Ετικέτα: Ερανιστής

Τι είναι ο Ερανιστής

Τι είναι ο Ερανιστής

Σε τελική ανάλυση, ο Ερανιστής είναι απόπειρα επικοινωνίας. Είναι μοιρασιά προβληματισμών· αυτό επιδιώκει και με τις εκδηλώσεις του. Τα κείμενα που αναρτούν οι συντελεστές του, επί της ουσίας, αποτελούν ενότητες βιβλίων που γράφονται και ο αναγνώστης έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει τη συγγραφή τους, όπως προκύπτει, κεφάλαιο-κεφάλαιο.

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Π

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Π

Διαβάστε περισσότερα ›
Κρητικός ορεσίβιος με τόξο και φαρέτρα. DAPPER, Olfert. Naukeurige Beschryving der Eilanden in de Archipel der Middelantsche Zee, en ontrent dezelve, gelegen: Waer onder de voornaemste Cyprus, Rhodes, Kandien, Samos, Scio, Negroponte, Lemnos, Paros, Delos, Patmos, en andere, in groten getale…, Άμστερνταμ, Wolfgangh, Waesbergen, Boom, Someren, Goethals, 1688.

Οι Ξεκουκούλωτοι και οι Χαΐνηδες της Κρήτης

«Οι κλέφτες της άλλης Ελλάδας συνεβιβάζοντο ενίοτε και εγίνοντο αρματολοί και μερικοί ετιμωρούντο μόνον με φυλάκισιν, από την οποία συχνά εσώζοντο. Αλλ’ οι χαΐνηδες της Κρήτης, όταν έπεφταν στα χέρια της εξουσίας ήταν χαμένοι. Η μανία των Τούρκων εναντίον τους δεν έβρισκεν άλλην ικανοποίησιν παρά την διά μαρτυρίων θανάτωσιν.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Παλιό σπίτι στην Κοζάνη, πιθανόν στις αρχές του 20ου αιώνα

Ιστορία της Κοζάνης: Αλήφρονες και Δημοκρατικοί στα τέλη του 19ου αιώνα

Όμως, μετά την φυγή του αρχηγού των δημοκρατικών Γεωργίου Αυλιώτη, το κόμμα του Ρούσα ενισχύθηκε αρκετά, ώστε, όταν ο Αλή πασάς ανακηρύχθηκε ηγεμόνας της Ρούμελης, ο Ρούσας έφερε την πόλη άνω κάτω κατά το δοκούν.

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Ξ & Ο

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Ο & Π

Διαβάστε περισσότερα ›
Νικόλαος Σοφιανός - Γραμματική της κοινής των Ελλήνων γλώσσης

Ο Κερκυραίος λόγιος Νικόλαος Σοφιανός και η πρώτη Γραμματική της δημοτικής γλώσσας (1524)

«Και μηδέν ξαφορμίζεται τινάς, λέγων ότι είμαι φτωχός και δεν έχω καιρόν να μαθαίνω γραμματικαίς, αμή σώνει μου να διαβάζω καλά, και να καναλαρχώ, και να γράφω, και νάχω πράξιν εις τα κολοβογράμματα.»

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Ν

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Ν

Διαβάστε περισσότερα ›
Μαρμάρινη προτομή νέου από την Ελευσίνα. 3ος αιώνας μ.Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών.

Έλληνες ή Ρωμιοί;

«Αν το ελληνικόν έθνος ήτο όμοιο προς τ’ άλλα το ρωμαικόν κράτος αποτελούντα έθνη· αν δεν είχεν ιστορίαν ένδοξον, προγενεστέραν της ιδρύσεως του κράτους εκείνου, και ηδύνατο ν’ απαρνηθή αυτήν, θα εθεώρει βεβαίως επαρκή την δόξαν ότι ανήκε ποτέ εις το μέγαν και πανίσχυρον ρωμαικόν κράτος, και τοσούτο μάλλον, καθ’ όσον ήτο η ψυχή αυτού, εν πάσι πρωτοστατούν και τα πάντα εν αυτώ ιθύνον. Τότε δε θα ωφείλωμεν να πάρομεν του κράτους εκείνου το όνομα και να διατηρήσωμεν την προσηγορίαν του Ρωμιού, να ονομάσωμεν δεν και την ημετέραν χώραν αντί Ελλάδος Ρωμανίαν, ως ονόμαζε ο ελληνικός λαός κατά τους μέσους χρόνους την βυζαντινήν επικράτειαν.»

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Μ

μύγδαλο το: αμύγδαλο, μπαλάμι. «Στάσου, μύγδαλα!» φώναζε το 1967 ο Γιάννης Βόγλης στην 17χρονη τότε Anne Lonnberg στη θρυλική ταινία «Κορίτσια στον Ήλιο». Παρ.: «Ο ακαμάτης δεν τρώει τα μύγδαλα για να μην τα σπάσει.», «Για να το φας το μύγδαλο, πρέπει και να το σπάσεις.», «Και το κουκούτσι μύγδαλο.» | < αρχ. ελλ. ἀμύγδαλον.

