Ετικέτα: Αρχαία Ελλάδα

Θραύσμα λευκής κύλικας· ένας σάτυρος επιτίθεται εναντίον μιας μαινάδας. «Ζωγράφος του Πιστοξένου». Τάρας. Εθνικό Μουσείο.

Ο Αριστοτέλης για τη φιλία

Ο ενάρετος άνθρωπος που έχει επίγνωση της μεσότητας και την ακολουθεί γνωρίζοντας σε βάθος τον εαυτό του είναι ο κάτοχος της ψυχικής ισορροπίας που θα καθορίσει και τις σχέσεις του με τους άλλους ανθρώπους. Ο ψυχικά υγιής άνθρωπος θα συνάψει και υγιείς σχέσεις. Και τότε θα απολαύσει την ύψιστη ευτυχία του αληθινού φίλου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης, οι περιπτώσεις της ακρατούς συμπεριφοράς και η ισχυρογνωμοσύνη

Ο Αριστοτέλης, οι περιπτώσεις της ακρατούς συμπεριφοράς και η ισχυρογνωμοσύνη

«Ισχυρογνώμονες είναι οι ιδιότροποι άνθρωποι, οι αμαθείς και οι άξεστοι. Οι ιδιότροποι άνθρωποι επηρεάζονται από την ηδονή και τη λύπη: χαίρονται για τη νίκη τους, στην περίπτωση που δεν πείθονται να αλλάξουν γνώμη, και λυπούνται όταν ακυρώνονται οι δικές τους γνώμες […].

Διαβάστε περισσότερα ›
Το άγαλμα του Αντινόου. 140-138 μ.Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Δελφών.

Ο Αριστοτέλης, το ζήτημα της απολύτου ακρατούς συμπεριφοράς και το θηριώδες

Ο εγκρατής, ως προς τα «αναγκαία» είναι ο σώφρων, ο οποίος δεν παρασύρεται (ούτε όμως και απαξιώνει) αυτού του είδους τις απολαύσεις κρατώντας πάντα τη στάση της μεσότητας που αρμόζει.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Επίκουρος και ο χρόνος

Ο Επίκουρος και ο χρόνος

«Ο άπειρος και ο περιορισμένος (πεπερασμένος) χρόνος ενέχουν ίση ηδονή, αν μετρήσει κανείς τα όρια της με βάση τη λογική (ἐάν τις αὐτῆς τὰ πέρατα καταμετρήσῃ τῷ λογισμῷ).»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο έφηβος των Αντικυθήρων (λεπτομέρεια). Το άγαλμα έχει ύψος 1,94 μέτρα· 340-330 π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. The teenager of Antikythera (detail). The statue is 1.94 meters high; 340-330 BC. National Archaeological Museum.

Ο Αριστοτέλης και τα αίτια της ακρατούς συμπεριφοράς

«Αν η εγκράτεια κάνει τον άνθρωπο ικανό να μένει σταθερός σε κάθε γνώμη, τότε είναι μια ιδιότητα ευτελής και αξιοκατάκριτη –αν, επιπαραδείγματι, τον κάνει να μένει σταθερός και σε μια ψευδή γνώμη. Και αν η ακράτεια κάνει τον άνθρωπο να εγκαταλείπει κάθε γνώμη, τότε θα υπάρξει κι ένα είδος καλής ακράτειας»

Διαβάστε περισσότερα ›
Μοναδικά δείγματα αρχαίας ελληνικής ζωγραφικής σε τάφο της αρχαίας Ποσειδωνίας, στο σημερινό Paestum της Ιταλίας. Μια νέα προχωρεί παίζοντας αυλό, ακολουθεί με ρυθμικό και επίσημο βήμα ένας νέος και τέλος έρχεται ένας ώριμος άνδρας με ιμάτιο. 480 π.Χ. Μουσείο Paestum. Unique examples of ancient Greek painting at the tomb of ancient Posidonia, in today's Paestum, Italy. A new one goes on playing a flute, followed by a rhythmic and formal step by a young man, and finally comes a mature man with himation. 480 BC Paestum Museum.

Αριστοτέλης: Ο χαρακτήρας των νέων ανθρώπων

Ζουν κυρίως με την ελπίδα· ο λόγος είναι ότι η ελπίδα σχετίζεται με το μέλλον, ενώ η μνήμη με το παρελθόν, και για τους νέους το μέλλον είναι μεγάλο, ενώ το παρελθόν μικρό· στην αρχή, πράγματι, της ζωής του δεν έχει κανείς να θυμάται τίποτε, έχει όμως περιθώριο να ελπίζει τα πάντα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο 4Ος λίθος της βόρειας ζωφόρου του Παρθενώνα με νέες κοπέλες που οδηγούν κριάρια για τη θυσία (Λεπτομέρεια). Μουσείο Ακροπόλεως. Αθήνα. The 4th Stone of the Parthenon's northern frieze with young girls leading rams for sacrifice (Detail). Acropolis Museum. Athena.

