Ο Ράνσιμαν τονίζει ότι οι Βαλκάνιοι, τη στιγμή που οι Τούρκοι εισβάλλουν στην Ευρώπη, θα μπορούσαν να τους καταβάλουν εάν την ίδια στιγμή δεν πολεμούσαν μεταξύ τους. Άλλωστε, μετά από λίγο, στη μάχη του Κοσσυφοπεδίου (1389), οι Σέρβοι, που νόμιζαν ότι μπορούσαν να υποκαταστήσουν τους Βυζαντινούς, θα ηττηθούν κατά κράτος από τους Τούρκους.

Ο επόμενος αιώνας, όμως, ξεκίνησε ήδη με την 11η Σεπτεμβρίου, με την εμφάνιση του τέρατος του ισλαμισμού. Η Δύση χάνει την πρωτοκαθεδρία και αποσυντίθεται αξιακά – η Ευρώπη μεταβάλλεται σταδιακώς σε Ευραφρική· στην Άπω Ανατολή αναδύεται ο κινεζικός ολοκληρωτικός κολοσσός, η Τουρκία επιστρέφει επεκτατικά· ο Πούτιν ξαναφέρνει τη Ρωσία στην εποχή του κνούτου και των αιματηρών κατακτήσεων· η Ευρασία (Κίνα, Ιράν, Ρωσία, Τουρκία…) παίρνει το πρόσωπο του πιο αποτρόπαιου ολοκληρωτισμού.

Μόνο εάν η Ελλάδα συνεχίσει να εξοπλίζεται, εάν υπογράψει και τη σύμβαση για τα F-35, μόνο εάν συνεχίσει μια διπλωματική υπερδραστηριότητα, μόνο εάν δείχνεται αποφασιστική στις τουρκικές προκλήσεις, μπορούμε και να αποφύγουμε τη σύρραξη. Για έναν και μόνο λόγο: ότι, παρότι η διαφορά των μεγεθών είναι μεγάλη –όπως την αφήσαμε εμείς να εξελιχθεί από το 1922 και στο εξής–, διαθέτουμε έναν ισχυρό στρατό –ιδιαίτερα στην αεροπορία–και επομένως οποιαδήποτε σύγκρουση θα στραπατσάρει τον Σουλτάνο όπως έχει κάνει η Ουκρανία απέναντι στον Τσάρο.

Κατά την περίοδο των μνημονιακών χρόνων είχε γενικευτεί η κριτική της «κομματοκρατίας», δηλαδή της μονόχορδης φύσης του ελληνικού Συντάγματος καθώς και της ευθύνης των πολιτικών κομμάτων για την κρίση,. Μάλιστα -μετά την περίοδο της Χούντας- το ελληνικό πολιτικό σύστημα έγινε κομματοκεντρικό, χωρίς ιδιαίτερα θεσμικά αντίβαρα, μια και μετά την Αναθεώρηση του ΠΑΣΟΚ μηδενίστηκαν σχεδόν οι δικαιοδοσίες της προεδρίας της Δημοκρατίας.

Πολλοί προσάπτουν στον Διονύση Σαββόπουλο την τοποθέτησή του υπέρ της ψήφου στη Νέα Δημοκρατία ως εγκατάλειψη των αξιών του και προσχώρηση στο στρατόπεδο της «δεξιάς». Όμως το χυδαίο υβρεολόγιο του Παύλου Πολάκη και οι εξυπνακισμοί της Έλενας Ακρίτα επικυρώνουν ex post το διάβημα του Σαββόπουλου. 

Στη Γαλλία η φοιτητική ένωση UNEF οργανώνει συγκεντρώσεις όπου απαγορεύεται η συμμετοχή ανδρών ή λευκών ή και των δύο μαζί. Στην Ελλάδα, όπου η αποδόμηση των ταυτοτήτων εμφανίστηκε αρχικά ως εθνοαποδόμηση, ήδη επιβάλλεται και μια σεξουαλικά προσανατολισμένη πολιτική ορθότητα: στις προκηρύξεις π.χ. των πιο «προχωρημένων» ομάδων του Πολυτεχνείου και των Εξαρχείων έχει καταργηθεί η αναφορά σε φοιτητές και φοιτήτριες και έχει αντικατασταθεί από τον ουδέτερο όρο «τα φοιτητά».

Η κακοδαιμονία του ελληνικού κράτος με τον σιδηρόδρομο είναι διαχρονική. Ανέκαθεν τα ιδιωτικά συμφέροντα αντιστρατεύονταν ένα σύγχρονο σιδηροδρομικό δίκτυο. Τον 19ο αιώνα, λόγω έλλειψης δρόμων, οι καραβοκύρηδες είχαν στα χέρια τους τις συγκοινωνίες και έβλεπαν ανταγωνιστικά τη δημιουργία σιδηροδρομικού δικτύου. Έτσι η Ελλάδα υπήρξε η τελευταία βαλκανική χώρα που έφτιαξε σιδηρόδρομο.

Τελικώς η πραγματικότητα των μεγάλων πολιτισμικών και γεωπολιτικών τεκτονικών πλακών υπερβαίνει πάντοτε τις θελήσεις των κυβερνήσεων. Αυτό σε τελική ανάλυση αποτελεί και την πανουργία της ιστορίας. Ακόμα και οι Ηνωμένες Πολιτείες, με τη γνωστή πολιτική των ίσων αποστάσεων, δεν θα μπορούν να καλύπτουν εσαεί τον Ερντογάν.

Επιμένουμε εδώ και καιρό πως η δεκαετία 2010 – 2020 σηματοδοτεί την εποχή του οριστικού τέλους της ύστερης μεταπολίτευσης. Κι αυτό γιατί οι δύο πυλώνες της, ο παρασιτικός καταναλωτισμός και οι εθνομηδενιστικές ειρηνιστικές αυταπάτες, μπήκαν σε κρίση, διαδοχικά.

Η Τουρκία μέχρι το 2012, αλλά ακόμα και μέχρι το πραξικόπημα του 2016, χρησιμοποιούσε έναντι των ελληνικών ελίτ την τακτική του μαστίγιου και του καρότου, επιχείρηση γοητείας από τη μια και από την άλλη, λελογισμένη επίδειξη δύναμης. Και η τακτική αυτή απέδιδε, οι ελληνικές ελίτ επέλεγαν τον δρόμο της υποταγής εθίζοντας σε αυτή και τον ελληνικό λαό.