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας – Λ

λωποδύτης ο: κλέφτης, απατεώνας. Τσιφ.: Ο καλός κόσμος είναι κρυφές κοκότες και λωποδύτες που παίζουνε τον ρόλο προέδρου ανωνύμων εταιρειών – Ο μεγάλος αυτός κλέφτης τούς έπρηξε επιτέλους τους ευγενείς και καμμιά φορά ο Ανζού της Νάπολης, ο επικυρίαρχος της Αχαΐας που δεν τον χώνευε από την αρχή, το πήρε απόφαση: -Το λωποδυτάκι θα τ᾿ απολύσω – Μάλιστα, διότι μας έχει ρημάξει στη ρεμούλα | < αρχ. ελλ. λωποδύτης: κάποιος που γλιστράει μέσα στα ρούχα κάποιου άλλου, κλέφτης ενδυμάτων, κυρίως αυτός που κλέβει τα ρούχα λουομένων ή απογυμνώνει διαβάτες· αρχ. ελλ. λώπη, ἡ (λέπω): ιμάτιο, μανδύας, φόρεμα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο θάνατος της Κλεοπάτρας, πίνακας του Ρέτζιναλντ Άρθουρ, 1892

Οι Γραικοί και οι Γραικύλοι

«Ενώ βρισκόμουν και έκανα περιπάτους στον περίβολο των οικημάτων, με πλησίασε κάποιος που τον νόμισα για βάρβαρο γιατί φορούσε σκυθικά ρούχα. Με χαιρετά στα Ελληνικά λέγοντας «χαίρε», ώστε εξεπλάγην βλέποντας Σκύθη να ελληνίζει. (…) Εγώ δε είπα ότι θεωρώ ότι όποιος μιλάει Ελληνικά πρέπει να είναι πολυπράγμων. Αυτός γελώντας μου είπε ότι είναι Γραικός στο γένος, που ήλθε για εμπόριο στον Βιμινάκιο, την πόλη των Μυσών κοντά στον Ίστρο ποταμό …»

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας Η-Θ-Ι-Κ

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας Η-Θ-Ι-Κ

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας Ε-Ζ

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας Ε-Ζ

Διαβάστε περισσότερα ›
Καρυάτιδες. Η Πρόστασις των Κορών του Ερέχθειου

Οι Έλληνες του Ομήρου

Στον Όμηρο βρίσκουμε την απόδειξη για τα προηγούμενα: «…μολονότι έζησε πολύ ύστερον και από τα Τρωικά, πουθενά δεν ονόμασε με το όνομα αυτό όλους, ούτε άλλους εκτός εκείνων που ακολούθησαν τον Αχιλλέα από την Φθιώτιδα, οι οποίοι ήσαν και οι πρώτοι Έλληνες, αλλ’ αποκαλεί αυτούς εις τα ποιήματά του γενικώς Δαναούς και Αργείους και Αχαιούς. Ούτε βαρβάρους, άλλωστε, μνημονεύει διά τον λόγον, ως νομίζω, ότι ούτε οι Έλληνες είχαν ακόμη διακριθή διά κοινού αντιθέτου ονόματος.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Breastfeeding Madonna Masters of the Parrot Maria lactans ca 1520

Ο Καντ για την ανατροφή των παιδιών και τον μητρικό θηλασμό

Από αυτή τη διαπίστωση, συμπέραναν ότι το καλύτερο και ωφελιμότερο για το παιδί, είναι να τρέφεται με κρέας η μητέρα ή η τροφός, για όσο διάστημα θηλάζει· διότι, το παιδί κάνει εμετό το πηγμένο γάλα· επομένως, όταν η μάνα καταναλώνει μόνο φυτικές τροφές, τα οξέα που βρίσκονται στο στομάχι του παιδιού προκαλούν την πήξη του γάλακτος – διαφορετικά, το ανθρώπινο γάλα «κατ’ ουδένα τρόπο δύναται να πήξει.» Αν αυτά συμβαίνουν με το γάλα της γυναίκας, στην περίπτωση που είδαμε, τα πράγματα θα είναι πολύ χειρότερα, αν το μωρό τρέφεται με γάλα φυτοφάγων ζώων, που πήζει από μόνο του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η σχολική εξέταση (λεπτομέρεια). Άλμπερτ (ή Άλμπρεχτ) Σάμουελ Άνκερ (1 Απριλίου 1831 – 16 Ιουλίου 1910). The school exam.

Ο Καντ για την ιδιωτική εκπαίδευση και την αγωγή του ελεύθερου πολίτη

Δίχως κατάλληλη διαπαιδαγώγηση, ιδίως οι μαθητές που έχουν γονείς ηγεμόνες ή πλούσιους, θα παραμείνουν παιδιά σε όλη τους τη ζωή, «όπως οι κάτοικοι της Οταϊτής». Ως προς αυτά, είναι «οφθαλμοφανώς προτιμητέα» η δημόσια εκπαίδευση, διότι τα παιδιά διδάσκονται από νωρίς «να μετρούν τις δυνάμεις τους» και να «γνωρίζουν τα όρια που διαγράφουν τα δικαιώματα των άλλων.»

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Δημοκρατία και κατανάλωση

Εντούτοις, εκτός από το πρόβλημα της κατανομής, προκύπτει και το πρόβλημα της κατανάλωσης: τι θα συμβεί αν δισεκατομμύρια άνθρωποι στην Κίνα, την Αφρική ή την Ασία θελήσουν να καταναλώνουν όπως οι «δυτικοί»; Δεν είναι καθόλου βέβαιο πως οι βιομηχανικά αναπτυσσόμενες χώρες θα συμμορφωθούν με τις υποδείξεις των καλομαθημένων δυτικών για μέτρα «προστασίας» του περιβάλλοντος. Είναι πολύ πιθανό, σε συνδυασμό με τις τρέχουσες παγκόσμιες δημογραφικές εξελίξεις, να οδηγηθούμε σε οικολογική κατάρρευση ολόκληρου του πλανήτη.