Ο Αριστοτέλης και η αξία της ηθικής φιλοσοφίας

«Αρετή δεν είναι η έξη που βρίσκεται απλώς σε συμφωνία με τον ορθό λόγο· αρετή είναι η έξη που είναι ένα με τον ορθό λόγο· και ορθός λόγος στα θέματα αυτά είναι η φρόνηση»

Διαβάστε περισσότερα ›
Θουκυδίδης: Περικλέους Ἐπιτάφιος Λόγος

Θουκυδίδης: Περικλέους Ἐπιτάφιος Λόγος

Ὑπὲρ αὐτῆς λοιπὸν τῆς πόλης καὶ αὐτοὶ ἐδῶ λοιπὸν πολέμησαν γενναία καὶ βρῆκαν τὸν θάνατο, γιατὶ δὲν μποροῦσαν νὰ ἀνεχθοῦν τὴν στέρησή της, καὶ ἀπὸ ἐμᾶς τοὺς ἀπομένοντες στὴν ζωὴ ὁ καθένας πρέπει νὰ ἔχει τὴν προθυμία νὰ μοχθήσει γι᾿ αὐτήν.

Διαβάστε περισσότερα ›
Θησαυρός των Σιφνίων. Λεπτομέρεια από τη σκηνή της γιαγαντομαχίας. Γύρω στα 525 π.Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Δελφών. Treasure of the Siphnians. Detail from the scene of the crackdown. Around 525 BC Archaeological Museum of Delphi.

Ο Αριστοτέλης, η φρόνηση, η διαβούλευση, η σύνεση και η γνώμη

«Στις αναπόδεικτες, άρα, κρίσεις και γνώμες των έμπειρων, των ηλικιωμένων και των φρόνιμων ανθρώπων πρέπει να δίνουμε όχι λιγότερη από ό,τι στις αποδείξεις προσοχή· γιατί έχοντας αποκτήσει όλοι αυτοί μέσω της εμπειρίας τους ένα “μάτι”, βλέπουν τα πράγματα σωστά»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης, η επιστήμη και οι τέχνες σε σχέση με τη φρόνηση

Ο Αριστοτέλης, η επιστήμη και οι τέχνες σε σχέση με τη φρόνηση

«Κάθε τέχνη έχει να κάνει με τη γένεση ενός πράγματος, με την επινόηση των απαραίτητων γι’ αυτό μέσων και την εξέταση του πώς μπορεί να έρθει στην ύπαρξη κάτι από αυτά που μπορούν να υπάρξουν ή να μην υπάρξουν και που η αρχή τους βρίσκεται στον κατασκευαστή και όχι στο παραγόμενο προϊόν»

Διαβάστε περισσότερα ›
Δείτε: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Δείτε: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Δείτε: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης το λογικό μέρος της ψυχής και το αδιάσπαστο της επιθυμίας με τη σκέψη

Ο Αριστοτέλης το λογικό μέρος της ψυχής και το αδιάσπαστο της επιθυμίας με τη σκέψη

«Γι’ αυτό η (ελεύθερη) επιλογή και προτίμηση είναι ή μια επιθυμούσα σκέψη ή μια σκεπτόμενη επιθυμία, και αυτού του είδους η αρχή είναι ο άνθρωπος»

Διαβάστε περισσότερα ›
Χάλκινο αγαλμάτιο ίππου, γύρω στα 470 π.Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Ολυμπίας. Bronze statue of a horse, around 470 BC Archaeological Museum of Olympia.

Ο Αριστοτέλης και ο τελικός ορισμός του δίκαιου ανθρώπου

«… αν δίνει κανείς στον άλλον μεγαλύτερο μερίδιο από ό,τι στον εαυτό του και αυτό το κάνει εν γνώσει του και με τη θέλησή του, αυτός αδικεί ο ίδιος τον εαυτό του, και αυτό το κάνουν, ως γνωστόν, οι μετρημένοι άνθρωποι· γιατί ο καλός και σωστός άνθρωπος έχει την τάση να κρατάει για τον εαυτό του τα λιγότερα»

Διαβάστε περισσότερα ›
Κεφαλή νέου αθλητή, πιθανόν από ταφικό ναΐσκο, περίπου 330 π.Χ. Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιώς. Head of a new athlete, probably from a funerary temple, about 330 BC. Archaeological Museum of Piraeus.

Ο Αριστοτέλης για την έννοια και το περιεχόμενο του «αγαθού»

Ποιά αγαθά θα βάζαμε στον αριθμό των καθεαυτά αγαθών; Θα ήταν αυτά που οι άνθρωποι τα επιδιώκουν ακόμη και όταν μένουν μόνα τους, π.χ. τη φρόνηση και την όραση, καθώς και κάποιες ηδονές και τιμές;

Διαβάστε περισσότερα ›
«Μηλιακό» ανάγλυφο Ηρακλής και Νέσσος. Από τάφο της Τροιζήνας (460-450 π.Χ.) Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιώς. "Milliko" relief of Hercules and Nessos. From the tomb of Troizina (460-450 BC) Archaeological Museum of Piraeus.

