Κατηγορία: Φιλοσοφία

Κώστας Μαλάμος. (1913 – 2007).

Ο Αριστοτέλης και η διερεύνηση της λογικής με την επιστήμη, τη φρόνηση, το νου, τη σοφία και την υπόληψη

Ο συσχετισμός της σοφίας με την καταπολέμηση των παθών δεν μπορεί παρά να σηματοδοτεί το αλληλένδετο της γνώσης με την κατάκτηση της ηθικής αρετής. Σε τελική ανάλυση και η σοφία ανήκει στις αρετές.

Διαβάστε περισσότερα ›
Έντουαρντ Χόπερ. Edward Hopper (1882 – 1967)

Ο Αριστοτέλης, η προαίρεση και το αδύνατο της αδικίας του εαυτού

Ο ακρατής, ως δέσμιος των παθών του, υποκύπτει σε αυτά παραβιάζοντας κάθε έννοια μέτρου και λογικής. Η αδυναμία διατήρησης της ισορροπίας μετατρέπει την υπερβολή σε συνθήκη ζωής οδηγώντας τη συμπεριφορά στο ανεξέλεγκτο. Γι’ αυτό και ο ακρατής δεν είναι περήφανος για τα πάθη του. Γιατί ξέρει ότι τον βλάπτουν, ότι δηλαδή τον αδικούν.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ρέμπραντ Χάρμενσοον φαν Ράιν. Φιλόσοφος σε διαλογισμό.

Ο Αριστοτέλης και η αξία ως βάση του πολιτικού δικαίου

Εν τέλει, αυτό που ενδιαφέρει δεν είναι η ανταπόδοση του ισότιμου κακού (μια τέτοια εκδοχή θα ταίριαζε στην αυτοδικία), αλλά της ισάξιας βλάβης. Και η αξία της βλάβης δεν εκλαμβάνεται μόνο από το μέγεθος της ζημιάς που έχει προκαλέσει ο άδικος, αλλά εμπεριέχει και το κόστος της ευθύνης που ενυπάρχει σε κάθε άδικη αυθαιρεσία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης, η μεγαλοπρέπεια, η νέμεσις, η αξιοπρέπεια, η αιδώς, η χαριτολογία και η ειλικρίνεια ως ζητήματα της κοινωνίας

Ο Αριστοτέλης, η μεγαλοπρέπεια, η νέμεσις, η αξιοπρέπεια, η αιδώς, η χαριτολογία και η ειλικρίνεια ως ζητήματα της κοινωνίας

Η κοινωνική διάσταση της αρετής είναι αδύνατο να τεθεί ως κάτι αποκομμένο από τη συνολικότερη ευρυθμία της πόλης. Με άλλα λόγια, ο ενάρετος άνθρωπος είναι εκείνος που μέσω της μεσότητας θα συμβάλει θετικά στην κοινωνική ομαλότητα προασπίζοντας όλες τις αξίες που την ενισχύουν.

Διαβάστε περισσότερα ›
Έντουαρντ Χόπερ. Edward Hopper (1882 – 1967)

Ο Αριστοτέλης, η σωφροσύνη, η πραότητα, η ανεξαρτησία και η μεγαλοψυχία ως πράξεις πολιτικές

«Όσον αφορά τη σχέση του ανθρώπου με το χρήμα υπάρχουν πολλά είδη εξάρτησης· για παράδειγμα, κάποιους τους αποκαλούμε “σπαγκοραμμένους”, άλλους “εξηνταβελόνηδες” ή αισχροκερδείς ή “φραγκοφονιάδες”. Όλοι τους εντάσσονται στην κατηγορία των εξαρτημένων»

Διαβάστε περισσότερα ›
Κεφαλή της Αφροδίτης 1ος π.Χ. - 2ος μ.Χ. Musèe de l'Arles Antique in Arles, France.

Ο Αριστοτέλης και η ανδρεία ως πολιτική πράξη

Η φρόνηση που θα επιδείξει το σθένος της ψυχής απέναντι σε οτιδήποτε μπορεί να απειλήσει την πόλη είναι η πολιτική πράξη του ενάρετου ανθρώπου που αντιλαμβάνεται ότι η προσωπική του ευτυχία είναι συνυφασμένη με εκείνη των συμπολιτών του. Τελικά, η ανδρεία δεν μπορεί παρά να τεθεί στην υπηρεσία της συνύπαρξης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Μαρμάρινο άγαλμα κοιμώμενης Mαινάδας από την Αθήνα. Εποχής Αδριανού (117-138 μ.Χ.) Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών.

