Μήνας: Μάιος 2015

Αρχαία Ελλάδα

Ο Αριστοτέλης, η ολιγαρχία και το πέρασμα στην τυραννία

Το ότι η ολιγαρχία εξυπηρετεί τα συμφέροντα των πλουσίων γίνεται φανερό ακόμη και από τον τρόπο που ο Αριστοτέλης παρουσιάζει τα τέσσερα είδη της: «Το πρώτο είδος ολιγαρχίας εμφανίζεται, όταν περισσότεροι έχουν περιουσία, μικρότερη όμως από την περιουσία που προϋποθέτουν τα άλλα ολιγαρχικά είδη και όχι πολύ μεγάλη αυτή καθαυτή».

Διαβάστε περισσότερα ›
Supernova

Για τη διάλεξη του καθηγητή αστροφυσικής κ. Μ. Δανέζη στη Λάρισα

Στις 16 /5/2015 παρακολούθησα τη διάλεξη του καθηγητή αστροφυσικής κ Μ. Δανέζη, μαζί με πολλούς συμπολίτες μου. Ήταν μια άκρως ενδιαφέρουσα ξενάγηση, από τον πολυμαθέστατο και πολυγραφότατο καθηγητή, στις τελευταίες προόδους στην επιστήμη του και ευρύτερα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Hieronymus Bosch, The Garden of Earthly Delights (λεπτομέρεια)

Η εταίρα στην αρχαιότητα – σχεδόν ανεκδοτολογικές ιστορίες (2ο μέρος του δ´ μέρους)

Ο Κατά Νεαίρας λόγος συνεχίζεται επί μακρόν, με κατηγορίες που διατυπώνονται πλέον εις βάρος και του ίδιου του Στέφανου, αλλά και της κόρης της Νέαιρας που, αν και εκδιδόμενη από τη μητέρα της, κατάφερε να εξαπατήσει για την ταυτότητα και την αγνότητά της έναν Αθηναίο πολίτη, ώστε να την παντρευτεί, και μάλιστα πολίτη που λειτούργησε ως άρχων βασιλεύς στα Ανθεστήρια.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ν. Τσιφόρου - Τα παιδιά της πιάτσας: Πριν μπούμε στο ψητό

Ν. Τσιφόρου – Τα παιδιά της πιάτσας: Πριν μπούμε στο ψητό

Έτσι, προκειμένου στα «Παιδιά της πιάτσας» να μεταχειριστώ ακριβώς τη γλώσσα της πιάτσας, παραθέτω σαν προκαταβολική συγνώμη τις δικαιολογίες μου και παρακαλώ να μην θιγή κανείς απ’αυτήν. Η πραγματική πρόθεση είναι να δοθή η εικόνα στον χρωματισμό που της ταιριάζει και τίποτα παραπάνω.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Φρανσουά Εγκλέρ (αριστερά) με τον Πίτερ Χιγκς (δεξιά), την ημέρα ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων από τα πειράματα στον επιταχυντή LHC στο CERN, τα οποία επιβεβαίωσαν τον μηχανισμό δημιουργίας μάζας που είχαν προτείνει ανεξάρτητα οι δύο φυσικοί από τη δεκαετία του 1960

Φρ. Εγκλέρ: «Η έμπνευση είναι πέρα από τη λογική»

«Με την προϋπόθεση ότι η παραγόμενη γνώση διαδίδεται στην κοινωνία, πιστεύω πως η βασική έρευνα αποτελεί ένα είδος “θωράκισης” απέναντι σε κάθε λογής ανορθολογισμό. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε μια εποχή όπως η σημερινή, όταν σε όλο τον κόσμο εξαπλώνονται διάφορες ανορθολογικές ιδέες και γίνονται άλλοθι για καταστροφικές συμπεριφορές»

Διαβάστε περισσότερα ›
Peasants harvesting crops, by Flemish artist Pieter Brueghel, 17th century

Ο Αριστοτέλης, η ταξική διαστρωμάτωση και οι δημοκρατικές στρεβλώσεις

Από τη στιγμή που τα πολιτεύματα διαφοροποιούνται κυρίως από τα ταξικά συμφέροντα που εκπροσωπούν, οι αιτίες στις επιμέρους λεπτές – πολλές φορές ανεπαίσθητες – διαφορές στην πραγμάτωση οποιουδήποτε πολιτεύματος, δε θα μπορούσαν παρά να αναζητηθούν στην όσο το δυνατό μεγαλύτερη εμβάθυνση της κοινωνικής διαστρωμάτωσης.