Διαβάστε περισσότερα ›
2009 180th Anniversary
 of National Archaeological Museum
ATHENS

Ο χαρακτήρας των σύγχρονων Ελλήνων

Βεβαίως, ο Έλληνας έχει κάποια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όμοια μ’ εκείνα των αρχαίων κατοίκων της Ελλάδας, τα οποία δεν υπάρχουν με κανέναν τρόπο ίδια (κοινά) σε άλλα σύγχρονα έθνη: περιέργεια, κενοδοξία, φιλοδοξία, πανουργία κτλ., αν και συναντώνται σε όλα τα έθνη, λιγότερο ή περισσότερο, μαζί με άλλες ιδιότητες χαρακτηρίζουν κυρίως τους σύγχρονους Έλληνες, παρά οποιονδήποτε άλλο λαό· τέτοια γνωρίσματα, στο σύνολό τους, συμφωνούν θαυμάσια με τον χαρακτήρα που αποδίδεται στους αρχαίους Έλληνες. Η ομοιότητα δεν περιορίζεται μόνο στα ηθικά προτερήματα ή ελαττώματα.

Διαβάστε περισσότερα ›
λιθόστρωτο δρομάκι στην παλιά Κοζάνη

Η Κοζάνη μετά την απελευθέρωση του 1912

Το έδαφος της Κοζάνης σε λίγα μέρη είναι αργιλούχο, ενώ σε πολλές περιοχές είναι σιδηρούχο και πλούσιο σε φώσφορο, κάλλιο, ανθρακικές ουσίες και διάφορα άλατα· γι’ αυτό είναι κατάλληλο (επιτήδειο) για φυτείες αμπελιών, δημητριακών, οπωροφόρων δέντρων και καπνοφυτεία. Σε κάποιες περιοχές, εμπεριέχει στοιχεία κατάλληλα προς καλλιέργεια κρόκου, ο οποίος ευδοκιμεί μόνον σε ορισμένα εδάφη. Η χλωρίδα της περιοχής είναι πλούσια σε βλάστηση κι εμφανίζει μεγάλη ποικιλία ιαματικών βοτάνων. Στη θέση Γαλαζόπετρα, φαίνονται στρώματα αμιάντου λίθου, μαζί με ίχνη γραφίτη και γαληνίτη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο άνθρωπος έχει δύο δυνατότητες: ή απλώς να ασκηθεί, να διαπλασθεί και να εκπαιδευτεί «μηχανικώς» ή «να διαφωτιστεί πραγματικά»

Ο Καντ για την πειθαρχία και τα καθήκοντα της αγωγής των παιδιών

Ο άνθρωπος έχει δύο δυνατότητες: ή απλώς να ασκηθεί, να διαπλασθεί και να εκπαιδευτεί «μηχανικώς» ή «να διαφωτιστεί πραγματικά»· μπορούμε να εκπαιδεύσουμε τους ανθρώπους, όπως τα σκυλιά ή τους ίππους, αλλά η μηχανική εκπαίδευση, ας την πούμε η «εκμάθηση δεξιοτήτων», ουδόλως είναι «μόρφωση» Το βασικό και απαιτητικό ζήτημα για τον Καντ είναι «να μάθουν τα παιδιά να σκέφτονται», να είναι δηλαδή σε θέση να κατανοήσουν τις «αρχές», από τις οποίες προέρχεται «πάσα πράξις».

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Ο Ιμμάνουελ Καντ για την τέχνη της αγωγής

Ο Ιμμάνουελ Καντ για την τέχνη της αγωγής «Sapere aude!» («Τόλμησε να γνωρίζεις»). Γράφει ο Δημήτρης Τζήκας Η αγωγή είναι τέχνη και η άσκησή της «οφείλει να τελειοποιηθεί» δια μέσου πολλών γενεών· κάθε νέα γενιά, γράφει ο Καντ, εξοπλισμένη με την […]

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Ο Ιμμάνουελ Καντ, η φύση του ανθρώπου και η αγωγή

Το σχέδιο για μια «Θεωρία της Αγωγής», αν και η ανθρωπότητα δεν είναι σε θέση να το πραγματοποιήσει αμέσως, είναι «ιδανικό ευγενές.» Θα ήταν λάθος, συνεχίζει ο Καντ, να θεωρήσουμε ένα χιμαιρικό το σχέδιο για μια Θεωρία της αγωγής και να το παρουσιάσουμε ως «ωραίο όνειρο», επειδή πολλά και διάφορα εμπόδια θα βρεθούν στο δρόμο για την πραγματοποίησή της. Άλλωστε, τι πράγμα είναι η ιδέα; Τίποτα άλλο, λέει ο Καντ, παρά «η αντίληψη της τελειότητας», όπως δεν την έχουμε γνωρίσει εμπειρικά μέχρι τώρα· λόγου χάρη, η ιδέα μιας «τέλειας πολιτείας», η οποία θα κυβερνάται κατά τους νόμους του δικαίου, μπορεί να θεωρηθεί «αδύνατη»;

Διαβάστε περισσότερα ›
στρουθοκαμηλισμός

Αχ, Ευρώπη, εσύ μας μάρανες!