Ο Αριστοτέλης και η ηθική ως ταξικό μέγεθος

Όπως είναι άδικο ο πλούσιος να αισχροκερδεί σε βάρος του φτωχού με τοκογλυφικούς δανεισμούς, έτσι είναι επίσης άδικο να δανείζεται ο φτωχός λεφτά για να τα σπαταλήσει σε ανούσια πράγματα αρνούμενος μετά να τα ξεπληρώσει.

Διαβάστε περισσότερα ›
Πλάτων (αριστερά) και ο Αριστοτέλης (δεξιά), λεπτομέρεια από τη Σχολή των Αθηνών, Ραφαήλ.

Ο Αριστοτέλης, η αμοιβαιότητα του δικαίου και η γέννηση του νομίσματος

Σε τελική ανάλυση, ο νόμος, ως θεσμοθετημένο σύστημα απόδοσης δικαιοσύνης, είναι το μοναδικό εχέγγυο που μπορεί να εξασφαλίσει την τήρηση της αμοιβαιότητας στις συναλλαγές – μαζί βέβαια με τους εκπροσώπους του, τους δικαστές και τους ελεγκτές που θα επιβλέπουν τη λειτουργία της αγοράς.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ηλικιωμένος μάντης από τον ναό του Διός στην αρχαία Ολυμπία (472-456 π.Χ.). Αρχαιολογικό Μουσείο Ολυμπίας. Elderly saint from the temple of Zeus in ancient Olympia (472-456 BC). Archaeological Museum of Olympia.

Ο Αριστοτέλης, το διανεμητικό και το επανορθωτικό δίκαιο

Για τον Αριστοτέλη η ισότητα νοηματοδοτείται μόνο σε σχέση με την αξία. Το να θεωρούνται ίσοι ο άξιος με τον ανάξιο δεν είναι ισότητα αλλά ισοπέδωση, δηλαδή αδικία σε βάρος του άξιου. Και φυσικά δεν υπάρχει άνθρωπος που να εκφράζει την απόλυτη αξία σε όλα τα θέματα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Ελένη με τον Έρωτα στην αγκαλιά. Παράσταση σε αγγείο.

Ο Αριστοτέλης, η ολική και η μερική αδικία

Ο αλληλοσεβασμός, το ενδιαφέρον, η ανταπόδοση μιας ευεργεσίας, το φιλότιμο, το αίσθημα της ντροπής, η αναγνώριση της ανωτερότητας του άλλου σε κάποιο τομέα, με δυο λόγια η συνείδηση της αμοιβαιότητας που ξεπερνά κάθε ατομικό συμφέρον είναι η βάση της δικαιοσύνης που αναγκαστικά μεταφράζεται σε πεμπτουσία της συνύπαρξης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Οι πυγμάχοι. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Αριστοτέλης: Ο φόβος και το θάρρος

Θάρρος λοιπόν είναι η ελπίδα που προέρχεται από την ιδέα ότι ζυγώνει η ώρα της σωτηρίας μας και ότι τα επίφοβα πράγματα, είτε δεν υπάρχουν καθόλου είτε βρίσκονται μακριά μας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία Ελληνικά κράνη της κλασικής περίοδου, από την αποθήκη του Μουσείου της Ολυμπίας. Ancient Greek helmets, classical period, from Olympia Museum storeroom.

Θουκυδίδης: Η «Παθολογία» του πολέμου

Λαμβάνοντας αφορμή από τα γεγονότα της Κέρκυρας και τις εκεί βαρβαρότητες (βλ. ΘΟΥΚ 3.69.1–3.81.5), ο Θουκυδίδης ανατέμνει στο σημείο αυτό την ανθρώπινη ψυχή και αναπτύσσει την παθολογία του εμφύλιου πολέμου.

Διαβάστε περισσότερα ›
"Γραμματική της ομηρικής διαλέκτου μετά παραρτημάτων περί Ομήρου και των ποιημάτων αυτού, περί ποιήσεως και εποποιϊας ... Υπό Ευαγ. Κ. Κοφινιώτου καθηγητού Βαρβακείου. Έκδοσις Δευτέρα. Εν Αθήναις Εκ του Τυπογραφείου ""Ο Παλαμήδης"", 1885."

Γραμματική της ομηρικής διαλέκτου

«Γραμματική της ομηρικής διαλέκτου μετά παραρτημάτων περί Ομήρου και των ποιημάτων αυτού, περί ποιήσεως και εποποιϊας … Υπό Ευαγ. Κ. Κοφινιώτου καθηγητού Βαρβακείου. Έκδοσις Δευτέρα. Εν Αθήναις Εκ του Τυπογραφείου «»Ο Παλαμήδης»», 1885.» Το βιβλίο κατεβαίνει ελεύθερα από εδώ: Γραμματική […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ιερώνυμος Μπος (Hieronymus van Aken, περ. 1450 - 9 Αυγούστου 1516). Το κάρο με τον σανό (λεπτομέρεια), 1510-16, Μαδρίτη, Μουσείο του Πράδο.