Διαβάστε περισσότερα ›
Diego Velázquez, Venus au mirroir

Η εταίρα στην αρχαιότητα – σχεδόν ανεκδοτολογικές ιστορίες (1ο μέρος του δ´ μέρους)

Εάν επρόκειτο για κινηματογραφική ηρωίδα, μάλλον θα βούρκωνε με δάκρυα διαμαντένια, όπως ήταν εκείνα τα περίφημα στις Αναμνήσεις μιας Γκέισας. Κι αν ήτανε σε μυθιστόρημα αστικό, θα ξεπερνούσε ίσως στον σκληρό νατουραλισμό κι αυτήν ακόμη τη Nana του Émile Zola. Όμως στη Νέαιρα ποτέ δεν επικέντρωσαν οι προβολείς της Τέχνης. Ούτε και την γνωρίζουμε μέσα απ’ τις χάρες ή και τα ευφυολογήματα της αφήγησης. Μαθαίνουμε γι’ αυτήν από μια δίκη.

Διαβάστε περισσότερα ›
Η εταίρα στην αρχαιότητα – σχεδόν ανεκδοτολογικές ιστορίες (μέρος γ´)

Η εταίρα στην αρχαιότητα – σχεδόν ανεκδοτολογικές ιστορίες (μέρος γ´)

Προϊόν μιας εποχής στην οποία ο ελληνόφωνος κόσμος του εμπορίου σταδιακά εκχρηματιζόταν, η εταίρα, ως φιγούρα ιστορική, μάλλον πρωτοεμφανίστηκε σ’ εκείνη την πόλη στο Δέλτα του Νείλου την οποία ο Ηρόδοτος συνδέει με την ωραία Ροδώπι και μ’ έναν κύκλο γυναικών “κάρτα” επαφροδίτων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ρεαλισμός και «κωλοτούμπα»

Ρεαλισμός και «κωλοτούμπα»

Ο όρος ρεαλισμός χρησιμοποιείται στη ζωή, αλλά και στην πολιτική, με δύο συνήθως τρόπους. Ο ένας είναι εκείνος που περιγράφει την εκτίμηση του πραγματικού συσχετισμού δυνάμεων και την επιλογή να δράσεις με βάση αυτή, χωρίς όμως υποχώρηση στους στρατηγικούς σου στόχους. Ο Λένιν υπέγραψε τη συνθήκη του Μπρεστ Λιτόφσκ, υποχωρώντας στους Γερμανούς, για να μπορέσει να πραγματοποιήσει το επαναστατικό του εγχείρημα.

Διαβάστε περισσότερα ›
Άγαλμα του Σωκράτη μπροστά από την Ακαδημία Αθηνών

Ο Σωκράτης και ο Πρωταγόρας για το διδακτό της αρετής

Σε ένα από τα πιο γνωστά κείμενα του Πλάτωνα, ο Σωκράτης συναντά τον Πρωταγόρα, όπου διαφωνούν για το αν μπορεί να διδαχτεί η πολιτική αρετή. Ο Σωκράτης προτείνει ότι δεν διδάσκεται, και σαν απόδειξη…

Διαβάστε περισσότερα ›
Αναπαράσταση πεντηκόντορου

Ο Ελληνικός αποικισμός

Το τέλος του 12ου αι. π. Χ. εγκαινίασε για το χώρο του Αιγαίου μια περίοδο ανακατατάξεων που διήρκησε χρονικά περίπου μέχρι τον 8ο αι. π. Χ. Αιτία ήταν η πτώση του μυκηναϊκού πολιτισμού που έσβησε σταδιακά, μάλλον υπό την συνεχή πίεση φυλών από τον βορά, γεγονότος που στην συλλογική μνήμη των ανθρώπων που έζησαν στα ίδια εδάφη αιώνες αργότερα έμεινε γνωστό ως «η κάθοδος των Ηρακλειδών».

Διαβάστε περισσότερα ›
Το 1ο Φεστιβάλ Παραδοσιακού Παιχνιδιού θα πραγματοποιηθεί στο Λιβαδερό Κοζάνης στις 4, 5, 6 Ιουνίου 2015.

1ο Φεστιβάλ Παραδοσιακού Παιχνιδιού στο Λιβαδερό Κοζάνης – 4, 5, 6 Ιουνίου 2015

Το 1ο Φεστιβάλ Παραδοσιακού Παιχνιδιού θα πραγματοποιηθεί στο Λιβαδερό Κοζάνης στις 4, 5, 6 Ιουνίου 2015.

Διαβάστε περισσότερα ›
Τελικά η πολιτική επιστήμη είναι πρακτική επιστήμη, αφενός γιατί επιδιώκει άμεσες λύσεις για πρακτικά κοινωνικά προβλήματα κι αφετέρου γιατί μόνο στην πράξη μπορεί να επιβεβαιωθεί.

