Κατηγορία: Ιστορία

Η άλλη Επανάσταση του ’21: Ο Καποδίστριας και η πανώλης του 1828

Η άλλη Επανάσταση του ’21: Ο Καποδίστριας και η πανώλης του 1828

«Αν περιστάσεως τυχούσης, πόλις τις ή χωρίον είναι ύποπτα λοιμού, συγχρόνως μετά την περιστοίχησιν των υπό υγειονομικής γραμμής, ανάγκη πάσα να ληφθώσιν ευθέως τα εξής μέτρα: Υποχρεούνται οι κάτοικοι να μένουν εις τα ίδια, εμποδίζεται πάσα θρησκευτική τελετή. Δεν σημαίνονται οι κώδωνες».

Διαβάστε περισσότερα ›
Η πολιορκία της Ακρόπολης, του  Georg Perlberg. Σε αυτή συμμετείχε ο Παναγιώτης και ο αδελφός του Γεώργιος Χριστοδούλου Γραφίδης.

Γεώργιος Χριστοδούλου Γραφίδης. Ένας Ιερισσιώτης ήρωας του 1821

Ο Παναγιώτης Χριστοδούλου Γραφίδης λοιπόν, μαζί με τον αδελφό του Γεώργιο, είναι από τους πολλούς Ιερισσιώτες αγωνιστές που πολέμησαν για την ελευθερία της Πατρίδος προσφέροντας τις στρατιωτικές τους υπηρεσίες δίπλα σε σημαντικούς αξιωματικούς και οπλαρχηγούς του 1821, όπως τον Καραϊσκάκη, τον Καρατάσο, τον Φαβιέρο, κ.α..

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Ερντογάν, ο Κεμάλ και η τύφλωση της Ευρώπης

Ο Ερντογάν, ο Κεμάλ και η τύφλωση της Ευρώπης

Η εθνικοποίηση του Ισλάμ και ο εξισλαμισμός του έθνους είναι ταυτόσημες διαδικασίες που στοχεύουν στη δημιουργία ενός υποδειγματικού πολίτη, εθνικά Τούρκου, θρησκευτικά σουνίτη, ο οποίος, εκπαιδευμένος στον στρατώνα ή το τζαμί, είναι βιομηχανικά κατασκευασμένος και ρυθμισμένος με στόχο να διορθώσει την αδικία της ιστορίας και να αποκτήσει εκ νέου τη δύναμη να εξουσιάζει.

Διαβάστε περισσότερα ›
Χολέρα. A Court for King Cholera. Illustration from Punch (1852).

Η χολέρα του 1854

«[…] η Κατοχή του 1854 δεν απέφερε μόνον την ταπείνωσιν, αλλά και τον όλεθρον, αποβιβάζουσα εις Πειραιά την απαίσιον χολέραν, ήτις εθέρισε τόσας υπάρξεις, σκληρώς δεκατίσασα την πόλιν ταύτην και κατόπιν την πρωτεύουσαν και άλλας επαρχίας».

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο νεωτερικός μεσσιανισμός

Ο νεωτερικός μεσσιανισμός

Ο μεσσιανισμός είναι ένα σύστημα ελπίδας. Προσφέρεται στον Δούλο και του υπό­σχεται την απελευθέρωσή του. Αναπτύχθηκε με την έξοδο από την “παραδείσια” πρωτόγονη κατάσταση και με το πέρασμα στους κολεκτιβιστικούς πολιτισμούς. Κάτω από τις βαριές κολεκτιβιστικές πυραμίδες της Αιγύπτου, της Βαβυλώνας, της Ινδίας, της Κίνας, ή των Αζτέκων, η ελπίδα στέναζε παίρνοντας διάφορες μορφές μεσσιανισμού.

Διαβάστε περισσότερα ›
Bonnard: Ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Η θέση της ιατρικής. Ιπποκράτης.

Bonnard: Ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Η θέση της ιατρικής. Ιπποκράτης.