Ο Αριστοτέλης για τη σωφροσύνη

Μόνο ο σώφρων μπορεί να είναι αληθινά ανδρείος, αφού μόνο εκείνος θα φερθεί σωστά εκπληρώνοντας τις επιταγές της μεσότητας. Ο ακόλαστος δεν μπορεί παρά να επιδείξει το παράτολμο θράσος, αν νιώσει ότι υπάρχει κίνδυνος να στερηθεί την ηδονή που στρεβλά έχει ταυτίσει με την ευτυχία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Επίκουρος για τις αισθήσεις και τα κριτήρια της αλήθειας

Ο Επίκουρος για τις αισθήσεις και τα κριτήρια της αλήθειας

«Να συνηθίζεις στην ιδέα ότι ο θάνατος είναι για μας ένα τίποτα (μηδὲν πρὸς ἡμᾶς εἶναι τὸν θάνατον)· γιατί κάθε καλό και κάθε κακό έγκειται στον τρόπο με τον οποίο γίνεται αισθητό -και ο θάνατος είναι στέρηση της αίσθησης (στέρησις δέ ἐστιν αἰσθήσεως ὁ θάνατος).

Διαβάστε περισσότερα ›
Γιώργος Κοσμαδόπουλος - Η υπαίθρια αγορά των κεραμικών, Μύκονος

Ο Αριστοτέλης και οι παρανοήσεις στο ζήτημα της ανδρείας

Για τον Αριστοτέλη η αντίληψη που ταυτίζει τις εν βρασμώ ψυχής πράξεις με την ανδρεία, δεν είναι παρά η σύγχυση ανάμεσα στην ανδρεία και τη μαχητικότητα. Τα ζώα μπορεί να δείχνουν μαχητικότητα, όταν νιώθουν ότι κινδυνεύουν, όμως αυτό δεν έχει καμία σχέση με την ανδρεία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Παραγναθίδα χάλκινου κράνους από την Δωδώνη με ανάγλυφη παράσταση μάχης ανάμεσα σε δύο πολεμιστές. Τέλη 5ου – αρχές 4ου αιώνα π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Αθήνα. A bronze helmet parade from Dodoni with a relief battle between two warriors. End of the 5th - early 4th century BC National Archaeological Museum. Athena.

Ο Αριστοτέλης για την ανδρεία

«Όπως λοιπόν είπαμε, η ανδρεία είναι μεσότητα απέναντι στα πράγματα που προκαλούν θάρρος και φόβο στις περιστάσεις που περιγράψαμε· είπαμε επίσης ότι ο ανδρείος επιλέγει και αντιμετωπίζει διάφορα πράγματα επειδή αυτό είναι ωραίο, ή γιατί θα ήταν άσχημο να μην το κάνει έτσι».

Διαβάστε περισσότερα ›
Κωνσταντίνος Παρθένης - Η Καλυψώ και το πνεύμα

Ο Αριστοτέλης και η ευτυχία ως εκούσια πράξη

Η φιλία, ο έρωτας, η εμπιστοσύνη, η αγάπη, η ειλικρινής χαρά για τον άλλο, η αγωνία, με δυο λόγια όλα τα δυνατά συναισθήματα που πλουτίζουν την ύπαρξη είναι αδύνατο να εκπληρωθούν χωρίς το δέσιμο με τους άλλους ανθρώπους.

Διαβάστε περισσότερα ›
Περικλής Βυζάντιος (Αθήνα, 16 Ιανουαρίου 1893 – Αθήνα, 9 Φεβρουαρίου 1972). Μπιστρό.

Αριστοτέλης: Λόγος περί παθών. Αγάπη και έχθρα.

Ας πούμε τώρα ποιους αγαπούν οι άνθρωποι και θέλουν να τους έχουν φίλους τους και ποιους μισούν, καθώς και για ποιον λόγο ― αφού όμως πρώτα δώσουμε τον ορισμό της φιλίας και της αγάπης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η περιβόητη εταίρα Φρύνη μπροστά στο δικαστήριο. Ο ρήτορας που την υπερασπίζεται αποκαλύπτει τα κάλλη της μπροστά τους δικαστές.

Αριστοτέλης: Η ρητορική τέχνη

Τρία είδη ρητορικής υπάρχουν· γιατί τόσων ειδών είναι και οι ακροατές των λόγων. Τρία είναι τα συστατικά στοιχεία ενός λόγου: ο ομιλητής, [1358b] το θέμα για το οποίο μιλάει και, τέλος, αυτός στον οποίο απευθύνεται· αυτός, δηλαδή ο ακροατής, είναι και ο τελικός στόχος του λόγου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ιερώνυμος Μπος (Hieronymus van Aken, περ. 1450 - 9 Αυγούστου 1516). Το κάρο με τον σανό (λεπτομέρεια), 1510-16, Μαδρίτη, Μουσείο του Πράδο.

