδρομείς.

Παν. Κονδύλης: Η ποικιλομορφία του πολέμου

Όπως γνωρίζουν π.χ. οι κάτοικοι μεγάλων τμημάτων της σημερινής Κολομβίας ή των ρωσσικών πόλεων, και αντίθετα απ’ ό,τι πιστεύουν διάφοροι ειρηνιστές, που όχι τυχαία κατοικούν συνήθως σε εύπορες και σχετικά ασφαλείς συνοικίες, υπάρχει κάτι ακόμα χειρότερο από την κρατική οργάνωση, με τον αξιωματικό και τους στρατιώτες του: υπάρχει η ανομία, με τον πολέμαρχο και τα παλικάρια του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αθήνα, ο Παρθενώνας στα 1821. Edward Dodwell: Views in Greece, London 1821

Οι Προτεστάντες μισιονάριοι στην Ελλάδα

Η «Mission to Greece», όπως και οι αντίστοιχες προς τους Αρμένιους και τους Νεστοριανούς της νοτιοδυτικής Περσίας, στόχευαν σε μια γενικότερη αναγέννηση της χριστιανικής Ανατολής. Θεωρούσαν οι προτεστάντες ιεραπόστολοι, πολλές φορές όχι άδικα, ότι η Ορθόδοξη εκκλησία βρισκόταν σε κατάπτωση και ήταν σε μεγάλο βαθμό διεφθαρμένη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η οργή του Αχιλλέα είναι έργο του γάλλου ζωγράφου Jacques-Louis David, 1819.

«Τι μουλάρια έχασες;»

«Γιατί χτυπιούνται αλήθεια / οι Τρώες κι οι Αργίτες; γιατί μάζεψε κι έφερε εδώ τ’ ασκέρι / ο γιος του Ατρέα; Για την ωριόμαλλην Ελένη—ή μήπως όχι; / Οι Ατρεΐδες μόνο στις γυναίκες τους απ’ όλους τους ανθρώπους / έχουν αγάπη; Ποιος καλόγνωμος και μυαλωμένος άντρας / δε νιώθει αγάπη και δε γνοιάζεται το ταίρι του; και τούτη / όμοια κι εγώ περίσσια αγάπησα, κι ας ήταν σκλαβοπούλα.»

Διαβάστε περισσότερα ›
«Εμείς θα ζήσουμε»

Το λησμονημένο μακελειό της Βάλτας (Κασσανδρείας)

Κορυφαία γεγονότα της τελευταίας περιόδου αποτέλεσαν το μακελειό της Βάλτας, πρωτίστως, και ύστερα οι φυλακίσεις και οι εξορίες των γυναικών της Χαλκιδικής, ανάμεσα στις οποίες οι αδελφές Παραθυρά, η Στέλλα Μπαζάκου-Μαραγκουδάκη (αργότερα διευθύντρια της Σχολής Μωραΐτη), η μάνα μου και τόσες άλλες (βλ. φώτο)…

Διαβάστε περισσότερα ›
Η εφημερίδα «Ακρόπολη». 28 Οκτωβρίου 1940

Η εφημερίδα «Ακρόπολη»

Το 1883 συντελείται μία από τις χαρακτηριστικότερες «τομές» στην ιστορία του ελληνικού Τύπου. Σαφέστερα, το περιοδικό «Μη Χάνεσαι» «εξελίσσεται» στην ημερήσια εφημερίδα «Ακρόπολις». Η νέα αυτή εφημερίδα συνέχισε την προσπάθεια για μία γενικότερη ανανέωση εντός των ορίων της χώρας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Μέγας Αλέξανδρος νικά το Δαρείο στη μάχη της Ισσού.

Κώστας Παπαϊωάννου: Η κληρονομιά του Αλέξανδρου

Στο βάθος αυτής της οικουμενικής ονειροφαντασίας βρίσκεται ένα μοναδικό ιστορικό γεγονός: αν ο Αλέξανδρος κατέστη ο μοναδικός, κοινός σε Ανατολή και Δύση, ήρωας, αυτό συνέβη γιατί ο κόσμος που δημιούργησε εκπροσωπεί τη μεγαλύτερη διεθνή κοινότητα που γνώρισε ποτέ ο πλανήτης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Καρλ Φίλιππ Γκότλιμπ φον Κλάουζεβιτς (Carl Philipp Gottlieb von Clausewitz, 1 Ιουλίου 1780 - 16 Νοεμβρίου 1831) ήταν Πρώσος στρατιωτικός και συγγραφέας περί της θεωρίας και πρακτικής του πολέμου.

Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Στόχος είναι ο αφοπλισμός του εχθρού

Για να υποταγεί ο αντίπαλος στη θέλησή μας, πρέπει να τον οδηγήσουμε σε κατάσταση δυσμενέστερη από τη θυσία που του ζητούμε. Η μειονεκτική του ωστόσο κατάσταση δεν πρέπει φυσικά να είναι πρόσκαιρη, τουλάχιστο να φαίνεται τέτοια, διαφορετικά ο αντίπαλος θα μπορούσε να περιμένει μιαν ευνοϊκότερη στιγμή και δε θα υπέκυπτε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Η απεριόριστη χρήση της δύναμης

Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Η απεριόριστη χρήση της δύναμης

Οι φιλάνθρωπες λοιπόν ψυχές θα μπορούσαν να φανταστούν πως υπάρχει ένας τεχνητός τρόπος αφοπλισμού και καταβολής του αντιπάλου χωρίς μεγάλες αιματοχυσίες, και πως σ’ αυτό ακριβώς τείνει η αυθεντική τέχνη του πολέμου. Όσο επιθυμητό κι αν φαίνεται αυτό, είναι ένα σφάλμα που πρέπει να εξαλειφθεί. Σε μιαν υπόθεση τόσο επικίνδυνη όσο ο πόλεμος, τα σφάλματα που οφείλονται στην ψυχική καλοσύνη είναι ακριβώς το χειρότερο των πραγμάτων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Γεώργιος Γεμιστός ή Πλήθων (κάτω αριστερά με τα γένια), λεπτομέρεια από τοιχογραφία στο παλάτι των Μεδίκων, Φλωρεντία, Ιταλία.

Γεώργιος Πλήθων-Γεμιστός (1355 – 1452)

Κείνον τον καιρό ζούσε στο Μωριά, ένας σοφός άνθρωπος, ο περίφημος Γεώργιος Γεμιστός, ο Πλήθων που τον λέγανε… Ο Γεμιστός, Έλληνας μέχρι το μεδούλι του και πολύ σπουδασμένος, αλληλογραφούσε με τον αυτοκράτορα και συναντήθηκε μαζί του στον Ισθμό…

Διαβάστε περισσότερα ›
Απεικόνιση του Αυλητή του Χάμελιν, αντίγραφο διακόσμησης παραθύρου στην εκκλησία της αγοράς του Χάμελν (ταξιδιωτικό ημερολόγιο του Augustin von Moersperg 1592, Aquarell)

Πηγαίνοντας με Στεγνά Πόδια Στον Παράδεισο. Η Σταυροφορία των παιδιών (1212).

Όταν έφτασαν στην Γένοβα, οι αρχές δεν άφησαν τα παιδιά να περάσουν τα τείχη της πόλης. Η φρουρά της πόλης τους πήγε στην παραλία για να φύγουν (όταν θα άνοιγε η θάλασσα), η οποία παρά τις προσευχές δεν άνοιξε· δεν άνοιξα ούτε στη Μασσαλία για να περάσουν «και να φτάσουν στην Ιερουσαλήμ με στεγνά πόδια», «όπως τους διαβεβαίωναν οι αρχηγοί τους» και αυτά προσευχόταν για το θαύμα μάταια για μέρες.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ιστορικοί Περίπατοι: «Οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης»

Ιστορικοί Περίπατοι: «Οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης» (βίντεο)

Ιστορικοί Περίπατοι: «Οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης» (βίντεο)

Διαβάστε περισσότερα ›
Ζαν Φρανσουά Μιγέ (Jean-François Millet, 4 Οκτωβρίου 1814 - 20 Ιανουαρίου 1875). Οι σταχομαζώχτρες (1857), Μουσείο Ορσέ, Παρίσι.