Ο ελληνιστής Ελβετός καθηγητής, τιμημένος με το βραβείο Λένιν για την ειρήνη, στο σπουδαίο τρίτομο έργο του για την αρχαία Ελλάδα αναλύει την πορεία της ιατρικής από τα χρόνια πριν τον Ιπποκράτη μέχρι και τη θεμελίωση της από τον κορυφαίο Κώο γιατρό. Παθολογία, χειρουργική, ψυχοθεραπεία, διάγνωση, γιατρειά, πρόγνωση. Τι έκαναν οι Έλληνες πριν τους ανακαλύψουν οι δυτικοί και σπείρουν την επιστήμη σε όλο τον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα ›
Επιδημίες και λοιμοί στην τουρκοκρατούμενη Κοζάνη

Επιδημίες και λοιμοί στην τουρκοκρατούμενη Κοζάνη

«Εν σχετική ηρεμία όμως της καταστάσεως νέα πληγή αναφανείσα εκράτει την πόλιν εν αθυμία. Οξεία νόσος διφθερίτις, μετά υμενογόνου λαρυγγίτιδος αποδεκάτιζε τον πληθυσμόν, και ιδία τας τάξεις των παιδιών.» Η νόσος παρατάθηκε μέχρι την άνοιξη του επόμενου έτους (1896) και «απέθανον δ’ εκ ταύτης υπέρ τα εξακόσια παιδία.»

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Θουκυδίδης γράφει για τον λοιμό της Αθήνας (430 π.Χ.)

Ο Θουκυδίδης γράφει για τον λοιμό της Αθήνας (430 π.Χ.)

Αλλά η λοιμική προκάλεσε και πολλά άλλα κακά που πρώτη φορά αναφάνηκαν στην πολιτεία, γιατί ο καθένας τολμούσε πιο φανερά, τώρα, να κάνει πράγματα που πριν τα έκανε κρυφά, και τούτο επειδή έβλεπαν πόσο απότομη είναι η μεταβολή της τύχης του ανθρώπου.

Διαβάστε περισσότερα ›
Κάθε τόσο ο Εμμανουέλ Μακρόν ξεστομίζει μια δήλωση πολιτικής ορθότητας: είτε από άγνοια της ιστορίας, είτε από συνήθεια, είτε από την ακατανίκητη επιθυμία να τον αγαπούν. Προπάντων, δεν θέλει να αποξενώσει ακόμα περισσότερο το αριστερό εκλογικό σώμα που βουλιάζει άνετα στη χριστιανική ενοχικότητα.

Δουλεμπόριο, αποικιοκρατία και η ιστορία σε άσπρο-μαύρο

Η Σώτη Τριανταφύλλου σχολιάζει τις δηλώσεις του Εμανουέλ Μακρόν για την αποικιοκρατία κάνοντας μια ιστορική αναδρομή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Μιχάλης Γενίτσαρης (1927)

Ο Μιχάλης Γενίτσαρης εξόριστος στην Ίο (1936-37)

Με πάνε στο νησί, στη χωροφυλακή – όχι στο λιμάνι, στο ύψωμα στο χωριόν, που είχε περίπου εκατό σπίτια. Εκεί μου δώσαν ένα βιβλίο να πηγαίνω από ένα μπακάλη να ψωνίζω δέκα δραχμές την ημέρα τρόφιμα. Αυτό δικαιούμουνα ως εξόριστος. Και να πηγαίνω στη χωροφυλακή δυο φορές την ημέρα να δίνω παρών, οχτώ με τέσσερις τ’ απόγευμα. Φεύγω. Πού να πάω;

Διαβάστε περισσότερα ›
Σταύρος Καλλέργης (1865-1927)

Σταύρος Καλλέργης (1865-1927)

Το πρώτο συνδικάτο ιδρύθηκε στη Σύρο το 1879[2]. Ακόμη, τα πρώτα σοσιαλιστικά «ψήγματα» του λεκανοπεδίου εμφανίστηκαν το 1882, με την ίδρυση του σωματείου των τυπογράφων. Η κίνηση αυτή είχε ως συνέπεια την έκδοση της βραχύβιας εφημερίδας «Σύνδεσμος», το φθινόπωρο του 1882. Φυσικά, στις αρχές της επόμενης δεκαετίας οι κινήσεις αυτές θα ενταθούν, ένεκα της ιδρύσεως του «Συνδέσμου Συντεχνιών».