Ο Αριστοτέλης και η φύση της εκούσιας και ακούσιας πράξης

Ο έντονος πόθος για κάτι (συνήθως τον πλούτο, τη δόξα ή ακόμη και τον έρωτα) είναι δυνατό να ωθήσει σε ενέργειες αντίθετες με την αρετή και η συχνότερη δικαιολογία για τέτοιου είδους πράξεις είναι το παράφορο των αισθημάτων που οδηγεί σε άγνοια των συνεπειών.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ρενέ Μαγκρίτ (René François Ghislain Magritte, 21 Νοεμβρίου 1898 – 15 Αυγούστου 1967)

Ο Αριστοτέλης, το εκούσιο μιας πράξης και το αίσθημα της ντροπής

«Αν, τώρα, πρέπει να αποφασίσουμε με αντίτιμο τίνος κακού πρέπει να επιλέγουμε κάποιο καλό, δεν είναι κάτι που μπορούμε να το ορίσουμε εύκολα· ο λόγος είναι ότι οι επιμέρους περιπτώσεις παρουσιάζουν μεγάλες μεταξύ τους διαφορές».

Διαβάστε περισσότερα ›
Τεστ: Αρχαιομάθεια

Τεστ: Αρχαιομάθεια VI

Οι σωστοί ορισμοί των λέξεων δίνονται με βάση το: LIDDELL & SCOTT, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού, εκδ. Πελεκάνος 2007). Για να δείτε τα στατιστικά αποτελέσματα και τις ορθές απαντήσεις, αφού ολοκληρώσετε, πατήστε Submit!.

Διαβάστε περισσότερα ›
To Της κακομοίρας (γνωστή και ως Ο μπακαλόγατος) είναι ελληνική κωμική ταινία παραγωγής του 1963, σε σενάριο και σκηνοθεσία Ντίνου Κατσουρίδη.

Ο Αριστοτέλης και τα όρια του κωμικού

Το γέλιο, ως στιγμιαία εκδήλωση ευτυχίας, έχει την τάση να λειτουργεί αυτόνομα, σαν εκτόνωση της ψυχής, ακόμη και μέσα σε συνθήκες απόλυτης δυστυχίας. Κι αυτός είναι ο λόγος που συνδέεται με την ανάπαυση, σαν απόδραση που προσφέρει αναψυχή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναθηματικό ανάγλυφο με παράσταση νέου που στεφανώνεται. Βρέθηκε στο Σούνιο, κοντά στον ναό της Αθηνάς. Γύρω στο 460 π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Τέστ: Αρχαιομάθεια ΙΙ

Τέστ: Αρχαιομάθεια ΙΙ

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Ο Επίκουρος και η ζωή του

Ο Επίκουρος βρέθηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα σε ηλικία δεκαοχτώ χρονών, την εποχή που σχολάρχης στην Ακαδημία ήταν ο Ξενοκράτης· ο Αριστοτέλης βρισκόταν τότε στη Χαλκίδα.

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Ο Αριστοτέλης για την καυχησιολογία

Η ανειλικρίνεια του καυχησιάρη δεν είναι τίποτε άλλο από το συναισθηματικό κενό της ανασφάλειας, που χρειάζεται ένα ψέμα για να καλυφθεί. Σε τελική ανάλυση ο καυχησιάρης είναι θύμα του εαυτού του, όπως και κάθε άλλος που αδυνατεί να ακολουθήσει το δρόμο της μεσότητας.

Διαβάστε περισσότερα ›
ARKAS -The Original Page

Ο Αριστοτέλης και οι ανθρώπινοι χαρακτήρες μέσα από τις κοινωνικές επαφές

Όλες οι ηθικές αρετές σχετίζονται με την ανθρώπινη επαφή, ως προσωπικό πλέγμα συνηθειών που καθορίζει την προσέγγιση του άλλου. Ηθική αρετή χωρίς συνύπαρξη δεν υφίσταται.

Διαβάστε περισσότερα ›
Τοιχογραφία από τη Βίλλα των Μυστηρίων στην Πομπηία. Θεωρείται ότι αναπαριστά βακχική ιερογαμία.

Αυλητρίδες, Ορχηστρίδες

Τα κορίτσια σερβίρονταν στα αριστοκρατικά συμπόσια σαν να ήταν μεζεδάκια, για να ’ναι ο κώμος επιτυχής. Το ίδιο μπορούσε να συμβεί και σε πιο λαϊκά περιβάλλοντα, όπως στα πανδοχεία που προορίζονταν για ταξιδιώτες.