Ο Αριστοτέλης και η αρετή ως πολιτική πράξη

«… η διάνοια έχει με την αίσθηση την ακόλουθη διαφορά: Με την όραση δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτε άλλο, παρά μόνο να δούμε· και με την ακοή τίποτε άλλο, παρά να ακούσουμε· Παράλληλα, τόσο για την όραση όσο και για την ακοή ισχύει το εξής: δε σκεφτόμαστε ούτε αποφασίζουμε για το τι πρέπει να κάνουμε με την ακοή, να ακούσουμε ή να δούμε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης, η προαίρεση και η πολιτική διάσταση της βούλησης

Ο Αριστοτέλης, η προαίρεση και η πολιτική διάσταση της βούλησης

Η κοινή παραδοχή ότι ο ενάρετος άνθρωπος πρέπει να αποτελεί κοινωνικό πρότυπο καταδεικνύει εκ νέου ότι η πραγμάτωση της αρετής αποτελεί πολιτική πράξη. Γι’ αυτό και ο Αριστοτέλης θέτει την πολιτική φιλοσοφία ως φυσική συνέχεια της ηθικής.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης και η όρεξη ως δύναμη που κινεί την ψυχή

Ο Αριστοτέλης και η όρεξη ως δύναμη που κινεί την ψυχή

Με άλλα λόγια, αν κάποιος βρίσκει χαρά στις τιποτένιες πράξεις, είναι τιποτένιος, ενώ, αν χαίρεται με πράξεις που αξίζουν, είναι άξιος. Αυτό είναι και το ασφαλέστερο κριτήριο για να οδηγηθεί κανείς στην αυτογνωσία: η παρατήρηση και η αξιολόγηση των καθημερινών πράξεων που προκαλούν ευχαρίστηση.

Διαβάστε περισσότερα ›
Franc Kavcic – Ο Σωκράτης με μαθητή του, και ίσως τη Διοτίμα (πριν το 1820)

Ο Αριστοτέλης, η σωκρατική ρήση «ουδείς εκών κακός» και οι φυσικές δυνατότητες του ανθρώπου

Για το Σωκράτη η πρόθεση του ανθρώπου να υπηρετήσει το καλό τίθεται με τρόπο αδιαπραγμάτευτο, καθώς αυτός που δεν το πράττει αποτελεί θύμα της άγνοιας ή της πλάνης, που τον καθηλώνει στο κακό άθελά του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης, τα πάθη, οι δυνάμεις και οι έξεις

Ο Αριστοτέλης, τα πάθη, οι δυνάμεις και οι έξεις

«Πάθη, λοιπόν, είναι η οργή, ο φόβος, το μίσος, ο πόθος, ο ζήλος, η συμπόνια και τα παρόμοιά τους, αυτά που συνήθως συνοδεύονται από δυσαρέσκεια και ευχαρίστηση»

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία πόλη Αφροδισιάδα

Ο Αριστοτέλης, το θρεπτικό μέρος της ψυχής, η υπερβολή και η έλλειψη

Ο Αριστοτέλης, αφού κατέδειξε ότι η ευτυχία είναι ενέργεια της ψυχής προς την κατεύθυνση της αρετής, προκειμένου να συνεχίσει τη διερεύνηση του τελικού ορισμού της ευτυχίας επανέρχεται στο ζήτημα της διαίρεσης της ψυχής.

Διαβάστε περισσότερα ›
Πλάτων (αριστερά) και ο Αριστοτέλης (δεξιά), λεπτομέρεια από τη Σχολή των Αθηνών, Ραφαήλ.

Ο Αριστοτέλης, οι αισθήσεις ως πηγή γνώσης και η διαίρεση των αγαθών

Τα αγαθά χωρίζονται σε: α) ψυχικά (όπως οι αρετές), β) σωματικά (όπως η υγεία και η ομορφιά), γ) εξωτερικά (όπως ο πλούτος, η εξουσία, η τιμή και όλα τα παρόμοια). Ανώτερα όλων τούτων είναι τα ψυχικά αγαθά· αυτά διακρίνονται σε τρία: διανοητική ικανότητα, αρετή και ηδονή

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Διογένης συχνά κυκλοφορούσε την ημέρα με ένα αναμμένο φανό, όταν τον ρωτούσαν "γιατί κρατάς φανό, ημέρα;" αυτός απαντούσε "ψάχνω να βρώ τίμιους ανθρώπους" O Διογένης έψαχνε να βρεί ένα ανθρώπινο ον, αλλά έλεγε πως έβλεπε μόνο κατεργάρηδες και αχρείους. Πίνακας του J. H. W. Tischbein (1780)

«Πολύς λαός, ολίγοι άνθρωποι.»