Κατά την εκτίμησή μου, σοβαροί λόγοι επέβαλαν την είσοδο της Ελλάδας στην τότε ΕΟΚ (Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα). Ο πρώτος λόγος έχει άμεση σχέση με την ανερχόμενη γεωπολιτική απειλή της Τουρκίας· δεν εννοούμε βεβαίως εδώ τις γνωστές εθνικιστικές ρητορείες αλλά ένα σημαντικότατο γεγονός: την κατάληψη της μισής Κύπρου με απόβαση τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Νωπογραφία από άγνωστο καλλιτέχνη στην Εκκλησία της Μονής Moldoviţa απεικονίζει την άλωση της Κωνσταντινούπολης, 1537.

Η άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453)

Λίγο πριν την πολιορκία, ο χρονογράφος Φραντζής διαπίστωσε ότι υπήρχαν στην πόλη μόνο τέσσερις χιλιάδες εννιακόσιοι ογδόντα τρεις διαθέσιμοι Έλληνες και λίγο πιο κάτω από δύο χιλιάδες ξένοι. Ο Κωνσταντίνος συγκλονίστηκε με τον αριθμό και διέταξε το Φραντζή να μην τον δημοσιοποιήσει· και Ιταλοί μάρτυρες κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα. Απέναντι στο σουλτανικό στρατό των περίπου ογδόντα χιλιάδων ανδρών και των ορδών του από ατάκτους, η μεγάλη πόλη, με τα δεκατέσσερα μίλια τειχών, έπρεπε να στηρίξει την άμυνά της σε λιγότερους από επτά χιλιάδες άνδρες.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η υποδοχή του Λόρδου Βύρωνα στο Μεσολόγγι στις 5 Ιανουαρίου 1824 - Με το μαύρο παλτό ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος

Μεσολόγγι: ο φάρος της Ελληνικής Ελευθερίας

Ἔτζι ἐβάλαμεν τὰ μαῦρα ὅλοι· μισὴ ὥρα ἐστάθη σιωπὴ ποὺ δὲν ἔκρινε κανένας, ἀλλ᾿ ἐμέτραε καθένας μὲ τὸν νοῦν του τὸν ἀφανισμόν μας. Βλέποντας ἐγὼ τὴ σιωπήν ἐσηκώθηκα εἰς τὸ πόδι, καὶ τοὺς ὡμίλησα λόγια διὰ νὰ ἐμψυχωθοῦν. Τοὺς εἶπα, ὅτι τὸ Μισολόγγι ἐχάθη ἐνδόξως, καὶ θὰ μείνει αἰώνας αἰώνων ἡ ἀνδρεία».

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αδαμάντιος Κοραής (Σμύρνη, 27 Απριλίου 1748 – Παρίσι, 6 Απριλίου 1833

Ο Αδαμάντιος Κοραής αυτοβιογραφούμενος

Ο Αδαμάντιος Κοραής αυτοβιογραφούμενος «Ενεκρώθησαν λοιπόν τόσο πολύ οι ρωμαίοι οπού χρειάζεται θαύμα θείον δια να τους αναστήση; Όχι βέβαια! Παύσον την τυραννίαν των τούρκων, και την αλαζονικήν φιλαρχίαν των καλογήρων και εις διάστημα ολίγων χρόνων οι ρωμαίοι θέλουν σοφισθώσιν […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Καλαμάτα, 23 Μαρτίου 1821, αγιασμός των επαναστατών στις όχθες του χειμάρρου Νέδα

Κατεβάστε δωρεάν: Ιστορία του Ελληνικού Έθνους – Εκδοτική Αθηνών (PDF)

Κατεβάστε δωρεάν: Ιστορία του Ελληνικού Έθνους – Εκδοτική Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα ›
Άγαλμα του Σπαρτιάτη βασιλιά Λεωνίδα στις Θερμοπύλες

Ελληνική Νομαρχία: [Η επιστήμη του πολέμου και η ελευθερία της πατρίδας] – (απόδοση στα νέα ελληνικά)

Έτσι, του αείμνηστου Λεωνίδα η γενναία απόφαση έφερε την ελευθερία όλης της Ελλάδας και γέμισε τους βαρβάρους με ανυπόφορη ντροπή. Ω μεγαλόψυχε και θαυμάσιε Λεωνίδα! Ω τρισευτυχισμένη (πανολβία) Ελλάδα που αξιώθηκες τέτοια λαμπρή τύχη! Ιδού ο καρπός των καθημερινών αγώνων που έδωσαν τα παιδιά σου. Ιδού τα θαυμαστά αποτελέσματα των φοβερών νόμων του μεγάλου Λυκούργου!

Διαβάστε περισσότερα ›
Ρήγας και Κοραής σηκώνουν τη σκλαβωμένη Ελλάδα.