Διαβάστε περισσότερα ›
Νίκος Εγγονόπουλος

Ο Αριστοτέλης, η φιλοδοξία και η οργή

Ο άπληστος που θα παρουσιαστεί σαν φιλόδοξος θα προσπαθήσει να πείσει ότι η συμπεριφορά του είναι και κοινωνικά επωφελής. Θα ισχυριστεί ότι πλούτος του θα περάσει και στην κοινωνία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Αρχαία Αγορά της Αθήνας

Πώς ήταν πραγματικά η Αθηναϊκή Δημοκρατία

Πώς ήταν πραγματικά η Αθηναϊκή Δημοκρατία Γράφει ο Γιάννης Σιατούφης    Η Αθήνα, μαζί με το λιμάνι της, τον Πειραιά, την περίοδο της μεγάλης ακμής της, ήταν η μεγαλύτερη πόλη της Μεσογείου. Ο πληθυσμός της υπολογίζεται σε 300 έως 500 […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Νίκος Εγγονόπουλος. Γάμος, 1957, Αυγοτέμπερα σε ξύλο, 24,5 x 20 εκ., Ιδιωτική συλλογή.

Η κενοδοξία, η μικροψυχία και η προβληματική της αριστοτελικής μεγαλοψυχίας

Η επίδειξη είναι η τροφή της κενοδοξίας. Οτιδήποτε ενδείκνυται ως κοινωνικά αποδεκτό τίθεται προς χρήση. Τα ρούχα, τα αξιώματα, οι τίτλοι τιμής, και το χρήμα είναι τα προσφιλέστερα πεδία. Στην ουσία ο κενόδοξος στερείται προσωπικότητας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Νίκος Εγγονόπουλος – Δύο Φιλόσοφοι και Ένας Στρατιωτικός Ήρωας

Ο Αριστοτέλης για τη μεγαλοψυχία

Για να φερθεί, λοιπόν, κάποιος με μεγαλοψυχία πρέπει να είναι και γενναίος και δίκαιος και σώφρων και δοτικός και σπλαχνικός και πράος και γενικά να εκπληρώνει όλες τις εκδοχές της αρετής.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Δίας στο αέτωμα της αποθέωσης του Ηρακλή. Μουσείο της Ακρόπολης. Αθήνα. Jupiter at the pediment of Heracles' deposition. Acropolis Museum. Athena.

Ο Αριστοτέλης για τη μεγαλοπρέπεια

Η μεγαλοπρέπεια, δηλαδή, έχει να κάνει με δαπάνες υψηλού κόστους που αφορούν το σύνολο της πόλης. Η θρησκευτική λατρεία, η χρηματοδότηση τριηρών, η χορηγία καλλιτεχνικών έργων κλπ, σχετίζονται με το κοινό όφελος και αυτός που αναλαμβάνει τέτοια έξοδα έχει επίγνωση του χρηματικού μεγέθους που θα ξοδευτεί.

Διαβάστε περισσότερα ›
Το άγαλμα του Ηνίοχου αποτελεί το σωζόμενο τμήμα χάλκινου συμπλέγματος που είχε αφιερωθεί στο ιερό από τους Δεινομενίδες, δυναστική οικογένεια της Γέλας στη Σικελία. Βρίσκεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δελφών. The statue of Iniohos is the preserved part of a copper complex dedicated to the sanctuary by the Daenomenes, a dynastic family of the Gel in Sicily. It is located in the Archaeological Museum of Delphi.

Ο Αριστοτέλης και η ελευθεριότητα

Η ελευθεριότητα δεν έχει να κάνει με τον πλούτο, αλλά με την αντίληψη που έχει κάποιος στη διαχείριση και την αξία του χρήματος

Διαβάστε περισσότερα ›
Αριστοτέλης και χάρτης της
Μακεδονίας. Ελληνικό γραμματόσημο

Ο Αριστοτέλης και η αρετή σε σχέση με το χρήμα

Με άλλα λόγια, ανελεύθερος δεν είναι μόνο αυτός που τσιγκουνεύεται, αλλά κι αυτός που είναι πρόθυμος να κάνει τα πάντα για να αποκτήσει περισσότερα, ασχέτως αν δεν τα χρειάζεται πραγματικά.

Διαβάστε περισσότερα ›
Κορνήλιος Καστοριάδης – Πλάτων: Ένας μεγαλοφυής… εχθρός της δημοκρατίας

Κορνήλιος Καστοριάδης – Πλάτων: Ένας μεγαλοφυής… εχθρός της δημοκρατίας

Κορνήλιος Καστοριάδης – Πλάτων: Ένας μεγαλοφυής… εχθρός της δημοκρατίας Άρθρο δημοσιευμένο στην Ελευθεροτυπία, 15/12/2001 Σας έλεγα την προηγούμενη φορά ότι ο Πλάτων έπαιξε εξαιρετικά σημαντικό ρόλο σε αυτό που μπορούμε να ονομάσουμε καταστροφή του ελληνικού κόσμου: η καταστροφή των Αθηνών […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναθηματικό ανάγλυφο με παράσταση νέου που στεφανώνεται. Βρέθηκε στο Σούνιο, κοντά στον ναό της Αθηνάς. Γύρω στο 460 π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Ο Αριστοτέλης, η μεσότητα και ο τελικός ορισμός της αρετής

