15 Μαρτίου 2017 at 20:43

Γιάννης Σκαρίμπας: ΜΙΑ ΤΑΧΕΙΑ ΣΥΝΤΟΜΙΑ ΜΟΥ ΔΥΟ ΛΟΓΩΝ

από

Ο Γιάννης Σκαρίμπας γεννήθηκε στην Aγία Ευθυμία Παρνασσίδος, στις 28 Σεπτεμβρίου 1893, από τον Ευθύμιο Σκαρίμπα, απόγονο αγωνιστών της Επανάσταση του 1821. και την αρχοντοπούλα Ανδρομάχη Σκαρτσίλα από το Αίγιο. Ξεκίνησε τις εγκύκλιες σπουδές του στο Αίγιο και τις τελείωσε στην Πάτρα. Υπηρέτησε ανθυπασπιστής στο 5/42 Σύνταγμα Ευζώνων. Από το 1915 εγκαταστάθηκε στη Χαλκίδα ασκώντας το επάγγελμα του εκτελωνιστή. Στην ελληνική πνευματική σκηνή εμφανίστηκε επισήμως το 1929 από το περιοδικό Ελληνικά Γράμματα, όταν πήρε το Α’ Βραβείο διηγήματος για το διήγημα του «O καπετάν Σουρμελής ο Στουραΐτης». Ανεπίσημα όμως είχε ήδη κάνει την εμφάνιση του μια δεκαπενταετία πριν, δημοσιεύοντας ποιήματα και πεζά σε διάφορα περιοδικά της Αθήνας, αλλά και στις εφημερίδες Εύριπος και Εύβοια με το ψευδώνυμο Κάλλις Εσπερινός. Με το έργο του, που υπήρξε εκτενές και ποικίλο, τοποθετείται σήμερα στην πρωτοπορία της ελληνικής λογοτεχνίας. Έζησε όλη του τη ζωή στη Χαλκίδα, ταξίδεψε ελάχιστα και έφυγε οριστικά στις 21 Ιανουαρίου του 1984, σε ηλικία 91 χρόνων.

ΜΙΑ ΤΑΧΕΙΑ ΣΥΝΤΟΜΙΑ ΜΟΥ ΔΥΟ ΛΟΓΩΝ

Θάθελα κάτι για την ποίηση νάλεγα – μα δεν μπορώ, δε φτά­νει τούτη η χουμάτινη και παράχορδη φωνή μου. Θα τόλεγα  σαν κάλεσμα της αινιγματικής ερημιάς μας, κάτι σαν διαμαρ­τυρία μας, στη στυγερή διαταράχτριά μας – τη Ζωή.

Ήμαν ήσυχος και κανείν γω δεν πείραζα. Ήμαν προύμυτος, και γω βύζαινα χάος…

……………………………………………………………………………….……………………………………………………………………………….

Και νάρθει άξαφνα να μου γαργαλήσει τη μύτη μου -η ζωή- μ’ ένα λιανό ριγανόξυλο; ω, τι φάρσα!

……………………………………………………………………………….……………………………………………………………………………….

Έκτοτες κάθομαι και νυστάζω – ζητώντας το! Έκτοτες (για να – το ξαναπώ) κλειω τα μάτια…

Κάτι το «παραμικρό» έχει συμβεί:

Αυτή η απάτητη και τρομερή περιοχή, ο εαυτός μας – εί­ναι μια terra incognita, όπου δεν ξέρεις πούθε θα σούρθει ένα μήνυμα (ο παρθένος αριθμός, το σημείο ή το σύνθημα) από που θα σ’ έβρει αυτηνής το κάλεσμα της… Το σουρρεαλιστικά -πως- νοούμενο και «τρίτο μάτι» λεγόμενο (το ένστιχτο), αναστραφέν απ’ την ανθρώπινη σύμβαση, δεν θωρεί πια στα όξω. Κλειστό (ξυπνοί όντας μας) ανοίγει -κοιμιστοί- προς τα εντός μας. Και βλέπει… Είναι καταπληκτική -εν τοις μπερδέμασι- η βλεψική φωτοχυσία του, αυτοί, οι σαν τεράστιου φακού, συμπαντικοί «κατοπτρισμοί» του. Οποία παμμεγίστη και φοβερή αυλαία που εσύρθη! Οι «συνειρμικές» σκηνοθεσίες του (απ’ τον… ουραίο έως τον «τετράνθρωπο» και απ’ αυτόν μέχρι το πνεύμα) αντί -όπως θα λέγαμε- επί πτερύγων ανέμου, αυτές μετριούνται μόνον με έτη – του φωτός! Κι εμείς το λέμε τούτο ό ν ε ι ρ α. Τώρα, αν πράγματι αυτό είναι «όνειρο» και όχι η μόνη αληθινή ζωή και πεπρωμένη (που την ζούμε μεις στα προύμυτα…) ενώ η ξύπνια είναι τ’ ονείρου, ου της παρούσης συντομίας μου, και ου των ικανοτήτων των δικών μου. Το αυτοματικό (δια την πολλήν αυτού αληθινότητα). Το παρανοϊκό (δια την συνέπειάν του την άκραν) είναι στις πράξεις, στα λόγια και στις σκέψεις μας, σαν μια «δαχτυλοδειξία» μας (των ψεύτικων…), σαν μια επαυτοφώρω σύλληψη μας. Τρομαλαία τότε και περίγελη η καρικατούρα μας (της σύμβασης…) κρύβεται στο πιο μας μικρότερο τσεπάκι. Και οι όροι αντιστρέφονται: κυρίαρχος, ο τρομερός νοικοκύρης μας (το ένστιχτο) – αυτός διατάσσει πια και γίνεται, αυτός ποιεί τον οίκον αυτού τρέμειν… Αυτά. Και επειδή η ζωή είναι ωραία, ο άνθρωπος θάκανε πολλές τούμπες στη χλόη, αν, το αναμεταξύ μας άνομο συμφέρον δεν τον έκανε από κωμωδό – «κορυφαίον» και από Ντάντε – Θεόκριτο…

Το δυστύχημα είναι ότι και τα όνειρα ποτέ δεν είναι «σαν όνειρα» ωραία. Το σχήμα είναι ψεύτικο. Διότι κανέναν δεν έχει λόγο ο άνθρωπος να είναι ωραία τα όνειρα του. Η επί της Γης ιστορία του, από το λυκαυγές των πρωτόζωων έως τα ζωγραφιστά Χερουβείμ του, από τον ποτέ του «τετράνθρωπο» μέχρι της ύψωσης του «στα δυο του», ο ανελέητος αγώνας του (της επιβίωσης του) στη φύση, τίποτα δεν του κληροδότησε ευχάριστο, ώστε να ξεχνάει – πόθεν ήρθε…

Γι’ αυτό κοιμάται και πετάγεται (το «ριγανόξυλο» που είπαμε). Γι’ αυτό παραμιλάει στα όνειρα του – ενώ στα «ξύπνα» του όλο ψεύδεται Και γι’ αυτό όλο εκπέμπει εκείνο το SOS προς το ΤΙΠΟΤΑ…

Έκτοτες (για να – το ξαναπώ) κλειω τα μάτια…

Χειρόγραφο του Γιάννη Σκαρίμπα
Χειρόγραφο του Γιάννη Σκαρίμπα

Όλα τα ποιήματα του Γιάννη Σκαρίμπα κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Νεφέλη. Γιάννης Σκαρίμπας – Άπαντες Στίχοι 1936-1970, Αθήνα 2010. Οι φωτογραφίες είναι από την ίδια έκδοση.

Ακούστε:

(Εμφανιστηκε 409 φορές, 1 εμφανίσεις σήμερα)

Δείτε ακόμη:

Leave a Reply

avatar

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

  Εγγραφή  
Ενημέρωση όταν