Ελληνική Νομαρχία: [Η φύση των ανθρώπων, οι νόμοι και ο αγώνας για την ισότητα] – (απόδοση στα νέα ελληνικά)

Επιτέλους, ποιός, σε όποια κατάσταση κι αν βρίσκεται, δε θ’ αναγνωρίσει τη μεγάλη ωφέλεια της ελεύθερης ζωής; Σ’ αυτήν, ο πραματευτής βρίσκει ασφάλεια στην περιουσία του (εις το έχειν του), ο τεχνίτης έπαινο για τα έργα του κι ο παντρεμένος βεβαιότητα για την τιμή του· ο νέος έχει ευρύχωρο δρόμο για ν’ αναπτύξει τη φυσική κλίση του και να δείξει την εξυπνάδα του· αναμφίβολα, ο στρατιώτης θα ευεργετηθεί για τις ηρωικές πράξεις του· ο φτωχός δε φοβάται την ατιμία, αλλά βρίσκει συμπάθεια και βοήθεια στις δυστυχίες του και όχι ανυποληψία και ύβρεις· τέλος πάντων, κάθε καλός άνθρωπος βλέπει φανερά την ανάγκη της ελεύθερης ζωής και μόνον ο κακός θα διαλέξει τη δουλεία· αδελφοί μου, αυτό είναι φανερό, κι εσείς πολύ καλά πρέπει να το καταλάβετε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ελληνική Νομαρχία

Ελληνική Νομαρχία: Το καλύτερο πολίτευμα και η ανθρώπινη ευδαιμονία – (απόδοση στα νέα ελληνικά)

Αφού λοιπόν, όπως είπα, έπαψε το πρώτο σύστημα των ανθρώπων, στο οποίο υπήρχε η φύση αντί για τους νόμους, ολόκληρη η γη αντί για τις πολιτείες και η θέληση του καθενός αντί για τα ήθη, αφού, λέω, ο άνθρωπος δε θέλησε να ευχαριστηθεί με τη σημερινή τροφή, αλλά ζήτησε να προετοιμαστεί και για την αυριανή μέρα, και αφού, τέλος πάντων, αποφάσισε να ζήσει μαζί με άλλους, έχασε την αληθινή ευτυχία κι έγινε δούλος όχι μόνο του εαυτού του και άλλων, αλλά και των δικών του άψυχων πραγμάτων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Γ. Ιακωβίδης, Παιδική Συναυλία (1894). Λάδι σε μουσαμά, 176 εκ. x 250 εκ. Εθνική Πινακοθήκη

Η λαϊκή γλώσσα στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη

«Είστε ευτυχείς άνθρωποι εσείς οι νέοι· κατέχετε και μπορείτε να μεταχειριστείτε ένα όργανο τέλειο, που τα εκφράζει όλα με όση δύναμη τα αισθάνεστε, τη δημοτική γλώσσα. Δυστυχώς εμείς…»

Διαβάστε περισσότερα ›
Στο καφέ Bazzar – Παπαμάρκου 34  Πλατεία Άθωνος - στις 19:00

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ στη Θεσσαλονίκη: ΛΕΞΙΚΟ λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ στη Θεσσαλονίκη: ΛΕΞΙΚΟ λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων
Στο καφέ Bazzar – Παπαμάρκου 34 Πλατεία Άθωνος – στις 19:00

Διαβάστε περισσότερα ›
ελληνικές σημαίες

Ελλάς – Μια χώρα που γερνάει

Ο Μόνιμος Πληθυσμός της Χώρας ανήλθε σε 10.816.286 άτομα από τα οποία 5.303.223 άρρενες (ποσοστό 49,0 %) και 5.513.063 θήλεις (ποσοστό 51,0%). Στον πίνακα 1 που ακολουθεί εμφανίζεται η κατανομή του Μόνιμου Πληθυσμού κατά περιφέρεια και φύλο

Διαβάστε περισσότερα ›
Αράπηδες στο Λιβαδερό Κοζάνης, (1960

Τα «Ρογκατσάρια» και οι «Αράπηδες»

Τα «Ρογκατσάρια», γνωστά και ως «Αράπηδες», είναι πρωτοχρονιάτικη γιορτή που έχει τις ρίζες της στην απώτατη αρχαιότητα. Καθώς φαίνεται, η προέλευση του εθίμου ανάγεται σε αρχαίες τελετές για τη γονιμότητα και τον ερχομό της άνοιξης· το έθιμο, με πολλά διονυσιακά χαρακτηριστικά, παρατηρείται σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, κυρίως ορεινές και αγροτοκτηνοτροφικές· με το πέρασμα των αιώνων, όπως είναι φυσικό, οι Αράπηδες ή τα Ρογκατσάρια άλλαξαν χαρακτήρα. Ειδικότερα, τα ρογκατσάρια γίνονται στο Άργος Ορεστικό και στα χωριά κατά τις δύο πρώτες ημέρες του Χρόνου, στη Σιάτιστα την ημέρα των Θεοφανείων και στην πόλη της Καστοριάς το τριήμερο 6 – 9 Ιανουαρίου· οι εκδηλώσεις θυμίζουν καρναβάλι.

Διαβάστε περισσότερα ›
Πίνακας του Louis Dupré. Ο Αλή πασάς στη λίμνη των Ιωαννίνων. Οι στρατιώτες, αν κρίνουμε από το ξύρισμα των κροτάφων και την ενδυμασία τους, είναι πιθανότατα Σουλιώτες

Η πολιορκία και η πτώση του Σουλίου – Ο καλόγερος Σαμουήλ στο Κούγκι

Στη διάρκεια του τελευταίου πολέμου των Σουλιωτών (1800-1803) αναδείχθηκε η μορφή του καλόγερου Σαμουήλ ή παπά – Σαμουήλ, όπως αναφέρεται στη βιβλιογραφία. Όπως θα δούμε και στη συνέχεια, ο ιερομόναχος Σαμουήλ εμφανίστηκε στο Σούλι, γύρω στα 1800, αποφασισμένος να πολεμήσει εναντίον των «απίστων» μουσουλμάνων. Πριν προχωρήσουμε, ας πούμε λίγα λόγια για το Σούλι και τους κατοίκους του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Οι άμαχοι Γάλλοι πολίτες που δολοφονήθηκαν είναι θύματα μιας τρομοκρατίας που ασκείται ως υποκατάστατο «πολεμικής πράξης» ενάντια σε μια μεγάλη ευρωπαϊκή Δύναμη.

