Ο Π. Κονδύλης, ο νέος ελληνισμός και το εθνικό ζήτημα

Με τούτη τη φράση υποδεχόταν τους εισερχόμενους στο κελλί των φυλακών Αβέρωφ ο κρατούμενος σαλταδόρος, στο θεατρικό έργο του Ηλία Βενέζη «Μπλοκ C» σε μια προσπάθεια να ελαφρύνει τις σκληρές στιγμές που ήξερε πως θα ακολουθούσαν.

«Του σπίτι μας είνι παλιό, του γλέπ’ς, αλλά είνι γιουμάτου απ’ ούλα τα καλά… Στα σπίτια απ’ τα πιδιά μας (των παιδιών μας) δε μπουρού να μπου… Ντρέπουμι! Τοίχια στουλισμένα κι μαρμαρουστρουμένα κι έχους (σοδειά) τίπουτα μέσα! Άδειου σπίτι τι του θέλουν; Παίρουμι (ειρων. εννοεί παίρνουν) τ’ν τσιάντα του προυί κι σφίγγουμαστι (τρέχουμε) στου μανάβη, στου χασάπη, στου φούρναρη! Του σπίτι πρέπει νά ’χει έχους! Νά ’νι γιουμάτου, νά ’χει αλεύρι, τυρί, λάδι, φασούλια, κ’κιά (κουκιά)… Ιμείς τρώμι ό,τι βγάνει του σπίτι…».

Η οργάνωση «Φεντερασιόν» της Θεσσαλονίκης

Ο Ανδρέας ο Πρωτόκλητος ήταν φτωχός και αγράμματος ψαράς . Ήταν γιός του Ιωνά  και αδελφός του πρωτοκορυφαίου Πέτρου. Γεννημένος στην πόλη Βηθσαϊδά της Γαλιλαίας περί του 5 με 10 μ.Χ. Ευσεβής Ιουδαίος με ελληνικό όνομα. Υπήρξε μαθητής του Ιωάννη Προδρόμου, όπως και ο ευαγγελιστής Ιωάννης. Όταν μια μέρα συνάντησαν τον Χριστό και ο  Πρόδρομος τους είπε «ίδε ο αμνὸς του Θεού ο αίρων την αμαρτίαν του κόσμου», άφησαν τον Πρόδρομο και ακολούθησαν τον Ιησού και παρέμειναν μαζί Του όλη την ημέρα. Χαρούμενος ο Ανδρέας ενημέρωσε τον Πέτρο για την συνάντηση.

Αντικείμενο αυτού του βιβλίου δεν είναι οι διάφοροι γραφικοί ουφολόγοι, κομπογιαννίτες και απατεωνίσκοι. Η εποχή που οι θεωρίες συνωμοσίας λαθροβίωναν σε σκανδαλοθηρικές φυλλάδες και τη μεταμεσονύκτια ζώνη περιθωριακών τηλεοπτικών σταθμών έχει παρέλθει προ πολλού. Στις περιπτώσεις που εξετάζουμε εδώ, η συνωμοσιολογία δεν αναδύεται από την άγνοια και την ευπιστία των πολιτών. Αντιθέτως, καλλιεργείται από κράτη και κυβερνήσεις, πολιτικούς, πνευματικούς και θρησκευτικούς ηγέτες, και διοχετεύεται προς το λαϊκό σώμα με σκοπό να το κινητοποιήσει, να το αποπροσανατολίσει, ή να το διχάσει.

Ο νους έχει τη δυνατότητα να φανταστεί σχήματα και εικόνες ξεπερνώντας τα οπτικά όρια που του δίνουν τα υλικά ερεθίσματα ή (ακόμη πιο σωστά) δημιουργώντας φαντασιακά έννοιες που σχηματοποιούν την ύλη, όταν δεν είναι πλήρως ορατή. Υπό αυτή την έννοια, ο νους είναι σε θέση να συμπληρώσει τα κομμάτια τη ύλης που δεν βλέπει γνωρίζοντας εκ των προτέρων τις έννοιες που τα αναπαριστούν: «Έτσι, όταν ο νους σκέφτεται τις αφαιρέσεις, σκέφτεται τις μαθηματικές έννοιες ως ξέχωρες από την ύλη, παρόλο που δεν είναι ξέχωρες από αυτή. Γενικά, ο νους, όταν ενεργεί, είναι τα ίδια τα αντικείμενά του»

«Στη διανοητική ψυχή […] οι εικόνες είναι όπως τα συναισθήματα. Κι όταν η ψυχή βεβαιώσει ή αρνηθεί το καλό ή το κακό, αποφεύγει ή επιδιώκει. Γι’ αυτό η ψυχή ποτέ δε σκέφτεται χωρίς εικόνα. Έτσι και ο αέρας· προκαλεί στην κόρη του ματιού κάποια μεταβολή και αυτή επηρεάζει κάτι άλλο· το ίδιο γίνεται και με την ακοή· το τελευταίο που επηρεάζεται, όμως, είναι ένα και συνιστά μια μοναδική μεσότητα· αλλά με πολλαπλή την ουσία της» (431a 15-21).

«Σαρδελάδες» οι Πρεβεζiάνοι, «παγουράδες» οι Γιαννιώτες», «λασπιάδες» και «μαυρογόνατοι» οι καμπίσιοι Ηπειρώτες. Δεν είναι κωμωδία του Αριστοφάνη, αλλά η Ήπειρος του περασμένου αιώνα, όπου ο γλωσσικός πόλεμος καλά κρατούσε! Αν νομίζετε ότι οι Έλληνες ανέκαθεν έβλεπαν τη χώρα ενωμένη, μάλλον ξεχνάτε τον κανόνα: Κάθε τόπος είχε τον δικό του τρόπο να «στολίζει» τον γείτονα. Ποιοι ήταν, λοιπόν, οι «κιόηδες» που τους κορόιδευαν στον στρατό;

Ένας από τους ελάσσονες εκπροσώπους της Ρομαντικής Σχολής των Αθηνών υπήρξε ο ποιητής Θεόδωρος Ορφανίδης. Ο Ορφανίδης γεννήθηκε το 1817 στην Σμύρνη, αλλά τα παιδικά του χρόνια τα πέρασε στην Σύρο και την Τήνο. Πέθανε στην Αθήνα στις 5 Αυγούστου του 1886.