H αγροτική μεταρρύθμιση του Αλ. Κουμουνδούρου

H αγροτική μεταρρύθμιση του Αλ. Κουμουνδούρου Γράφει ο Παναγιώτης Κότσης Α. Ποιος ήταν ο Α. Κουμουνδούρος:   Ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες πολιτικούς του 19ου αιώνα αποτελεί ο Μεσσήνιος Αλέξανδρος Κουμουνδούρος. Ο σπουδαίος αυτός πολιτικός άνδρας γεννήθηκε το 1817- ή, κατ’ […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Γιάννης Σκαρίμπας (Αγία Ευθυμία Φωκίδος, 28 Σεπτεμβρίου 1893 – Χαλκίδα, 21 Ιανουαρίου 1984) ήταν Έλληνας λογοτέχνης, κριτικός, θεατρικός συγγραφέας, ποιητής και πεζογράφος.

Το ’21 και η αλήθεια!

«[…] από τον καιρό που κάποιος δάσκαλος μας μάθαινε με τη στραβή του μύτη το “ Όλη δόξα, όλη χάρη…”, μου φαίνεται πως πάσα χάρις είναι “ένρινη” και πάσα δόξα στραβομύτα!… Ένρινα και με στραβές τις μύτες είναι τα λόγια τους· γρηάτικη μούχλα της σαπιοδοντιάς βρωμολογάει το ’21 τους…»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ψυχογιός (αριστερά) εν ώρα εργασίας σε απεικόνιση της εποχής του 1821.

Ο ψυχογιός

Ο θετός γιος, αλλά και ο παραγιός (το παιδί για τα θελήματα). Στα χρόνια του Κολοκοτρώνη η λ. ήταν ταυτόσημη μ’ αυτή του υπηρέτη*. Λέει επ’ αυτού ο Κολοκοτρώνης: «Τὸ πρωὶ μᾶς ἔκλεισαν εἰς τὸ χωριό. Ἐγὼ εἶχα δώσει τὰ σκουτιά μου εἰς ἕνα ψυχογιόν. Χαράζοντας τὴν αὐγήν, βλέπω τοὺς Τούρκους.

Διαβάστε περισσότερα ›
Στο ερώτημα αν ο φασισμός, ο ναζισμός και ο κομμουνισμός είναι «παρόμοιες» ιδεολογίες και απορρέοντα συστήματα, η απάντηση είναι: ναι και όχι.

Για το ψήφισμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης περί ολοκληρωτισμών

Συνδέοντας αυτό το δεύτερο ζήτημα με το προηγούμενο, πρέπει να υπογραμμίσουμε πως αν οι κομμουνιστές και οι φιλοκομμουνιστές θέλουν να συμβάλουν στην ευρωπαϊκή ζωή και όχι απλώς να την πετροβολούν και να προσπαθούν να την επιδεινώσουν με την ελπίδα του «ποιοτικού άλματος», πρέπει να διαχωρίσουν τη θέση τους από τον σταλινισμό και τα εγκλήματα της σταλινικής αριστεράς παντού στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα ›
Γιάννης Μακρυγιάννης (1797 - 1864)

Μακρυγιάννης: «ἂν εἶναι ἡ πατρίδα μου ἀχαμνά, δέκα μάτια νά ῾χω, στραβὸς θὰ νὰ εἶμαι.»

Νὰ ῾ρθῆ ἕνας νὰ μοῦ εἰπῆ ὅτι θὰ πάγη ὀμπρὸς ἡ πατρίδα, στρέγομαι νὰ μοῦ βγάλη καὶ τὰ δυό μου μάτια. Ὅτι ἂν εἶμαι στραβός, καὶ ἡ πατρίδα μου εἶναι καλά, μὲ θρέφει· ἂν εἶναι ἡ πατρίδα μου ἀχαμνά, δέκα μάτια νά ῾χω, στραβὸς θὰ νὰ εἶμαι. Ὅτι ῾σ αὐτείνη θὰ ζήσω, δὲν ἔχω σκοπὸν νὰ πάγω ἀλλοῦ.

Διαβάστε περισσότερα ›
Γιάννης Μακρυγιάννης (1797 - 1864)

«Αυτά κάνει η διαίρεση και η διχόνοια.»