Ο Κλαούζεβιτς, ο πόλεμος και η τρομοκρατία

Ο Κλαούζεβιτς, με τις περίφημες διατυπώσεις του για τη σχέση ανάμεσα στον πόλεμο και την πολιτική, έδειξε καθαρά ότι ο πόλεμος δεν είναι κάτι ριζικά διαφορετικό και ανεξάρτητο από το πεδίο της πολιτικής, αλλά η συνέχισή της με άλλα μέσα· ειδοποιός διαφορά μεταξύ της ειρήνης και του πολέμου είναι η χρήση ένοπλης βίας, φυσικά με την επιστράτευση «ενόπλων ανδρών»: «Ο πόλεμος είναι μια σύγκρουση μεγάλωνν συμφερόντων, η οποία λύεται αιματηρά και μόνον ως προς τούτο διαφέρει από τι άλλες συγκρούσεις.»

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Δ-

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Δ-

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Τζιρόλαμο Σαβοναρόλα

Ο Μακιαβέλι για τον μοναχό Τζιρόλαμο Σαβοναρόλα

Ο Τζιρόλαμο Σαβοναρόλα (21 Σεπτεμβρίου 1452 – 23 Μαΐου 1498) ήταν πολιτικός και θρησκευτικός ηγέτης της Φλωρεντίας. Ήταν Δομινικανός μοναχός και ασκούσε τεράστια τεράστια επιρροή στα πλήθη της Φλωρεντίας. Υπήρξε ηγέτης της πόλης από το 1494 μέχρι την εκτέλεσή του το 1498. Όσο κράτησε η ηγεσία του, κήρυσσε την εγκράτεια και ήταν πολέμιος της αγάπης των Φλωρεντινών για τις τέχνες. Ήταν εναντίον της διαφθοράς και του Πάπα Αλέξανδρου ΣΤ΄. Πρωτοστάτησε στο κάψιμο βιβλίων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Ζάκυνθος, 19ος αιώνας

Το ρεμπελιό των ποπολάρων

Στα Ελληνικά Ανέκδοτα που εξέδωσε το 1867 ο Κωνσταντίνος Σάθας (1842 – 1914) συμπεριλαμβάνεται κι ένα κείμενο με τίτλο «Διήγησις του ρεμπελιού των ποπολάρων»· το χρονογράφημα υπογράφεται από κάποιον ευγενή, τον Άγγελο Σουμάκη και αναφέρεται λεπτομερώς σε μια εξέγερση των «ποπολάρων» στη Ζάκυνθο, η οποία αναστάτωσε το νησί για τέσσερα χρόνια περίπου, από το 1628 μέχρι το 1832.

Διαβάστε περισσότερα ›
λύκος

Ο Νίτσε για τη λησμονιά

«To να μη μπορούν να πάρουν για πολύ καιρό στα σο­βαρά τους εχθρούς τους, τα ατυχήματα τους, κι ακόμα και τα ανοσιουργήματα τους, είναι το χαρακτηριστικό σημάδι των ισχυρών φύσεων, που βρίσκονται στην πληρότητα της ανά­πτυξής τους και που έχουν υπεραφθονία από πλαστική, ανανεω­τική και θεραπευτική δύναμη, που φτάνει στο σημείο να φέρνει τη λησμονιά.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Μακιαβέλι για τις θρησκείες

Ο Μακιαβέλι για τις θρησκείες

Όσο για τις θρησκείες τώρα, απ’ το παράδειγμα της δικής μας βλέπουμε πως η ανανέωση είναι απαραίτητη, γιατί η δική μας θρησκεία θάχε για τα καλά αφανιστεί, αν δεν την είχε ξαναφέρει στις αρχές της ο Άγιος Φραγκίσκος και ο Άγιος Δομίνικος.

Διαβάστε περισσότερα ›
Κουμέρκι, τελωνείο, επί οθωμανικής αυτοκρατορίας στην Καστοριά

Τι σημαίνει: κουμέρκι

κουμέρκι λεγόταν ο τελωνειακός δασμός που εισέπρατταν οι Βυζαντινοί για τα εισαγόμενα προϊόντα, το κομμέρκιον, το τελωνείο. Σύμφωνα με το λεξικό του Ηπίτη, κουμμέρκι, λέγεται το δημόσιον μέρος ένθα μεταφέρονται οι πραγματείαι και τα εμπορεύματα, ο τόπος όπου κάθεται ο κουμερκιάρης (τελώνης), άρα το τελωνείον, ήτοι το τελώνιον, ήτοι τα τελωνειακά τέλη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Μακιαβέλι για τους Γερμανούς