Η αυτογνωσία, η λογική, η ελεύθερη βούληση και η γνώση είναι παράγοντες που καθορίζουν αποφασιστικά τη δυνατότητα του ανθρώπου να βρει και να επιλέξει το δικό του υποκειμενικό μέσο, ώστε να οδηγηθεί στο άριστο. Κι αυτά σηματοδοτούν και την προσωπική του ευθύνη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία ελληνικά επιγράμματα από την Παλατινή Ανθολογία

Αρχαία ελληνικά επιγράμματα από την Παλατινή Ανθολογία

Αρχαία ελληνικά επιγράμματα από την Παλατινή Ανθολογία Το παρακάτω κείμενο είναι η εισαγωγή της συλλογής επιγραμμάτων του Βασίλη Λαζανά, από τη φυλλάδα «Αρχαία ελληνικά επιγράμματα εμπνευσμένα από τη Θεσσαλία. Μπορείτε να κατεβάσετε ολόκληρο το κείμενο εδώ. Το αρχαίο ελληνικό επίγραμμα, […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Χάλκινη τεφροδόχος υδρία (κάλπις), λεπτομέρεια. 540-530 π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Ο Αριστοτέλης, τα συναισθήματα και η αναζήτηση της αρετής

Ο Αριστοτέλης δίνει την εντύπωση ότι αποκόβει τα συναισθήματα από την ευθύνη του ανθρώπου, αφού «οργιζόμαστε και φοβούμαστε όχι από δική μας επιλογή».

Διαβάστε περισσότερα ›
Ηρόδοτος – Μάντεις και απατεώνες

Ηρόδοτος – Μάντεις και απατεώνες

Ηρόδοτος – Μάντεις και απατεώνες Στις αφηγήσεις του Ηρόδοτου είναι πολλές οι αναφορές σε χρησμούς, κυρίως από το μαντείο των Δελφών. Δεν είναι όμως αφελής ο Ηρόδοτος να δέχεται άκριτα οποιοδήποτε αποτέλεσμα κάποιας πληρωμής στις, εκτός απ’ όταν πρόκειται για […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Το Θουκυδίδειο έργο μέσα από τη διεισδυτική ματιά του Κορνήλιου Καστοριάδη

Το Θουκυδίδειο έργο μέσα από τη διεισδυτική ματιά του Κορνήλιου Καστοριάδη

Το Θουκυδίδειο έργο μέσα από τη διεισδυτική ματιά του Κορνήλιου Καστοριάδη [Βιβλιοκριτική του: Κορνήλιος Καστοριάδης «Η ελληνική ιδιαιτερότητα (Τόμος Γ). Θουκυδίδης, Η ισχύς και το δίκαιο (Σεμινάρια 1984-1985)». Εκδόσεις: Κριτική, Αθήνα.] Γράφει η Τρισεύγενη Γεωργακοπούλου* Ο τρίτος τόμος των δημοσιευμένων […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Wilhelm von Kaulbach – The battle of Salamis

Ηρόδοτος – Ο χρησμός της Πυθίας για το ξύλινο τείχος και ο Θεμιστοκλής

«…ο παντεπόπτης Δίας θα δώσει στην Τριτογενή ξύλινο τείχος, το μόνο απόρθητο, σωτήριο για σε και τα παιδιά σου…»

Διαβάστε περισσότερα ›
Τμήμα επιτύμβιας στήλης με παράσταση νέου που κρατάει δίσκο (γύρω στο 550 π.Χ.) Εθνικό Αρχαιολογικό Μούσειο.

Ο Αριστοτέλης, οι έξεις και η αρετή ως θέμα πολιτικό

Οι καθημερινές συνήθειες του ανθρώπου για τον Αριστοτέλη έχουν τεράστια σημασία, αφού εν τέλει καθορίζουν την ποιότητά του. Αν κάποιος θέλει να μάθει ποιος είναι, δεν έχει παρά να δει τις συνηθισμένες του αντιδράσεις στα ερεθίσματα της καθημερινότητας. Αυτά που κάνει, αυτά είναι.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Κούρος της Μερέντας και η κόρη Φρασίκλεια. Έργο του γλύπτη Αριστίωνα από την Πάρο, γύρω στα 540-530 π.Χ. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Kouros of Meredanda and daughter Frasiclia. The work of sculptor Aristion from Paros, around 540-530 BC. National Archaeological Museum.

Ο Αριστοτέλης, η διαίρεση της ψυχής και το ζήτημα της ηθικής αρετής

Ο διαχωρισμός της ψυχής από τον Αριστοτέλη σε λόγον και άλογον μέρος και η τοποθέτηση της ηθικής αρετής στο σημείο που πλαισιώνεται και από το ένα και από το άλλο (λόγον – άλογον μέρος) είναι μια επανάσταση.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ηρόδοτος – Η ληστεία του βασιλικού θησαυροφυλακίου

Ηρόδοτος – Η ληστεία του βασιλικού θησαυροφυλακίου

«Όταν κι αυτό το έμαθε ο βασιλιάς, έμεινε κατάπληκτος με την εφευρετικότητα και την τόλμη του ανθρώπου…»

Διαβάστε περισσότερα ›
Η Πύλη της Αρχηγέτιδος Αθηνάς (Παζαρόπορτα) στη δυτική πλευρά της Ρωμαϊκής Αγοράς της Αθήνας. Χαλκογραφία του Ιταλού σχεδιαστή και ζωγράφου Andrea Gasparini, [Ρώμη, 1843].