Δεκάξι χιλιάδες ἀσκέρια, τὸ ἄνθος τῶν Ἑλλήνων, Ρουμελιῶτες, Πελοποννήσιοι – ὕστερα βγάλαν καὶ τοὺς ἀρχηγούς τους ἀπὸ τὴ Νύδρα – Σπαρτιάτες κι᾿ ἀπ᾿ ἄλλα μέρη, ὅλοι αὐτεῖνοι κάθονταν εἰς τὶς Χῶρες καὶ εἰς τ᾿ ἄλλα χωριὰ καὶ τρώγαν ἀρνιὰ καὶ κόττες, κι᾿ ὁ Ἀράπης ὅταν τοὺς εὕρισκε τοὺς ξεποδάριαζε κυνηγώντας. Αὐτὰ κάνει ἡ διαίρεση καὶ ἡ διχόνοια.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Έλληνας γλωσσολόγος Γιάννης Ψυχάρης αποτελεί μία από τις κορυφαίες φυσιογνωμίες στον «αγώνα» για την επικράτηση του δημοτικισμού.

Προς την «επικράτηση» του δημοτικισμού

Ο Έλληνας γλωσσολόγος Γιάννης Ψυχάρης αποτελεί μία από τις κορυφαίες φυσιογνωμίες στον «αγώνα» για την επικράτηση του δημοτικισμού. Γεννήθηκε το 1854 στην Οδησσό, μεγάλωσε στην Κωνσταντινούπολη και έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στην Γαλλία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Στις μέρες μας επανάσταση νοείται η εφεύρεση και η διάδοση της 3D εκτύπωσης. Στοπ καρέ από το ντοκιμαντέρ Print the legend.

Οι επαναστάτες

«Αὐτὸ τὸ εἶδος τῆς ζωῆς ὁποὺ ἐκάμναμε μᾶς βοήθησε πολὺ εἰς τὴν ἐπανάσταση, διότι ἠξεύραμεν τὰ κατατόπια, τοὺς δρόμους, τὰς θέσεις, τοὺς ἀνθρώπους. Ἐσυνηθίσαμεν νὰ καταφρονοῦμεν τοὺς Τούρκους, νὰ ὑποφέρομεν τὴν πείναν, τὴν δίψαν, τὴν κακοπάθειαν, τὴν λέρα, καὶ καθεξῆς»

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναλφάβητοι, αλλά ξερόλες

Αναλφάβητοι, αλλά ξερόλες

ο ελλαδικό κράτος είναι αδιέξοδα βυθισμένο σε εξωφρενικά εξευτελιστικές δουλείες και ζει κάτω από ατιμωτικές αυθαιρεσίες της Αγκυρας, επειδή οι Ελληνώνυμοι «ξέρουμε» τι ψηφίζουμε, οι «πολιτικές» μας πεποιθήσεις είναι «προοδευτικά» απολιθωμένες.

Διαβάστε περισσότερα ›
Φιλέλληνες αξιωματικοί διαφόρων εθνοτήτων, την περίοδο της Επανάστασης του 1821. Πηγή: Διον. Κόκκινος, Η Ελληνική Επανάστασις.

Οι Φιλέλληνες

Η ελληνική επανάσταση του 1821 βρήκε την Ευρώπη σε μια φάση αναδιάρθρωσης, που προκλήθηκε από τους ναπολεόντειους πολέμους. Οι ιδέες περί εθνικής χειραφέτησης των λαών, κοινωνικής δικαιοσύνης και δημοκρατίας είχαν ανησυχήσει ιδιαίτερα τις συντηρητικές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.

Διαβάστε περισσότερα ›
Επίτομον εγκυκλοπαιδικόν λεξικόν της "Πρωϊας" (PDF)

Επίτομον εγκυκλοπαιδικόν λεξικόν της «Πρωϊας» (PDF)

Επίτομον εγκυκλοπαιδικόν λεξικόν της «Πρωϊας» / Συνταχθέν υπό ομάδος λογίων και επιστημόνων. Επιμελεία Γ. Ζευγώλη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ιστορία της Ελληνικής Βασιλικής Χωροφυλακής 1833-1967 (PDF)
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΣΠ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ - ΑΝΤΙΣΥΝΤΑ-ΓΜΑΤΑΡΧΟΥ ΧΩΡΟΦΥΛΑΚΗΣ - ΑΘΗΝΑΙ 1964.

Ιστορία της Ελληνικής Βασιλικής Χωροφυλακής 1833-1967 (PDF)

Ιστορία της Ελληνικής Βασιλικής Χωροφυλακής 1833-1967 (PDF)

Διαβάστε περισσότερα ›
Το ναυάγιο στο Φισκάρδο είναι ένα από τα τέσσερα μεγαλύτερα που έχουν εντοπιστεί στην Μεσόγειο και το μεγαλύτερο που έχει εντοπιστεί στην ανατολική Μεσόγειο.

