Ετικέτα: Θουκυδίδης

Καρυάτιδες. Η Πρόστασις των Κορών του Ερέχθειου

Οι Έλληνες του Ομήρου

Στον Όμηρο βρίσκουμε την απόδειξη για τα προηγούμενα: «…μολονότι έζησε πολύ ύστερον και από τα Τρωικά, πουθενά δεν ονόμασε με το όνομα αυτό όλους, ούτε άλλους εκτός εκείνων που ακολούθησαν τον Αχιλλέα από την Φθιώτιδα, οι οποίοι ήσαν και οι πρώτοι Έλληνες, αλλ’ αποκαλεί αυτούς εις τα ποιήματά του γενικώς Δαναούς και Αργείους και Αχαιούς. Ούτε βαρβάρους, άλλωστε, μνημονεύει διά τον λόγον, ως νομίζω, ότι ούτε οι Έλληνες είχαν ακόμη διακριθή διά κοινού αντιθέτου ονόματος.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο ναός του Απόλλωνα στους Δελφούς

Η γέννηση της Αρχαίας Σπάρτης

Οι Σπαρτιάτες λοιπόν θα μετατρέψουν τους ντόπιους κατοίκους σε περίοικους, που θα έχουν αυτονομία στην εσωτερική τους ζωή, αλλά θα είναι υποχρεωμένοι να κατασκευάζουν τα όπλα τους και να τους ακολουθούν στρατιωτικά, ενώ, όσοι δεν συνεισέφεραν με αυτούς τους τρόπους, έδιναν έναν ελάχιστο φόρο. Πάντως οι σχέσεις των περιοίκων με τους Σπαρτιάτες ήταν φιλικές.

Διαβάστε περισσότερα ›
Γυναίκες στην αρχαία Σπάρτη. Jean-Jacques-François Le Barbier - Courage des femmes de Sparte.

Οι μοναδικές αρχαίες Σπαρτιάτισσες

Ο Αριστοτέλης επέκρινε τον σπαρτιατικό νόμο που επέτρεπε στις γυναίκες, σε αντίθεση με τους άνδρες, να ζουν άσωτα και με πολυτέλεια. Από τις μαρτυρίες συμπεραίνουμε ότι οι γυναίκες δε χρειαζόταν να ασκούνται ύστερα από τη γέννηση παιδιών ή αφού πέρασαν την ηλικία που μπορούσαν να τεκνοποιήσουν.

Διαβάστε περισσότερα ›
Θανάσης Μπαντές (αριστερά),Γιάννης Ζαρογιάννης (δεξιά)

Ο πελοποννησιακός πόλεμος με μια άλλη ματιά

Ένα αξιόλογο βιβλίο που συμβάλλει στη μελέτη και την έρευνα του Θουκυδίδη, χαρακτήρισε το πόνημα του φιλολόγου Θανάση Μπαντέ με τίτλο «Ο Θουκυδίδης, ο πόλεμος και η πολιτική» ο δρ. Φιλολογίας Γιάννης Ζαρογιάννης, χθες σε εκδήλωση στο Γαλλικό Ινστιτούτο Λάρισας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναπαράσταση πεντηκόντορου

Ο Ελληνικός αποικισμός

Το τέλος του 12ου αι. π. Χ. εγκαινίασε για το χώρο του Αιγαίου μια περίοδο ανακατατάξεων που διήρκησε χρονικά περίπου μέχρι τον 8ο αι. π. Χ. Αιτία ήταν η πτώση του μυκηναϊκού πολιτισμού που έσβησε σταδιακά, μάλλον υπό την συνεχή πίεση φυλών από τον βορά, γεγονότος που στην συλλογική μνήμη των ανθρώπων που έζησαν στα ίδια εδάφη αιώνες αργότερα έμεινε γνωστό ως «η κάθοδος των Ηρακλειδών».