Διαβάστε περισσότερα ›
Αρχαία ελληνική αρωγή με ήρωες και προσκυνητές από τη Σπάρτη. γύρω στο 540 π.Χ.

Ο Αριστοτέλης, οι διενέξεις μεταξύ φίλων και η αρετή ως πολιτική πράξη

Οι άνθρωποι, όμως, επειδή λατρεύουν τις τιμές, θέλουν πιο πολύ να αγαπιούνται παρά να αγαπούν· το να αγαπιέσαι εμπεριέχει ένα είδος υπεροχής· διότι σε κάθε περίπτωση αυτός που αγαπιέται υπερέχει στην ευχαρίστηση ή στο κέρδος ή στην αρετή, και όποιος λατρεύει τις τιμές ορέγεται την υπεροχή.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η έκβαση των πολεμικών αυτών συρράξεων θα συναρτάται ασφαλώς με την καθαρά τεχνολογική υπεροχή η καθυστέρηση της μιας ή της άλλης πλευράς, αλλά όχι μόνον μ’ αυτήν. Γιατί η ίδια ποιότητα και ποσότητα του υλικού έχει σε κάθε χώρα διαφορετική αξία, καθοριζόμενη από τον πολιτισμικό παράγοντα υπό την ευρύτερη έννοια - και απ’ αυτή τη σκοπιά, λοιπόν, η προτεραιότητα του ανθρώπινου παράγοντα παραμένει ακέραια. Φωτό: Έλληνες καταδρομείς.

Παν. Κονδύλης: Η ποικιλομορφία του πολέμου

Όπως γνωρίζουν π.χ. οι κάτοικοι μεγάλων τμημάτων της σημερινής Κολομβίας ή των ρωσσικών πόλεων, και αντίθετα απ’ ό,τι πιστεύουν διάφοροι ειρηνιστές, που όχι τυχαία κατοικούν συνήθως σε εύπορες και σχετικά ασφαλείς συνοικίες, υπάρχει κάτι ακόμα χειρότερο από την κρατική οργάνωση, με τον αξιωματικό και τους στρατιώτες του: υπάρχει η ανομία, με τον πολέμαρχο και τα παλικάρια του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Αθήνα, ο Παρθενώνας στα 1821. Edward Dodwell: Views in Greece, London 1821

Οι Προτεστάντες μισιονάριοι στην Ελλάδα

Η «Mission to Greece», όπως και οι αντίστοιχες προς τους Αρμένιους και τους Νεστοριανούς της νοτιοδυτικής Περσίας, στόχευαν σε μια γενικότερη αναγέννηση της χριστιανικής Ανατολής. Θεωρούσαν οι προτεστάντες ιεραπόστολοι, πολλές φορές όχι άδικα, ότι η Ορθόδοξη εκκλησία βρισκόταν σε κατάπτωση και ήταν σε μεγάλο βαθμό διεφθαρμένη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η οργή του Αχιλλέα είναι έργο του γάλλου ζωγράφου Jacques-Louis David, 1819.

«Τι μουλάρια έχασες;»

«Γιατί χτυπιούνται αλήθεια / οι Τρώες κι οι Αργίτες; γιατί μάζεψε κι έφερε εδώ τ’ ασκέρι / ο γιος του Ατρέα; Για την ωριόμαλλην Ελένη—ή μήπως όχι; / Οι Ατρεΐδες μόνο στις γυναίκες τους απ’ όλους τους ανθρώπους / έχουν αγάπη; Ποιος καλόγνωμος και μυαλωμένος άντρας / δε νιώθει αγάπη και δε γνοιάζεται το ταίρι του; και τούτη / όμοια κι εγώ περίσσια αγάπησα, κι ας ήταν σκλαβοπούλα.»