Ο Αριστοτέλης και η έννοια της πολιτικής επιστήμης

Ο Αριστοτέλης στην αρχή του τέταρτου βιβλίου απ’ τα Πολιτικά του ξεκαθαρίζει: «Αναφορικά με όλες γενικά τις τέχνες και τις επιστήμες, όχι τις εξειδικευμένες σε ένα μόνο αντικείμενο, αλλά τις τέλειες που ασχολούνται με μια ολόκληρη κατηγορία αντικειμένων, έργο καθεμιάς από αυτές είναι να ερευνά συστηματικά οτιδήποτε συνδέεται οργανικά με την κατηγορία αυτή»

Διαβάστε περισσότερα ›
An epiphany of Dionysus. Ο Θεός Διόνυσος

Κωστής Παπαγιώργης: Περί μέθης

Κάθε γνήσιο μεθύσι καταλήγει σέ πλήρη κατάπτωση, σέ γκρέμισμα, σάν μικρός θάνατος. Γι’αὐτό ἡ ἐπιστροφή στό σπίτι –δέν ἁρμόζει νά μεθᾶμε σπίτι μας – ἀποτελεῖ πάντα μία μικρή περιπέτεια. Ἄς σεβόμαστε αὐτά τά κουφάρια πού καταφέρνουν νά βαδίζουν. Ὅποιος κι ἄν εἶναι ὁ δρόμος μας, ἐκεῖνοι εἶναι οἱ πρόδρομοι.

Διαβάστε περισσότερα ›
Πηγή

Ο Σωκράτης, η μαιευτική μέθοδος και η άπιαστη έννοια της αρετής

Ο Σωκράτης, η μαιευτική μέθοδος και η άπιαστη έννοια της αρετής Γράφει ο Σαπαρδάνης Κωνσταντίνος Ο Σωκράτης επέστρεφε συχνά στο ζήτημα της αρετής˙ τι είναι και πώς θα την αποκτήσουμε. Κι αν συνήθως μελετούσε κάποια συγκεκριμένη από το σύνολο των […]

Διαβάστε περισσότερα ›
Etruscan couple (Louvre, Room 18)

Οι μυστηριώδεις Ετρούσκοι

Ένας απ’ τους πιο αρχαίους, εκπληκτικούς και μυστήριους πολιτισμούς που γνώρισε η Ευρώπη ήταν του λαού των Ετρούσκων, ενός λαού που άφησε λίγα αλλά αξιοσημείωτα ίχνη στο πέρασμά του από την ιστορία.

Διαβάστε περισσότερα ›
Nymph with a shell, Roman statue (marble) copy of Hellenistic original, head and body different, 1st century AD, (Musée du Louvre, Paris).

Κ. Καστοριάδης: Εκφραστικά μέσα της ποιήσεως

Μερικές μεταφραστικές δυσκολίες μας οδηγούν στη διαπίστωση ότι οι αρχαίοι Έλληνες ποιητές στηρίζονταν συχνά σ’ ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα της ελληνικής γλώσσας, κοινό πιθανώς με άλλες πρωτογενείς γλώσσες, γνώρισμα που μπορούμε να αποκαλέσουμε αδιαίρετη πολυσημία των λέξεων και των γραμματικών πτώσεων.

Διαβάστε περισσότερα ›
Κωστής Παπαγιώργης

Κωστής Παπαγιώργης: Περί θανάτου

Μολονότι όλη η νεκρή ανθρωπότητα το μαρτυράει εν χορώ, ο θάνατος παραμένει για τον άνθρωπο κάτι απαράδεκτο και ακατανόητο. Γενικά την κρυπτική της βαθύτητα η ζωή την οφείλει πιθανώς στο ότι την διάγουμε ολόκληρη, ή το μεγαλύτερο μέρος της, με τη βασανιστική σκέψη μιας στιγμής που είναι απολύτως αδύνατο να βιώσουμε.

Διαβάστε περισσότερα ›
Ο Κωστής Παπαγιώργης (πίσω) με τον ποιητή Γιάννη Πατίλη, εκδότη του περιοδικού «Πλανόδιον». Ο Παπαγιώργης είχε συνεργαστείμε το περιοδικό υπογράφοντας, με ψευδώνυμο, σημαντικά κριτικά κείμενα

Κωστής Παπαγιώργης: Η αρχοντική μορφή των γραμμάτων

Ο συγγραφέας και μεταφραστής Κωστής Παπαγιώργης ήταν μια από τις αρχοντικότερες μορφές των νεοελληνικών γραμμάτων, το σπάνιο κι ακριβοθώρητο εκείνο κράμα πολυμαθούς λόγιου, ακέραιου ανθρώπου και γενναιόδωρης καρδιάς που επιβλήθηκε χάρη στην ποιότητα του έργου του.

Διαβάστε περισσότερα ›
Το Πολυτεχνείο περιλαμβάνεται στα καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου

Ελληνικά πανεπιστήμια στα καλύτερα του κόσμου

Μέσα στις 100 ή 150 καλύτερες σχολές στον κόσμο ή στα 400 με 600 Ανώτατα Ιδρύματα στον κόσμο είναι μια καλή κατάταξη για τα ελληνικά Πανεπιστήμια ακόμα κι αν πρόκειται για θέσεις σε (ετήσιες) λίστες δημοφιλείς μεν αλλά όχι επίσημες και με διαπιστωμένες αποκλίσεις μεταξύ τους.

Διαβάστε περισσότερα ›