Ο Μακιαβέλι για τους Γερμανούς

Το πρώτο εξάμηνο του 1508, ο Μακιαβέλι, ως μέλος διπλωματικής αποστολής, επισκέφτηκε βιαστικά ένα μέρος της Νότιας Γερμανίας· μέσω της Γενεύης και τη Κωνσταντίας διέσχισε την Ελβετία , πέρασε μόνο από το Τυρόλο κι έφτασε μέχρι το Ίνσμπουργκ· δεν είδε δηλαδή καθόλου τις πλούσιες γερμανικές πόλης της Χανσεατικής Ένωσης. Ωστόσο, έχοντας προφανώς κι άλλη πληροφόρηση εκτός από την προσωπική παρατήρηση, οι επισημάνσεις του για τα βασικά χαρακτηριστικά της γερμανικής αυτοκρατορίας είναι σωστές.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Φάρμα των ζώων

Η Φάρμα των ζώων

Τα ζώα, μετά την επιτυχημένη επανάσταση εναντίον του ανθρώπου – ιδιοκτήτη της φάρμας, αρχίζουν σιγά σιγά ν’ αντιμετωπίζουν πολλά πρακτικά προβλήματα. Τα γουρούνια, ως «τα πιο έξυπνα ζώα» έχουν αναλάβει τη διοίκηση και δείχνουν σιγά σιγά τι αποτελέσματα μπορεί να έχει η εξουσία, σ’ όποιον την κατέχει σχεδόν απόλυτα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Τα βόδια του Ήλιου

Τα βόδια του Ήλιου

 Τα βόδια του Ήλιου Γράφει ο Δημήτρης Τζήκας Όπως ξέρουμε από τον Όμηρο, ο Οδυσσέας και οι σύντροφοί του καταφτάνουν σ’ ένα νησί, αφιερωμένο στον θεό Ήλιο, τον οποίο η Κίρκη ονομάζει Υπερίωνα. Στο νησί βόσκουν τα κόκκινα Βόδια του Ήλιου. […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Σκίτσο του Αρκά

Έστω και τώρα: Πράξη ευθύνης η απόσυρση του δημοψηφίσματος

Όπως πιστεύω, παρά την ανοιχτή και χυδαία τρομοκρατία των μέσων, δεν υπάρχει κανένα ενδεχόμενο άμεσης ή μεσοπρόθεσμης εξόδου από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Υπάρχουν σοβαρότατοι γεωπολιτικοί και άλλοι λόγοι που επιβάλλουν την παραμονή της Ελλάδας στην Ευρώπη.
Ωστόσο, δεν είναι φρόνιμο να ρισκάρεις τα έσχατα – την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας- για να κερδίσεις τα ελάχιστα – αν τα κερδίσεις κι αυτά.

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Γ-

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Γ-

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Β-

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Β-

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων της νέας ελληνικής γλώσσας -Α-

ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων -Α-

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Αθήνα επί οθωμανικής κατοχής

Υπήρχε ελληνικό έθνος πριν το 1821;

«… Αν συγγράψης εις τους ολίγους σου χρόνους τα υψη­λότερα πράγματα και η Ελλάς πέση, τις η ωφέλεια; Αν όλοι οι μετά ταύτα αιώνες στεφανώσωσι τους κόπους σου με τους λαμπρότερους επαίνους και η Ελλάς μείνη πάλιν υπό ζυγόν, ποιά δόξα; Αν συ, εις ολίγα λόγια, απαθανατιστής συγγράφων, και η πατρίς παραδοθή εις τας χείρας του αγρίου τυράννου, ή εις την διάκρισιν των ανθρωπίνων παθών, τι εκέρδισας; Η Ελλάς έχει ανάγκην σου και όλων των πεπαιδευμένων ομογενών. Λοιπόν, συμπαραλαβών όσους δυνηθής μαζί σου, ελθέ να συναγωνισθής με τους αδελφούς σου τον δικαιότατον και νομιμώτατον παρ’ όλους τους λοιπούς αγώνας του κόσμου…

Διαβάστε περισσότερα ›
Σκίτσο του Ανδρέα Πετρουλάκη

«Συνάδει» ο κ. Βαρουφάκης στο Eurogroup;

Στον Αισχίνη, το συν-ᾴδω (με μέλλοντα συνᾴσομαι) έχει τη σημασία τραγουδώ μαζί με κάποιον ή ομαδικά, εν χορώ, ενώ στον κωμικό Αριστοφάνη διαβάζουμε: συνᾴδω ᾠδάν. Παρόμοια σημασία έχει και στον Θεόκριτο: εξυμνώ, ψάλλω από κοινού με κάποιον.

Διαβάστε περισσότερα ›
Detail of painting of  "Young Girl Defending Against Cupid" by Adolphe Bouguereau, 1880

Ο Μακιαβέλι για τον Έρωτα

«Όσο για τον Έρωτά σου, σου θυμίζω πως απ’ τον έρωτα ξεσκίζονται όσοι πάνε να του ψαλιδίσουν τις φτερούγες ή να τον δέσουν όταν τους πέφτει στην αγκαλιά. Σε εκείνους, όντας παιδί και άστατος, βγάνει τα μάτια, τα συκώτια και την καρδιά. Μα όσοι, κάνουν μαζί του χαρές, και τον χαϊδεύουν, όταν τους έρχεται, τον αφήνουν να φύγει, όταν τους φεύγει, και τον καλοδέχονται όταν ξαναγυρίζει, αυτοί πάντα έχουν τιμές και καλοπιάσματα από δαύτον και θριαμβεύουνε κάτω απ’ τις προσταγές του. Για τούτο, καλέ μου σύντεκνε, μη δοκιμάσεις να βάλεις σε τάξη κάποιον που πετάει, ούτε και να ψαλιδίσεις κάποιον που για καθένα φτερό ξεπετάει χίλια· και τότε θα ευτυχείς.»