Διαβάστε περισσότερα ›
«Εμείς θα ζήσουμε»

Το λησμονημένο μακελειό της Βάλτας (Κασσανδρείας)

Κορυφαία γεγονότα της τελευταίας περιόδου αποτέλεσαν το μακελειό της Βάλτας, πρωτίστως, και ύστερα οι φυλακίσεις και οι εξορίες των γυναικών της Χαλκιδικής, ανάμεσα στις οποίες οι αδελφές Παραθυρά, η Στέλλα Μπαζάκου-Μαραγκουδάκη (αργότερα διευθύντρια της Σχολής Μωραΐτη), η μάνα μου και τόσες άλλες (βλ. φώτο)…

Διαβάστε περισσότερα ›
Η εφημερίδα «Ακρόπολη». 28 Οκτωβρίου 1940

Η εφημερίδα «Ακρόπολη»

Το 1883 συντελείται μία από τις χαρακτηριστικότερες «τομές» στην ιστορία του ελληνικού Τύπου. Σαφέστερα, το περιοδικό «Μη Χάνεσαι» «εξελίσσεται» στην ημερήσια εφημερίδα «Ακρόπολις». Η νέα αυτή εφημερίδα συνέχισε την προσπάθεια για μία γενικότερη ανανέωση εντός των ορίων της χώρας.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Μέγας Αλέξανδρος νικά το Δαρείο στη μάχη της Ισσού.

Κώστας Παπαϊωάννου: Η κληρονομιά του Αλέξανδρου

Στο βάθος αυτής της οικουμενικής ονειροφαντασίας βρίσκεται ένα μοναδικό ιστορικό γεγονός: αν ο Αλέξανδρος κατέστη ο μοναδικός, κοινός σε Ανατολή και Δύση, ήρωας, αυτό συνέβη γιατί ο κόσμος που δημιούργησε εκπροσωπεί τη μεγαλύτερη διεθνή κοινότητα που γνώρισε ποτέ ο πλανήτης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Καρλ Φίλιππ Γκότλιμπ φον Κλάουζεβιτς (Carl Philipp Gottlieb von Clausewitz, 1 Ιουλίου 1780 - 16 Νοεμβρίου 1831) ήταν Πρώσος στρατιωτικός και συγγραφέας περί της θεωρίας και πρακτικής του πολέμου.

Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Στόχος είναι ο αφοπλισμός του εχθρού

Για να υποταγεί ο αντίπαλος στη θέλησή μας, πρέπει να τον οδηγήσουμε σε κατάσταση δυσμενέστερη από τη θυσία που του ζητούμε. Η μειονεκτική του ωστόσο κατάσταση δεν πρέπει φυσικά να είναι πρόσκαιρη, τουλάχιστο να φαίνεται τέτοια, διαφορετικά ο αντίπαλος θα μπορούσε να περιμένει μιαν ευνοϊκότερη στιγμή και δε θα υπέκυπτε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Η απεριόριστη χρήση της δύναμης

Καρλ φον Κλάουζεβιτς: Η απεριόριστη χρήση της δύναμης

Οι φιλάνθρωπες λοιπόν ψυχές θα μπορούσαν να φανταστούν πως υπάρχει ένας τεχνητός τρόπος αφοπλισμού και καταβολής του αντιπάλου χωρίς μεγάλες αιματοχυσίες, και πως σ’ αυτό ακριβώς τείνει η αυθεντική τέχνη του πολέμου. Όσο επιθυμητό κι αν φαίνεται αυτό, είναι ένα σφάλμα που πρέπει να εξαλειφθεί. Σε μιαν υπόθεση τόσο επικίνδυνη όσο ο πόλεμος, τα σφάλματα που οφείλονται στην ψυχική καλοσύνη είναι ακριβώς το χειρότερο των πραγμάτων.

Διαβάστε περισσότερα ›