Διαβάστε περισσότερα ›
Jean-Jacques-Francois Le Barbier - Σπαρτιάτισσα δίνει την ασπίδα στον γιο της ("Ή ταν ή επί τας!"), 1805. Portland Art Museum (Oregon, USA)

Ο Αριστοτέλης και το πολίτευμα της Σπάρτης

Το βέβαιο είναι ότι ο Αριστοτέλης στο δεύτερο βιβλίο των «Πολιτικών» του (τα «Πολιτικά τα ολοκληρώνει μετά το 335 π. Χ.) εκφράζει ξεκάθαρες επιφυλάξεις ως προς την αξιοπιστία των δύο αυτών βασιλιάδων: «Αλλά βεβαίως θα ήταν καλύτερα, κάθε βασιλιάς να εκλέγεται με βάση τον τρόπο της ζωής του, και όχι όπως γίνεται τώρα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης. Bust of Thucydides. 3rd c. BCE: Louvre Museum. Paris, France. ArtStor: Erich Lessing Culture and Fine Arts Archive

Ο Θουκυδίδης και η κατάρρευση του ολιγαρχικού πραξικοπήματος στην Αθήνα

Από την άλλη, στο στρατόπεδο των Αθηναίων οι εξελίξεις ήταν επίσης ραγδαίες. Όταν έφτασαν οι απεσταλμένοι των Τετρακοσίων ολιγαρχικών της Αθήνας από τη Δήλο στη Σάμο, έγινε σάλος. Στη συνέλευση που πραγματοποιήθηκε οι στρατιώτες δεν ήθελαν καν να τους ακούσουν και φώναζαν ότι πρέπει να θανατωθούν αυτοί που κατέλυσαν τη δημοκρατία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης. Bust of Thucydides. 3rd c. BCE: Louvre Museum. Paris, France. ArtStor: Erich Lessing Culture and Fine Arts Archive

Ο Θουκυδίδης και το πραξικόπημα της ολιγαρχίας

Η δημοκρατία που παραπαίει ανάμεσα στην πολιτική διαφθορά και τον εφησυχασμό των πολιτών δεν είναι τίποτε άλλο από τον προθάλαμο της ολιγαρχίας. Γι’ αυτό η δημοκρατία είναι καθημερινή και ακατάπαυτη μάχη. Γιατί το ίδιο ακατάπαυτα είναι και τα συμφέροντα της ολιγαρχίας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η αγορά της αρχαίας Αθήνας - αναπαράσταση

Ο Θουκυδίδης, ο Αλκιβιάδης και τα παιχνίδια στις πλάτες της δημοκρατίας

Ο Αλκιβιάδης, αποδιωγμένος πλέον από τους Λακεδαιμονίους, δεν μπορούσε να προσδοκά τίποτε περισσότερο από την επιστροφή του στην Αθήνα. Έχοντας ως μοναδικό όπλο την επιρροή του στον Τισσαφέρνη θα παίξει το τελευταίο του χαρτί μέχρι το τέλος. Εξάλλου, η παντελώς αποδυναμωμένη Αθήνα μετά τα σικελικά, δεν έχει και πολλά περιθώρια διαπραγματεύσεων. Υπό αυτούς τους όρους μια ενδεχόμενη συμμαχία με τον Τισσαφέρνη είναι εξόχως δελεαστική.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Περσική Αυτοκρατορία το 490 π.Χ..

Ο Θουκυδίδης, ο Αλκιβιάδης και η πεμπτουσία της δόλιας πολιτικής

Μετά τη δεύτερη συνθήκη των Λακεδαιμονίων με τον Πέρση βασιλιά ο Θηριμένης παρέδωσε, ως όφειλε, όλες τις ναυτικές των Πελοποννησίων στον Αστύοχο. Από τη μεριά τους οι Αθηναίοι μετέβησαν από τη Σάμο στη Χίο και κυριαρχούσαν σε στεριά και θάλασσα. Άρχισαν μάλιστα να οχυρώνουν το Δελφίνιο, που βρισκόταν πολύ κοντά στην πόλη της Χίου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ναός του Απόλλωνα στα Δίδυμα της σημερινής Τουρκίας. The Temple of Apollo at Didyma in modern-day Turkey

Ο Θουκυδίδης, το μέτωπο της Ιωνίας και η συμμαχία των Λακεδαιμονίων με τον Πέρση βασιλιά