Διαβάστε περισσότερα ›
ΛΕΞΙΚΟ Λαϊκών και ιδιωματικών λέξεων

Τι σημαίνει: ορμήνεια & ορμηνεύω

Πᾶνε γιὰ νὰ πατήσουν τὸ Καλὸ Χωριό / Κἅνα δὲν ἔχουν πρῶτο καὶ τρανύτερο. / Γυρεύουν ἕνα γέρο γιὰ τὴν ὁρμηνειά / Ἐπῆγαν καὶ τὸν βρῆκαν σὲ βαθειὰ σπηλιά.- Του γέρου την ορμήνεια την ξεχάσανε,/ επήγαν και μεθύσαν και τους πιάσανε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Ρωμαϊκή Σύγκλητος

Ο Μακιαβέλι, η Δημοκρατία και η εκλογή των αρχόντων

Λέω λοιπόν πως ο λαός, όταν έρχεται να διαλέξει, ακολουθεί ότι λέει για κάποιον η δημόσια διάδοση ή φήμη, αν δεν τον ξέρει αλλιώς από γνωστές πράξεις του· ή πάλι, ακολουθεί τις γνώμες και τις εικασίες που ΄χει υφασμένες για τον ίδιο.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Φρίντριχ Βίλχελμ Νίτσε (γερμ. Friedrich Wilhelm Nietzsche) (Ραίκεν, 15 Οκτωβρίου 1844 - Βαϊμάρη, 25 Αυγούστου 1900)

Ο Νίτσε και η Ετυμολογία του Καλού

Αν είναι κανόνας η μετατροπή της πολιτικής έννοιας της υπεροχής σε ψυχολογική έννοια, δεν είναι εξαίρεση αυτού του κανόνα (παρ’ όλο που κάθε κανόνας υπόκειται σε εξαιρέσεις) το ότι η ανώτερη κάστα είναι και η ιερατική κάστα και πως, κατά συνέπεια, προτιμάει, για την γενική της ονομασία, έναν τίτλο που να θυμίζει τα ειδικά της λειτουργήματα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Καρλ φον Κλαούζεβιτς (1780-1831). Γερμανικό γραμματόσημο

Ο Κλαούζεβιτς και η φύση του Πολέμου

«Βλέπουμε λοιπόν πως ο πόλεμος δεν είναι μόνο πολιτική πράξη, αλλά γνήσιο πολιτικό όργανο, μια συνέχιση των πολιτικών σχέσεων, μια πραγματοποίησή τους μ’ άλλα μέσα. Εκείνο που μένει πάντα ιδιάζον στον πόλεμο προκύπτει καθαρά από τον ιδιάζοντα χαρακτήρα των μέσων που κινητοποιεί.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Κοζανίτης ιατροφιλόσοφος Γεώργιος Κ. Σακελλάριος

Ο Κοζανίτης ιατροφιλόσοφος Γεώργιος Κ. Σακελλάριος

Ο Κοζανίτης ιατροφιλόσοφος Γεώργιος Κ. Σακελλάριος

Διαβάστε περισσότερα ›
Sinas' Bridge at Budapest.

Κοζανίτες στην Ελληνική Παροικία της Βιέννης (16ος-19ος αι.)

Το σπουδαιότερο όμως κέντρο της εμπορικής δράσης και κατ’ ακολουθίαν και της υπόλοιπης εκπαιδευτικής, μορφωτικής δραστηριότητας των Ελλήνων στις ξένες χώρες απέβη η Βιέννη, η οποία κατά τους τελευταίους αιώνες παρουσιάζει ζωηρή κίνηση κι ευγενή άμιλλα των μελών της Ελληνικής Κοινότητας, φιλογενή μέριμνα και εθνική προαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η παλιά Κοζάνη

Νικόλαος Ι. Χαλκιάς, ο πρώτος Δήμαρχος της Κοζάνης

Γεννήθηκε στην Κοζάνη το 1835 κι ήταν γιος του Ιωάννη Πλη. Μετά τις πρώτες σπουδές επιδόθηκε στο εμπόριο· καθώς ήταν επιχειρηματικό πνεύμα απ’ τη φύση του, ανέπτυξε ζωηρά τις εργασίες του καταστήματος. Αρχικά εργαζόταν στα Ιωάννινα, όπου έμεινε μια πενταετία, αργότερα δε, μετακόμιζε εμπορεύματα, ιδίως βαμβάκι, στο Μοναστήρι.

Διαβάστε περισσότερα ›
Το καμπαναριό-ρολόι στην κεντρική πλατεία της Κοζάνης

Φατρίες και συγκρούσεις στην προεπαναστατική Κοζάνη. Το Σχολείο της Κομπανίας

Επειδή όμως πολλοί από τους αντιπροσώπους των εμπόρων της Ουγγαρίας απέφευγαν να δίνουν λογαριασμούς για τη διαχείριση ενώπιον του αρχιερέα, σύμφωνα με την παλαιά συνήθεια, και το πλήθος τους κατηγορούσε (κατεβόα αυτούς) για καταχρήσεις, ο επίσκοπος, θέλοντας να ελέγξει τους διαχειριστές της ιερής περιουσίας, έγινε κι αυτός συνεργός σε κοινοτικά σκάνδαλα.

Διαβάστε περισσότερα ›