Κεφαλονιά: Εντυπωσιακές φωτογραφίες από ρωμαϊκό ναυάγιο με 6.000 αμφορείς

«Είναι μισοθαμμένο στην άμμο οπότε πιστεύουμε ότι αν προχωρήσουμε σε εκσκαφή στο μέλλον θα βρούμε και ένα τμήμα ή και ολόκληρο το ξύλινο κουφάρι του πλοίου» δηλώνει ο επικεφαλής της έρευνας Γιώργος Φερεντίνος από το Πανεπιστήμιο Πατρών.

Διαβάστε περισσότερα ›
O λόρδος Μπάιρον  (1788 - 1824)

O λόρδος Μπάιρον (1788 – 1824)

O λόρδος Μπάιρον (1788 – 1824) Από το «μικροΜέγα Κολοκοτρωνέικο» του Νίκου Πλατή, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις των Συναδέλφων.  Μπάιρον: O λόρδος Τζορτζ Γκόρντον Νόελ, Μπάιρον (Βyron), ο ( για μας) λόρδος Βύρων (1892-1824). Άγγλος, πρωτοκλασάτος ρομαντικός ποιητής και […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ομιλία | Θ. Μπαντές | «Ο Αριστοτέλης και η γέννεση της πολιτικής επιστήμης»

Ομιλία | Θ. Μπαντές | «Ο Αριστοτέλης και η γέννηση της πολιτικής επιστήμης»

Εισήγηση του φιλόλογου και συγγραφέα Θανάση Μπαντέ με θέμα: «Ο Αριστοτέλης και η γέννηση της πολιτικής επιστήμης», κατά την παρουσίαση του ομώνυμου βιβλίου του στο Εργαστήρι Πολιτικής και Πολιτισμού του Άρδην στην Θεσσαλονίκη, το Σάββατο 23 Νοεμβρίου 2019.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η ίδρυση της ΔΟΕ. Αθήνα 1896

Η ίδρυση της ΔΟΕ. Αθήνα 1896

Όταν κάποιος ακούει κάτι για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896, το πρώτο όνομα, που του «έρχεται» στο μυαλό, είναι ένα: «Σπύρος Λούης» (1872-1940). Ο Λούης ήταν ένας φτωχός αγρότης, ενώ εξασκούσε, παράλληλα, το επάγγελμα του «νερουλά».[5] Ήταν, συνεπώς, αδύνατον να έχει κάποια σχέση με τον αθλητισμό, πόσο μάλλον σε τέτοιο υψηλό επίπεδο.

Διαβάστε περισσότερα ›
«Εμπρός για της γενιάς μας τα Πολυτεχνεία»

«Εμπρός για της γενιάς μας τα Πολυτεχνεία»

Μέχρι το 1989, τα Ιουλιανά του 1965 και η αποστασία, η δικτατορία του 1967, η κατάληψη του Πολυτεχνείου και της Νομικής του 1973, η ένοπλη αντιπαράθεση του ‘45-’49, ήταν ιδεολογικά στοιχεία μιας πραγματικής πολιτικής και κομματικής στράτευσης των ανθρώπων στην μια ή την άλλη παράταξη.

Διαβάστε περισσότερα ›
«Όσοι πέρασαν από εδώ έκοβαν κι ένα κομμάτι. Έκοψα λοιπόν κι εγώ ένα και το πήρα για ενθύμιο»… Το αριστερό χέρι του Κολοσσού των Ναξίων.

Οι Ευρωπαίοι αρχαιοθήρες

Ο κόμης Choiseul- Gouffier διαμηνύει στον Fauvel: «Άρπαξε ό,τι μπορέσης. Μην αφήνεις καμία ευκαιρία για λαφυραγωγία στην Αθήνα και στην περιοχή της. Ξεσήκωσε ό,τι περνάει από το χέρι σου. Μη λυπάσαι ούτε ζωντανούς ούτε πεθαμένους».

Διαβάστε περισσότερα ›
Κεφαλή της Αφροδίτης 1ος π.Χ. - 2ος μ.Χ. Musèe de l'Arles Antique in Arles, France.