Η πρώτη στάση του Αλκιβιάδη και του Χαλκιδέα, όταν έφυγαν από τη Σπάρτη κι έφτασαν στην Ιωνία ήταν ο Κώρυκος – στην ακτή της Μικράς Ασίας – όπου και συναντήθηκαν με Χιώτες ολιγαρχικούς, ανθρώπους μυημένους σχετικά με την αποστασία. Κατόπιν συνεννοήσεως, έφτασαν στη Χίο (προκαλώντας «έκπληξη και φόβο») τη στιγμή που πραγματοποιούταν συνέλευση της βουλής, πράγμα καθόλου τυχαίο, καθώς όλα είχαν σκηνοθετηθεί από την ντόπια ολιγαρχία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η διπλωματία δεν ασχολείται με συναισθηματισμούς που αφορούν την εθνικότητα ή την ιστορία. Κι αυτός είναι ακόμη ένας πολύ βασικός κανόνας της διπλωματίας.

Ο Θουκυδίδης, ο στρατιωτικός χάρτης μετά τα σικελικά και οι βασικοί κανόνες της διπλωματίας

Ο Θουκυδίδης, ο στρατιωτικός χάρτης μετά τα σικελικά και οι βασικοί κανόνες της διπλωματίας Γράφει ο Θανάσης Μπαντές Όταν τα νέα της σικελικής συμφοράς έφτασαν στην Αθήνα, για αρκετό διάστημα δεν γίνονταν πιστευτά. Ακόμη κι όταν άρχισαν να καταφτάνουν κάποιοι […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης του Ολόρου ο Αλιμούσιος (περ. 460 π.Χ. - περ. 399 π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας ιστορικός, γνωστός για τη συγγραφή της Ιστορίας του Πελοποννησιακού Πολέμου. Thoucydides of Olorus of Alimousios (about 460 BC - ca. 399 BC) was an ancient Greek historian, known for the writing of the history of the Peloponnesian War.

Ο Θουκυδίδης, η σικελική τραγωδία και η παθολογία του πολέμου

Όταν πια κατέστη σαφές ότι οι αθηναϊκές ενισχύσεις στη Σικελία δεν απέφεραν τα αναμενόμενα, κι ότι η αιφνιδιαστική επίθεση στις Επιπολές δεν μπόρεσε να ανατρέψει τη σε βάρος των Αθηναίων κατάσταση, ο στρατηγός Δημοσθένης πρότεινε την άμεση επιστροφή στην Αθήνα. Σκεπτόμενος καθαρά ορθολογιστικά απεφάνθη ότι δεν είχε κανένα νόημα να εξαντλήσουν το στράτευμα σ’ έναν τόσο αβέβαιο αγώνα στις Συρακούσες, τη στιγμή που ο εχθρός οχύρωνε τη Δεκέλεια φέρνοντας σε φοβερά δύσκολη θέση την Αθήνα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης

Ο Θουκυδίδης και η στρατιωτική αποτυχία των Αθηναίων στη Σικελία

Ο Θουκυδίδης και η στρατιωτική αποτυχία των Αθηναίων στη Σικελία Γράφει ο Θανάσης Μπαντές Όταν οχυρωνόταν η Δεκέλεια στην Αττική από τους Λακεδαιμονίους, φέρνοντας την Αθήνα σε πολύ δύσκολη θέση, οι εξελίξεις στη Σικελία ήταν επίσης οδυνηρές: «…. ο Γύλιππος […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Περικλής έζησε μόνο τα δυο πρώτα χρόνια του μεγάλου πολέμου, επειδή προσβλήθηκε από τον φοβερό λοιμό που έπληξε την πολιορκημένη Αθήνα. Ήταν το μόνο που δεν είχε προβλέψει!

Η στρατηγική του Περικλή κατά τον Πελοποννησιακό πόλεμο

Για μια τέτοιου βεληνεκούς προσωπικότητα, η οποία χαρακτήρισε με το όνομά της μια ολόκληρη εποχή, ο χρυσός αιώνας του Περικλή, θα μπορούσαμε να γράψουμε δεκάδες αναλύσεων και διαπιστώσεων. Εδώ όμως θα επικεντρωθούμε στο να καταδείξουμε την πολεμική προετοιμασία, που επιμελήθηκε με δεξιοτεχνία ο ηγέτης της αθηναϊκής δημοκρατίας, κατά την διάρκεια του πρώτου μεγάλου διχασμού των Ελλήνων, του εικοσιεπτάχρονου Πελοποννησιακού πολέμου (431 – 404π.Χ).