Κων. Παπαρρηγόπουλος: Ταραχή στην Αθήνα. Η τυραννίδα του Πεισίστρατου

Ταραχή στην Αθήνα. Η τυραννίδα του Πεισίστρατου Κείμενο: Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος Μεταγλώττιση: Μαρία Αλεξίου – National Geographic Society Πράγματι, οι νόμοι του Σόλωνα παρέμεναν αμετάβλητοι, όμως ανάμεσα στις τρεις πολιτικές μερίδες, τις οποίες είχε προσπαθήσει με το νέο του πολίτευμα να συμφιλιώσει, είχε ξεσπάσει διαμάχη […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Ηρόδοτος – Η επιπολαιότητα του Κροίσου και το αναπόδραστο της μοίρας

Ηρόδοτος – Η επιπολαιότητα του Κροίσου και το αναπόδραστο της μοίρας

«Αλλά προτού πεθάνει πρέπει κανείς ν’ αποφεύγει να τον χαρακτηρίσει ευτυχισμένο, μόνο να τον λέει τυχερό.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Σόλωνας είχε μοναδικές αρετές, μετριοπάθεια, συνείδηση του δικαίου, καθώς και ειλικρινή αγάπη για την πατρίδα. Solon, the wise lawgiver of Athens.

Κων. Παπαρρηγόπουλος: Σεισάχθεια. Η νομοθεσία του Σόλωνα

Η σεισάχθεια, λοιπόν, ήταν ίσως η σπουδαιότερη από τις νομοθετικές διατάξεις του Σόλωνα, όχι μόνο λόγω της επιείκειας και της δημόσιας τάξης που εξασφάλισε, αλλά γιατί, όπως θα εξηγήσουμε παρακάτω, με αυτή τη διάταξη τέθηκαν οι βάσεις όλης της μελλοντικής ελευθερίας και της δύναμης της Αθήνας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Εντγκάρ Ντεγκά (Edgar Germain Hilaire Degas, 1834-1917). Νεαροί άνδρες και γυναίκες στην αρχαία Σπάρτη. After Plutarch, who tells about the ancient Spartan legislator Lycurgus. Lycurgus urged the Spartan girls to engage in wrestling. Here they urge the boys to fight.

Σπαρτιάτες, περίοικοι και είλωτες. Η «κρυπτεία» και οι δολοφονίες στην Αρχαία Σπάρτη

Οι περίοικοι ήταν επίσης ελεύθεροι και μάλιστα πολίτες, όχι όμως της Σπάρτης αλλά των υπόλοιπων πόλεων της Λακωνικής. Μόνο οι πολίτες της Σπάρτης διαχειρίζονταν τις υποθέσεις όλης της πολιτείας, ενώ οι περίοικοι κυβερνούσαν μόνο την ίδια τους την πόλη, πάντα όμως κάτω από την επίβλεψη της Σπάρτης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο βασιλιάς της Σπάρτης Λεωνίδας στη μάχη των Θερμοπυλών. Leonidas at Thermopylae by Jacques-Louis David.

Το πολίτευμα της Σπάρτης. Ο νομοθέτης Λυκούργος. Η Γερουσία. Οι πέντε έφοροι.

Η διαχείριση όλων των εσωτερικών και εξωτερικών υποθέσεων ήταν στα χέρια των εφόρων, οι οποίοι, αν και διέθεταν «μεγάλη εξουσία, που ισοδυναμούσε με τυραννία», δεν ήταν υπόλογοι ούτε στη γερουσία ούτε στην αγορά του δήμου και ακόμα λιγότερο στους βασιλιάδες. Έδιναν λόγο μόνο στους διαδόχους τους.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης του Ολόρου ο Αλιμούσιος (περ. 460 π.Χ. - περ. 399 π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας ιστορικός, γνωστός για τη συγγραφή της Ιστορίας του Πελοποννησιακού Πολέμου. Thoucydides of Olorus of Alimousios (about 460 BC - ca. 399 BC) was an ancient Greek historian, known for the writing of the history of the Peloponnesian War.

Θουκυδίδης: Η μέθοδος της ιστορικής έρευνας

Εις τοιαύτα λοιπόν κατέληξε συμπεράσματα η έρευνά μου περί των παλαιών, ως προς τα οποία δεν ημπορεί κανείς να δώση πίστιν εις όλας τας υπαρχούσας παραδόσεις. Διότι οι ανθρώποι αποδέχονται εξ ίσου αβασανίστως όσα εξ ακοής μανθάνουν περί των παρελθόντων πραγμάτων, και όταν ακόμη αναφέρωνται εις την ιδικήν των χώραν.

Διαβάστε περισσότερα ›