«Επί συναθροίσεως πολλού πλήθους εν ω ολίγιστοι διακρίνονται αγαθοί και σπουδαίοι άντρες. Άνθρωπος θεωρείται ο άξιος του ονόματος τούτου, διαστελλόμενος του κοινού όχλου.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Αριστοτέλης (384 π.Χ. - 322 π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος και επιστήμονας που γεννήθηκε στα Στάγειρα της Χαλκιδικής. Άγαλμα στη φερώνυμη πλατεία της Θεσσαλονίκης.

Ο Αριστοτέλης και η αναζήτηση του αγαθού σε σχέση με τις επιστήμες

Η έννοια του αγαθού τίθεται συνυφασμένα με την τελεολογία, αφού το τέλος (τελικός σκοπός) κάθε δραστηριότητας αποβλέπει σε αυτό.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ηράκλειτος ο Εφέσιος (αρχ. Ἡράκλειτος ὁ Ἐφέσιος) ήταν Έλληνας προσωκρατικός φιλόσοφος που έζησε τον 6ο με 5ο π.Χ. αιώνα στην Έφεσο, στην Ιωνία της Μικράς Ασίας.

Παροιμιώδεις φράσεις στη Νεοελληνική γλώσσα (ΙΙ)

Σύμφωνα με τη βιβλική αφήγηση, ενώ ο Λωτ και η οικογένειά του απομακρύνονταν από τα Σόδομα, για να αποφύγουν τη θεϊκή καταστροφή, η γυναίκα του Λωτ παρήκουσε την εντολή του Θεού και κοίταξε πίσω της, με αποτέλεσμα να γίνει “στήλη άλατος”.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Μάρκος Αυρήλιος σε νεαρή ηλικία. Προτομή στο Καπιτολινό Μουσείο της Ρώμης. Marcos Aurelius at a young age. Bust in the Roman Catholic Museum.

Ο Πλάτων, ο Μάρκος Αυρήλιος και οι φιλόσοφοι-βασιλείς. (Μέρος Β’)

Μοναδικό κεφάλαιο στη ζωή του και βασικός στόχος της πλατωνικής Πολιτείας, είναι η γνωριμία του Μάρκου Αυρηλίου με τη στωική φιλοσοφία καθώς τον επηρέασε τόσο στον τρόπο ζωής του όσο και στον τρόπο διακυβέρνησης της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Μαθητής του Σωκράτη, καταγόμενος από αριστοκρατική αθηναϊκή οικογένεια και έχοντας λάβει από πολύ νωρίς προσεγμένη εκπαιδευτική αγωγή, ο Πλάτωνας (428/7-348/7 π.Χ.) υπήρξε ένας από τους σπουδαιότερους φιλοσόφους της ελληνικής αρχαιότητας.

Ο Πλάτων, ο Μάρκος Αυρήλιος και οι φιλόσοφοι-βασιλείς. (Μέρος Α’)

«(πρέπει) ή να κυβερνήσουν στις πολιτείες οι φιλόσοφοι ή να ασχοληθούν με τη φιλοσοφία (οι βασιλείς)»,

Διαβάστε περισσότερα ›
Στην κορυφή της παγκόσμιας λίστας της ειδικής ιστοσελίδας του πανεπιστημίου, Pantheon, βρίσκεται ο φιλόσοφος Αριστοτέλης, ο οποίος ακολουθείται από τον δάσκαλό του Πλάτωνα. Στη δεκάδα υπάρχουν ακόμα ο Σωκράτης, ο Μέγας Αλέξανδρος ο Όμηρος και ο Πυθαγόρας.

Ο Αριστοτέλης η πιο διάσημη προσωπικότητα του κόσμου σύμφωνα με το ΜΙΤ

Στην κορυφή της παγκόσμιας λίστας της ειδικής ιστοσελίδας του πανεπιστημίου, Pantheon, βρίσκεται ο φιλόσοφος Αριστοτέλης, ο οποίος ακολουθείται από τον δάσκαλό του Πλάτωνα. Στη δεκάδα υπάρχουν ακόμα ο Σωκράτης, ο Μέγας Αλέξανδρος ο Όμηρος και ο Πυθαγόρας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Βιβλιοπαρουσίαση: «Ο Αριστοτέλης, η ηθική αρετή και η κατάκτηση της ευτυχίας.» - 18 Μαΐου 2019.

Βιβλιοπαρουσίαση: «Ο Αριστοτέλης, η ηθική αρετή και η κατάκτηση της ευτυχίας.» – 18 Μαΐου 2019.

Βιβλιοπαρουσίαση: «Ο Αριστοτέλης, η ηθική αρετή και η κατάκτηση της ευτυχίας.» Θεσσαλονίκη, 18 Μαΐου 2019.

Διαβάστε περισσότερα ›