Διαβάστε περισσότερα ›
Μαρμάρινη σαρκοφάγος, 3ος αιώνας μ. Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Ο Θουκυδίδης, ο Αλκιβιάδης και η ρητορική του αμοραλισμού

Ο Θουκυδίδης, ο Αλκιβιάδης και η ρητορική του αμοραλισμού Γράφει ο Θανάσης Μπαντές Όταν οι Συρακούσιοι πρέσβεις εμφανίστηκαν στη Σπάρτη για να ζητήσουν στρατιωτική βοήθεια για την πόλη τους, βρήκαν ένθερμους υποστηρικτές τόσο τους Κορίνθιους, όσο και τον Αλκιβιάδη που […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Νικολό Μακιαβέλι (ιταλικά: Niccolò di Bernardo dei Machiavelli, λατινικά: Nicolaus Ma(l)clavellus, 3 Μαΐου 1469 - 21 Ιουνίου 1527) ήταν Ιταλός διπλωμάτης, πολιτικός στοχαστής και συγγραφέας.

Ο Νικολό Μακιαβέλι, ο Μέγας Αλέξανδρος και οι Έλληνες (ΙΙ)

Ο μεγάλος πολίτης της Φλωρεντίας το είχε πει σωστά: «…όχι το χρυσάφι, καθώς βροντοφωνάζει η γνώμη του κόσμου, μα οι καλοί στρατιώτες είναι το νεύρο του πολέμου […] …αν ο θησαυρός έφτανε για να νικήσεις, ο Δαρείος θα είχε νικήσει τον Αλέξανδρο κι οι Έλληνες θα ‘χανε νικήσει τους Ρωμαίους.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαίο τετράδραχμο από τις Συρακούσες της Σικελίας, 405 π.Χ.

Ο Θουκυδίδης, η δύναμη της ισχύος και οι ψυχολογικές μεταστροφές

Όταν οι Πελοποννήσιοι πήραν την απόφαση να στείλουν βοήθεια στη Σικελία, οι Συρακούσες βρίσκονταν ήδη σε πολύ δύσκολη θέση. Οι Αθηναίοι πλιατσικολόγησαν τα Μέγαρα, πόλη που κατείχαν οι Συρακούσιοι, επέστρεψαν στον ποταμό Τηρία «κι από κει προχώρησαν στο εσωτερικό καταστρέφοντας τον τόπο και καίγοντας τα σπαρτά».

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία πόλη Αφροδισιάδα

Ο Θουκυδίδης, η στρατηγική του πολέμου και οι πολιτικές ίντριγκες

Με την άφιξη του αθηναϊκού στρατού στη Σικελία οι τρεις στρατηγοί, ο Νικίας, ο Λάμαχος κι ο Αλκιβιάδης (που ακόμη δεν είχε ανακληθεί), βρέθηκαν μπροστά στην αποθαρρυντική πραγματικότητα της ολοκληρωτικής διάψευσης σχετικά με τα χρήματα που είχαν υποσχεθεί οι Εγεσταίοι. Τα νέα που έφτασαν στο στρατόπεδο των Αθηναίων (στο Ρήγιο) από τα τρία πλοία που είχαν σταλεί στην Έγεστα ήταν ξεκάθαρα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Περικεφαλαία αρχαίου Σπαρτιάτη οπλίτη. Horsetail of ancient Spartan Hoplite.

Ο Θουκυδίδης, η ρητορική του πολέμου και οι σαθρές δημοκρατίες

Ο Θουκυδίδης, η ρητορική του πολέμου και οι σαθρές δημοκρατίες Γράφει ο Θανάσης Μπαντές Ο Περικλής είχε ξεκαθαρίσει ότι η Αθήνα είχε όλες τις δυνατότητες να κερδίσει τον πόλεμο με τη Σπάρτη, υπό τον όρο να μην υποπέσει στο λάθος […]

Διαβάστε περισσότερα ›