Ο Αριστοτέλης και η ανδρεία ως πολιτική πράξη

Η φρόνηση που θα επιδείξει το σθένος της ψυχής απέναντι σε οτιδήποτε μπορεί να απειλήσει την πόλη είναι η πολιτική πράξη του ενάρετου ανθρώπου που αντιλαμβάνεται ότι η προσωπική του ευτυχία είναι συνυφασμένη με εκείνη των συμπολιτών του. Τελικά, η ανδρεία δεν μπορεί παρά να τεθεί στην υπηρεσία της συνύπαρξης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η πλάκα μιλάει για την απελευθέρωση της πόλης από τους ναζί, πράξη που χρεώνεται στον ΕΛΑΣ. Διπλό σφάλμα. Κατ’ αρχάς αν η πόλη απελευθερώθηκε από τους Ναζί και όχι από τους Γερμανούς, τότε γιατί η Ελλάδα να διεκδικήσει πολεμικές αποζημιώσεις από την Γερμανία;

Ευτυχισμένο το 1945. Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης, ο ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, και το ξαναζέσταμα του εμφυλίου προς άγραν οπαδών.

Η πλάκα μιλάει για την απελευθέρωση της πόλης από τους ναζί, πράξη που χρεώνεται στον ΕΛΑΣ. Διπλό σφάλμα. Κατ’ αρχάς αν η πόλη απελευθερώθηκε από τους Ναζί και όχι από τους Γερμανούς, τότε γιατί η Ελλάδα να διεκδικήσει πολεμικές αποζημιώσεις από την Γερμανία;

Διαβάστε περισσότερα ›
Οι Ρώσοι τιμούν τους νεκρούς του Μεγάλου Τρόμου

Οι Ρώσοι τιμούν τους νεκρούς του Μεγάλου Τρόμου (φωτογραφίες)

Περισσότεροι από 700.000 άνθρωποι εκτιμάται ότι εκτελέστηκαν ως αντιφρονούντες και εχθροί της πατρίδας την περίοδο της Μεγάλη Εκκαθάρισης του Στάλιν στη Σοβιετική Ρωσία – ή εποχή του Μεγάλου Τρόμου – από το 1936 έως το 1938.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο ΠΑΟΚ δεν ξεχνά τους ήρωες του 1940

Ο ΠΑΟΚ δεν ξεχνά τους ήρωες του 1940

Το πρωτάθλημα Θεσσαλονίκης του 1940 ήταν σε εξέλιξη πριν η Ιταλία απαιτήσει την παράδοση της Ελλάδας και κατόπιν να εισπράξει το ιστορικό «ΟΧΙ». Η τέταρτη και τελευταία αγωνιστική του πρωταθλήματος, βρήκε τον ΠΑΟΚ νικητή επί του Μακεδονικού με 2-1, σε μία αναμέτρηση που έγινε στις 20 Οκτωβρίου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ν. Ζαχαριάδης ήταν στις φυλακές της Κέρκυρας από το 1936. Τον Ιανουάριο του 1940 μεταφέρθηκε στα κρατητήρια της Γενικής Ασφάλειας, στην Αθήνα.

1940. Τα τρία γράμματα του Ν. Ζαχαριάδη

Όταν οι Ιταλοί επιτέθηκαν στην Ελλάδα απέστειλε μια επιστολή προς τον Ελληνικό λαό,( 31/10/1940) από τον οποίο ζητούσε «ο κάθε βράχος, η κάθε ρεματιά, το κάθε χωριό…να γίνει φρούριο του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θρασύβουλος Τσακαλώτος στη Μέση Ανατολή (1943)

Θρασύβουλος Τσακαλώτος: 40 χρόνια στρατιώτης της Ελλάδας (PDF)

Θρασύβουλος Τσακαλώτος: 40 χρόνια στρατιώτης της Ελλάδας (PDF) Οι αναμνήσεις του Στρατηγού Τσακαλώτου από την ταραγμένη δεκαετία του Ελληνισμού.

Διαβάστε περισσότερα ›
Tου ’44. Μνήμες μεγάλης μακρινής μέρας, που τόσο μίκρυνε

Tου ’44. Μνήμες μεγάλης μακρινής μέρας, που τόσο μίκρυνε

Για τον κατοχικό Έλληνα, δεν υπήρχαν παρά οι αντιστασιακές οργανώσεις, που αγωνίζονταν για την ανατροπή της ξένης τυραννίας και της ντόπιας φεουδαρχίας, πέρα από κόμμα και «πολιτικές». Όπως νομίζαμε…

Διαβάστε περισσότερα ›